Giải trình về tài sản, thu nhập tăng thêm không hợp lý: Nguy cơ bị xử lý trách nhiệm hình sự

(PLO) - Hôm qua (5/3), Ủy ban Tư pháp (UBTP) của Quốc hội họp phiên toàn thể lần thứ 8 thẩm tra Dự án Luật Phòng, chống tham nhũng (sửa đổi). Đa số các đại biểu (ĐB) đánh giá cao dự thảo luật được chỉnh lý đã thể chế hóa các quan điểm chỉ đạo, định hướng của Đảng trong xây dựng luật, bám sát kết quả tổng kết 10 năm thi hành Luật Phòng, chống tham nhũng (PCTN). Tuy nhiên, vẫn còn một số nội dung các ĐB cho rằng cần làm rõ, cụ thể hơn.
Tổng Thanh tra Chính Phủ Lê Minh Khái phát biểu. Tổng Thanh tra Chính Phủ Lê Minh Khái phát biểu.

Minh bạch, rõ ràng hơn

Trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý, Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái cho hay, tiếp thu ý kiến của các ĐB Quốc hội, dự thảo luật đã bổ sung Điều 59 quy định về xử lý tài sản, thu nhập kê khai không trung thực, tài sản, thu nhập tăng thêm không được giải trình một cách hợp lý.

Qua xác minh, nếu kết luận tài sản, thu nhập thực tế lớn hơn tài sản, thu thập đã kê khai hoặc việc giải trình về tài sản, thu nhập tăng thêm không hợp lý thì cơ quan thuế sẽ xem xét thực hiện việc truy thu thuế thu nhập cá nhân với thuế suất 45%. 

“Việc truy thu thuế này không loại trừ việc xử lý trách nhiệm hình sự và tịch thu tài sản đối với người kê khai, nếu các cơ quan tiến hành tố tụng trong quá trình giải quyết một vụ án hình sự khác chứng minh được tài sản kê khai không trung thực, tài sản tăng thêm không giải trình được một cách hợp lý có được hoặc có nguồn gốc từ hành vi phạm tội”, ông Khái nói và cho biết, người bị truy thu thuế có quyền khiếu nại đến cơ quan, đơn vị kiểm soát tài sản, thu nhập. Trường hợp không đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại thì có quyền khởi kiện ra tòa án. 

Theo Phó Chủ nhiệm UBTP Nguyễn Mạnh Cường, nhóm nghiên cứu của UBTP tổng kết nghiên cứu cho biết, hiện nay chưa có quy định xử lý tài sản mà người sở hữu có được một cách bất thường, không giải trình được hoặc giải trình không hợp lý về nguồn gốc hợp pháp. Trong khi đây là những tài sản tiềm ẩn nguy cơ có nguồn gốc từ tham nhũng, vi phạm pháp luật. 

Cùng với đó, việc dự thảo luật bổ sung quy định xử lý đối với các loại tài sản này là rất cần thiết, phù hợp với ý kiến đề nghị của đa số ĐB Quốc hội. Tuy nhiên, về nội dung cụ thể của quy định, theo Nhóm nghiên cứu, luật quy định chung một hình thức xử lý cho tất cả các trường hợp kê khai không trung thực; tài sản, thu nhập tăng thêm không được giải trình một cách hợp lý là chưa phù hợp. 

Vì có nhiều loại tài sản như: Tài sản, thu nhập không trung thực nhưng chứng minh được nguồn gốc hợp pháp; tài sản, thu nhập kê khai không trung thực và không giải trình được, giải trình không hợp lý về nguồn gốc; tài sản, thu nhập có kê khai nhưng không giải trình được, giải trình không hợp lý về nguồn gốc. Do đó, mỗi loại tài sản, thu nhập phải có cách xử lý khác nhau.

Cơ quan nào kiểm soát tài sản, thu nhập?

Liên quan đến vấn đề thẩm quyền kiểm soát tài sản, thu nhập (Điều 32 dự thảo luật), nhiều ĐB đều đồng quan điểm với quy định như trong dự thảo Luật và cho rằng cơ quan thanh tra có điều kiện tốt hơn về cơ sở vật chất, chuyên môn, nghiệp vụ, kinh nghiệm trong xác minh tài sản, thu nhập; đồng thời đây cũng là cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu quốc gia về kiểm soát tài sản, thu nhập. 

Tuy nhiên, Chính phủ cần nêu rõ hơn tính khả thi khi giao thẩm quyền kiểm soát tài sản, thu nhập cho cơ quan thanh tra, bảo đảm việc kiểm soát tài sản, thu nhập của cơ quan này không làm ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của các cơ quan Nhà nước. 

Cho rằng việc kiểm soát tài sản bao gồm nhiều công việc từ kê khai, xác minh, xử lý, theo dõi… bởi vậy Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Nguyễn Đình Quyền cho biết, tại nhiều nước trên thế giới, việc này giao cho kiểm toán và cơ quan thuế thực hiện. 

Trong khi đó, ở nước ta, việc xác minh tài sản lại giao cho cán bộ thuộc bộ phận tổ chức cán bộ thực hiện là chưa hợp lý bởi đội ngũ này chưa được đào tạo bài bản về nội dung này. Do đó, ông Quyền cho rằng, cần có bước đột phá trong việc kiểm soát tài sản, thu nhập và nên giao cho cơ quan chuyên trách thực hiện công việc này theo trình tự tố tụng minh bạch.

Giải trình nội dung này, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh cho biết, theo tính toán, Thanh tra Chính phủ sẽ kiểm soát tài sản, thu nhập khoảng 6.000 đối tượng, các cơ quan thanh tra cấp tỉnh kiểm soát trên dưới 2.000 người, riêng các địa phương lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh khoảng 10.000 đối tượng. 

Nếu dự thảo Luật được thông qua và Quốc hội ra Nghị quyết kèm theo để tổ chức thi hành luật thì ngành thanh tra sẽ đề xuất chuyển phần lớn lực lượng để làm việc này. Phần thanh tra kinh tế - xã hội hiện nay đang chiếm một nửa công chức ngành thanh tra sẽ phải giảm đi; công tác thanh tra các vụ việc, dự án sẽ chuyển cho Kiểm toán Nhà nước. Thanh tra Chính phủ, thanh tra tỉnh, thanh tra bộ, ngành chỉ thanh tra các vụ việc quan trọng mà Thủ tướng thấy cần thiết phải làm rõ. 

Dự kiến, hơn 1/3 công suất của Thanh tra Chính phủ sẽ dành cho việc kiểm soát tài sản, thu nhập, tạo ra sự biến đổi trong tổ chức hoạt động của toàn lực lượng. Như vậy, cả nước có 85 cơ quan, 21 bộ, ngành, 63 tỉnh và Thanh tra Chính phủ thực hiện nhiệm vụ kiểm soát tài sản, thu nhập.

Hải Thanh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Thầy Nguyễn Quang Hà và niềm đam mê mãnh liệt với nghiên cứu khoa học

Thầy Nguyễn Quang Hà phát biểu tại Lễ công bố Quyết định bổ nhiệm Phó Hiệu trưởng
(PLVN) -  Là tác giả của nhiều đề tài nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực nông nghiệp của cả nước nói chung và của tỉnh Bắc Giang nói riêng với PGS.TS, Nhà giáo ưu tú Nguyễn Quang Hà, nghiên cứu khoa học là niềm đam mê đặc biệt của bản thân ông. Niềm đam mê ấy được nuôi dưỡng từng ngày trên giảng đường đại học để tiếp tục truyền lửa và cảm hứng đến cho nhiều thế hệ sinh viên nhà trường, giúp các em phát triển tư duy, phẩm chất và kỹ năng nghề nghiệp, tự tin hội nhập thời kỳ công nghiệp 4.0.

Tiếp tục hoàn thiện Đề án đổi mới hoạt động đánh giá hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật

Quang cảnh hội thảo
(PLVN) -Sáng 26/5, Bộ Tư pháp tổ chức hội thảo “Góp ý Đề án đổi mới hoạt động đánh giá hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật”. Vụ trưởng Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật Lê Vệ Quốc; Phó Vụ trưởng Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật Ngô Quỳnh Hoa đồng chủ trì hội thảo.

Đại úy Thái Ngô Hiếu: Tỏa sáng phẩm chất người lính thời bình

Đại úy Thái Ngô Hiếu: Tỏa sáng phẩm chất người lính thời bình
(PLVN) - Câu chuyện về đồng chí Thái Ngô Hiếu, cán bộ thuộc Đội Chữa cháy & Cứu nạn cứu hộ (CC & CNCH KV) Khu vực Trảng Bom - Phòng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy & Cứu nạn cứu hộ Công an tỉnh Đồng Nai giành giật lại sự sống cho 4 nạn nhân trong vụ đuối nước tại bãi biển thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã xảy ra một thời gian nhưng vẫn để lại dư âm và bài học ý nghĩa về lòng tử tế trong xã hội hiện đại. Và hơn hết, lòng dũng cảm và nghĩa cử cao đẹp của anh đã khắc họa hình ảnh đẹp về người lính thời bình tuy không cầm súng ra trận chiến đấu trực tiếp với kẻ thù nhưng luôn không quản gian khó, không ngại hy sinh trong cuộc chiến bảo vệ sự sống, sự an toàn cho người dân.

Bộ Tư pháp xây dựng Kế hoạch hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam

Buổi làm việc về Kế hoạch tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Pháp luật nước CHXHCN Việt Nam 9/11/2022.
(PLVN) -  "Tổ chức hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam 2022 phải có trọng tâm, trọng điểm, có sự vào cuộc của các Bộ, ngành. Đặc biệt, năm nay, các hoạt động hưởng ứng phải có điểm nhấn đánh dấu 10 năm Ngày Pháp luật Việt Nam",  Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh yêu cầu.

Bạc Liêu khai giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ giám định tư pháp và kỹ năng tranh tụng tại phiên toà

Bạc Liêu khai giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ giám định tư pháp và kỹ năng tranh tụng tại phiên toà
(PLVN) - Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ giám định tư pháp và kỹ năng tranh tụng tại phiên toà, nhằm giúp các học viên nắm vững các quy định của pháp luật về giám định tư pháp; hiểu rõ hơn vị trí, vai trò của hoạt động tố tụng và một số kỹ năng pháp lý cơ bản, cần thiết của người giám định viên Tư pháp, đặc biệt là về kỹ năng tranh tụng tại phiên tòa cho đội ngũ làm công tác giám định tư pháp.

Cần tăng mức thù lao cho cộng tác viên kiểm tra văn bản

Quang cảnh Hội thảo.
(PLVN) - Đây là một trong những đề xuất, kiến nghị được đưa ra tại Hội thảo phát huy vai trò cộng tác viên và cơ quan báo chí, truyền thông trong công tác kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật do Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (Bộ Tư pháp) tổ chức hôm nay, 24/5.

Nữ Phó Giám đốc Sở Tư pháp Kiên Giang: Người thổi bay tư tưởng “nhát tay” khi xử lý vi phạm hành chính

Nữ Phó Giám đốc Sở Tư pháp Kiên Giang: Người thổi bay tư tưởng “nhát tay” khi xử lý vi phạm hành chính
(PLVN) -Mới tròn ba năm làm “tham mưu trưởng” trong lĩnh vực xử lý vi phạm hành chính (XLVPHC), Phó Giám đốc Sở Tư pháp Kiên Giang - Lư Thị Trang Đài đã được đồng nghiệp nhận xét hai từ “yên tâm” và rất mừng khi có chị cùng tham gia, còn cấp trên thì tin tưởng, điểm nghẽn được khơi thông, công việc thì chạy.

Cần nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật

Ông Đặng Thanh Sơn Cục trưởng Cục Quản lý xử lý vi phạm hành chính và theo dõi thi hành pháp luật, Bộ Tư pháp.
(PLVN) -Tổ chức thi hành pháp luật là vấn đề luôn được Đảng Cộng sản Việt Nam coi là vấn đề trọng tâm, có ý nghĩa then chốt trong quá trình xây dựng và phát triển của đất nước, đặc biệt là kể từ khi chúng ta thực hiện công cuộc đổi mới năm 1986 cho đến nay. Tại các văn kiện, nghị quyết của Đảng luôn có những nhận định, đánh giá về công tác này và từ đó có những chủ trương, định hướng lớn để Nhà nước thể chế hóa thành pháp luật để tổ chức thực hiện với mục đích đưa chủ trương, định hướng của Đảng thực sự đi vào cuộc sống, bảo đảm cho pháp luật được thực hiện nghiêm chỉnh trong đời sống xã hội.