Giới trẻ Nhật thờ ơ với ô tô

Hoạt hình, đĩa CD, Hello Kitty - các nhà sản xuất ô tô đang tìm mọi cách để thu hút giới trẻ.

Yusuke Katagata là một nhân vật điển hình trong số lượng ngày càng tăng của những người mua xe tiềm năng tại Nhật Bản hiện nay: nhà sản xuất chương trình video game 29 tuổi này không sử dụng ô tô và cũng không có kế hoạch sớm “tậu” cho mình một chiếc. Thay vì thế, Katagata đi xe đạp đến nơi làm việc tại quận Shinjuku, Tokyo. “Chạy xe hơi rất tốn kém và tôi không có bất kỳ lý do gì để sử dụng chúng trong tuần”, anh nói. “Hầu hết bạn bè tôi cũng không có ô tô”.

Katagata và những người bạn của anh đã đặt ra một thách thức lớn cho các nhà sản xuất ô tô khổng lồ Nhật Bản. Thường thì, các nhà sản xuất chủ yếu nhằm vào giới trẻ nhưng tại Nhật, vào thời điểm này, ngày càng có ít người trẻ tuổi và họ cũng ngày càng ít quan tâm tới việc chi tiền để mua một chiếc xe hơi. Vào tháng 6, danh số tại Nhật giảm 9,4% chỉ còn 462.000 chiếc, đánh dấu sự suy giảm trong 24 tháng liên tục. Dự kiến, năm nay doanh số sẽ giảm xuống còn 5,63 triệu, so với 5,74 triệu năm 2006 và đỉnh điểm 7,78 triệu năm 1990. “Người dân đang ít quan tâm tới việc mua xe”. Đó là nhận xét của Carlos Ghosn, giám đốc điều hành của Nissan – nhà sản xuất ô tô bị giảm doanh số suốt 21 tháng qua.

Nỗi lo ngại thực sự ở đây là dân số già của Nhật Bản. Người trên 65 tuổi chiếm hơn 20% dân số so với 15% vào năm 1997. Trong khi đó, số lượng người từ 20 đến 29 tuổi sẽ có khả năng giảm xuống còn 12% vào năm nay, so với 15% một thập kỷ trước đây. Điều đó cũng đồng nghĩa với việc khoảng 4 triệu người ở tuổi mua ô tô chủ yếu đã bị thế chỗ bởi những người nghỉ hưu, người ít có khả năng mua xe – và vì họ đã già nên cũng ít có khả năng lái. “Ngày càng ít người trẻ là một vấn đề lớn đối với các nhà sản xuất ô tô”, nhà phân tích UBS Tatsuo Yoshida nhận định. “Và nỗ lực để tạo ra những chiếc xe đẹp hơn, hấp dẫn hơn sẽ không giúp đỡ được gì nhiều”

Không giống như bố mẹ mình, giới trẻ hiện nay có xu hướng xem xe hơi là một phương tiện đắt đỏ chứ không phải là một dấu hiệu của sự thành công. Phương tiện giao thông hiệu quả ở Nhật đã khiến cho việc sở hữu ô tô trở thành một sự lựa chọn chứ không phải là sự cần thiết. Và với những cải tiến trong chất lượng và sự tập trung ít hơn vào thời trang, người mua xe giữ xe lâu hơn. Độ tuổi trung bình của một chiếc xe hơi tại Nhật tăng lên 6,77 năm so với 5,05 năm vào thập kỷ trước.

Mặc dù nhiệm vụ trở nên hết sức khó khăn nhưng các nhà sản xuất vẫn tìm mọi cách thu hút giới trẻ. Toyota đang cố gắng tạo ra những chiếc xe khiến khách hàng thích thú. Mẫu quảng cáo chiếc Prius mới nhất của hãng xuất hiện các nhân vật hoạt hình sống động do Osamu Tezuka, cha đẻ của phim hoạt hình Nhật Bản, vẽ lên. Trong khi đó, Nissan đi vào ngành âm nhạc, và tháng 1 vừa qua, hãng đã hình thành nhãn đĩa riêng của mình với Warner Music Group Corp. Winding Road, một bài hát trong quảng cáo của Nissan, đã được tải 2 triệu lần và trên một đĩa CD biên soạn đã bán được 400.000 bản. Vào tháng 6, Nissan trình làng model mới, Dualis, với mẫu quảng cáo chiếc xe này đang chuyển thành một con robot sôi nổi nhảy nhót qua các nút giao thông.

Phụ nữ trẻ đã trở thành mục tiêu chính cho các nhà sản xuất ô tô. Tháng 1 vừa qua, Nissan bắt đầu bán một phiên bản “dễ thương” của chiếc Pino mini, với những mâm đúc hình bông tuyết và sách hướng dẫn người sử dụng được vẽ theo phong cách hình họa. Và Hello Kitty hiện là một “Đại sứ vui vẻ” của Mitsubishi. Nhân vật này luôn tạo ra những hình ảnh quảng cáo vui nhộn, và mùa hè năm ngoái Mitsubishi đã bán một phiên bản "Công chúa Kitty" sản xuất hạn chế có giá 17.000 USD của chiếc mini với chỗ tựa đầu hình Hello Kitty. “Các công ty xe hơi không thể đủ sức từ bỏ người mua trẻ”, Andrew Phillips, một nhà phân tích tại NikkoCitigroup Ltd. ở Tokyo, cho biết. Mặc dù thiếu sự quan tâm rõ ràng của những lái xe trẻ, nhưng họ “sẽ sống lâu hơn và có khả năng mua nhiều xe hơn trong tương lai”.

• H.H