Giữ gìn hệ giá trị Việt Nam trong kỷ nguyên mới: Bắt đầu từ việc xây dựng con người

Trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu ngày càng cao về chất lượng nguồn nhân lực, năng lực cạnh tranh và sức mạnh nội sinh của dân tộc, việc xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện không còn là câu chuyện riêng của ngành giáo dục hay văn hóa. Đây được xem là một trong những nền tảng quan trọng để đất nước phát triển bền vững trong thời đại chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng.

Chính vì vậy, các tham luận và trao đổi tại hội thảo không chỉ tập trung vào những vấn đề lý luận về hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình hay chuẩn mực con người Việt Nam, mà còn hướng đến việc tìm kiếm các giải pháp phù hợp để những giá trị ấy tiếp tục được gìn giữ, phát huy trong bối cảnh mới.

Con người là nguồn lực quan trọng nhất của quốc gia

Phát biểu khai mạc hội thảo, PGS.TS Chu Đình Lộc, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khánh Hòa cho rằng, trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước, con người luôn là nhân tố trung tâm, là nguồn lực quan trọng nhất quyết định sự tồn vong và phát triển của dân tộc.

Theo ông, những giá trị tốt đẹp được bồi đắp qua hàng nghìn năm lịch sử đã tạo nên bản lĩnh, trí tuệ, ý chí tự cường và sức mạnh nội sinh của con người Việt Nam. Đây cũng là nền tảng quan trọng góp phần làm nên những thành tựu của đất nước trong các giai đoạn phát triển.

Bước vào giai đoạn mới, quá trình toàn cầu hóa, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng đang tạo ra những thay đổi mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội.

Bối cảnh đó vừa mở ra những cơ hội phát triển to lớn, vừa đặt ra nhiều thách thức đối với việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy hệ giá trị Việt Nam trong điều kiện mới”, PGS.TS Chu Đình Lộc nhấn mạnh.

Theo ông, chính từ yêu cầu thực tiễn đó, hội thảo được tổ chức không chỉ để trao đổi những vấn đề chung liên quan đến con người và hệ giá trị Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới, mà còn là dịp để nghiên cứu sâu hơn những giá trị văn hóa đặc sắc và phẩm chất tiêu biểu của con người Khánh Hòa.

Những trao đổi, nghiên cứu tại hội thảo được kỳ vọng sẽ góp phần bổ sung cơ sở khoa học cho việc phát huy nguồn lực con người, phục vụ sự phát triển của địa phương trong thời kỳ mới.

Theo các đại biểu, trong bối cảnh xã hội thay đổi nhanh chóng dưới tác động của công nghệ và toàn cầu hóa, việc xây dựng con người không chỉ dừng lại ở việc trang bị tri thức và kỹ năng nghề nghiệp mà còn cần chú trọng bồi đắp những giá trị cốt lõi như lòng yêu nước, ý thức trách nhiệm, tinh thần tự tôn dân tộc, sự trung thực, nhân ái và khát vọng cống hiến.

Nhiều tham luận tập trung phân tích vai trò của giáo dục trong việc hình thành nhân cách, bản lĩnh và trách nhiệm công dân cho thế hệ trẻ; đồng thời nhấn mạnh ý nghĩa của việc giáo dục hệ giá trị quốc gia và chuẩn mực con người Việt Nam trong các cơ sở đào tạo, đặc biệt là các cơ sở đào tạo sư phạm.

Lan tỏa giá trị Việt Nam bằng tư duy mới của thời đại số

Bên cạnh việc khẳng định vai trò của giáo dục trong xây dựng con người, nhiều tham luận tại hội thảo cũng dành sự quan tâm cho các giải pháp nhằm đưa những giá trị văn hóa Việt Nam đến gần hơn với thế hệ trẻ bằng những phương thức phù hợp với bối cảnh hiện đại.

Một số nghiên cứu đề cập đến việc ứng dụng các nền tảng truyền thông số trong giáo dục văn hóa và bản sắc dân tộc. Trong đó, Podcast được xem là một hướng tiếp cận giàu tiềm năng, giúp lan tỏa các giá trị truyền thống thông qua hình thức gần gũi với thói quen tiếp nhận thông tin của giới trẻ hiện nay.

Từ thực tiễn địa phương, các nhà nghiên cứu cũng phân tích những cơ hội và thách thức trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa Việt Nam trong bối cảnh phát triển mới.

Nhiều ý kiến cho rằng gìn giữ bản sắc văn hóa không chỉ là bảo tồn những giá trị của quá khứ mà còn phải làm cho các giá trị ấy tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại, trở thành nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế.

Nếu giáo dục được xem là nền tảng để hình thành hệ giá trị thì truyền thông chính là một trong những kênh quan trọng góp phần lan tỏa và củng cố những giá trị đó trong đời sống xã hội. Đây cũng là vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm khi bàn về vai trò của truyền thông trong kỷ nguyên chuyển đổi số.

Theo các ý kiến tại hội thảo, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ và mạng xã hội đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trong cách con người tiếp cận thông tin và hình thành nhận thức.

Điều này đặt ra yêu cầu đối với đội ngũ làm truyền thông không chỉ ở năng lực chuyên môn mà còn ở trách nhiệm xã hội, khả năng định hướng thông tin và lan tỏa những giá trị tích cực, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nhân văn trong cộng đồng.

Thông qua các nghiên cứu và trao đổi học thuật, hội thảo đã góp phần làm rõ hơn vai trò của con người và hệ giá trị Việt Nam trong tiến trình phát triển đất nước; đồng thời cung cấp thêm những luận cứ khoa học phục vụ công tác giáo dục, đào tạo, xây dựng văn hóa và phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn mới.

Trong bối cảnh đất nước đang hướng tới mục tiêu phát triển nhanh và bền vững, những vấn đề được đặt ra tại hội thảo cho thấy xây dựng con người và phát huy hệ giá trị Việt Nam không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành giáo dục hay văn hóa. Đó là câu chuyện của toàn xã hội, bởi suy cho cùng, mọi chiến lược phát triển đều hướng đến con người và chính con người sẽ quyết định sức mạnh nội sinh của quốc gia trong kỷ nguyên phát triển mới.