Giải phóng mặt bằng phục vụ cải tạo kênh An- Kim- Hải và đường Chùa Hàng

       Cải tạo kênh  An- Kim- Hải và đường Chùa Hàng là một hạng mục chính của Dự án nâng cấp đô thị Hải Phòng. Công trình có quy mô lớn với tổng vốn đầu tư hơn 10 triệu USD, khi hoàn thành góp phần chỉnh trang đô thị Hải Phòng nói chung và quận Lê Chân nói riêng, đồng thời cơ bản cải thiện đời sống các hộ dân thu nhập thấp dọc tuyến kênh. Dự kiến, công trình khởi  công vào đầu năm 2007, nhưng đến nay, công tác giải phóng mặt bằng vẫn  nhiều khó khăn.

Tuyến kênh An- Kim- Hải bắt đầu từ cống Luồn trên đường Lán Bè và đi qua 10 phường của quận Lê Chân, Ngô Quyền và kết thúc ở cống Nam Nông, quận Hải An. Tuy thuộc quyền quản lý của ngành Nông nghiệp và phát triển nông thôn, nhưng gần đây, tuyến kênh không còn tác dụng phục vụ sản xuất nông nghiệp và trở thành tuyến thoát nước thải cho các khu dân cư dọc kênh. Trải qua thời gian, tuyến kênh bị thu hẹp dần, tác dụng thoát nước cũng không còn, mà chỉ còn là nơi chứa nước thải, nước mưa. Hàng trăm hộ dân từ nhiều nơi đến xâm lấn kênh, đổ rác, phế thải xây dựng lấp dần nhiều đoạn kênh. Ngày nắng, không khí ngột ngạt, khó thở. Ngày mưa, nước thải lẫn nước mưa dềnh lên. Sinh hoạt của nhiều hộ dân ở đây rất khó khăn.

       Cải tạo kênh An- Kim- Hải nhằm tạo điều kiện cải thiện đời sống các hộ dân cư thu nhập thấp dọc tuyến kênh. Hoàn thành cải tạo, nơi đây có tuyến đường giao thông dài 5 km hoàn chỉnh với các hệ thống cây xanh, chiếu sáng, thoát nước.Tuyến kênh liên quan trực tiếp đến hệ thống thoát nước 1B và được thiết kế tuân thủ quy hoạch chi tiết phê duyệt năm 2001 về mặt lộ giới, giữ nguyên sơ đồ cắm mốc tim tuyến kênh bảo đảm tiêu thoát nước trong mùa mưa. Theo thiết kế, đoạn từ cống Luồn tới đường ngang hồ Dư Hàng dài 1730 m vốn là kênh hở được thay bằng cống hộp kết cấu bê- tông cốt thép (1,5mx2mx2), mặt đường trên cống hộp có mặt cắt ngang nền 13,5m, trong đó mặt đường rộng 7,5m, hai bên hè rộng mỗi bên 3m, kết cấu bê tông nhựa cấp khu vực. Chỉ giới xây dựng 18m nằm trong quy hoạch quản lý 26m, riêng đoạn từ đường Trần Nguyên Hãn tới hồ Dư Hàng có chỉ giới quy hoạch 13,5m. Đoạn từ ngang hồ Dư Hàng tới xi- phông cuối hồ Dư hàng dài 650m được lấp và làm đường nối với đoạn trên có thiết kế giống nhau. Đoạn cuối hồ Dư Hàng đến đường Nguyễn Văn Linh dài 480m, thay thế kênh hở bằng cống hộp bê- tông cốt thép thiết kế giống như đoạn đầu. Đoạn còn lại từ đường Nguyễn Văn Linh đến cầu vượt Lạch Tray dài 1920 m xây dựng thành kênh hở rộng 12m, bờ phía nam phát triển thành đường giao thông rộng 10,5m, quy mô đường bê- tông nhựa cấp khu vực. Riêng tuyến đường Chùa Hàng cải tạo, nâng cấp theo hiện trạng, đoạn nối tiếp qua hồ Dư Hàng làm mới rộng 13,5m, bố trí bãi đỗ xe rộng 920m và nối với đường trên kênh An- Kim -Hải ra đường Nguyễn Văn Linh và Trần Nguyên Hãn.

        Để khởi công xây dựng tuyến đường theo đúng kế hoạch phụ thuộc vào công tác GPMB. Hiện, UBND thành phố đã giao nhiệm vụ cho quận Lê Chân kiểm kê, lập phương án bồi thường, Ban quản lý các dự án đầu tư xây dựng quận trực tiếp thực hiện. Theo báo cáo, hiện có khoảng 922 hộ dân bị ảnh hưởng trong khu vực cải tạo tuyến kênh An- Kim- Hải, trong đó đoạn 1 dài gần 1,2km (từ cống Luồn đến đường Trần Nguyên Hãn) có 236 hộ dân thuộc các phường Lam Sơn, An Dương, Niệm Nghĩa và một phần của phường Trần Nguyên Hãn. Đoạn 2 hơn 1,6 km (từ đường Trần Nguyên Hãn đến đường Nguyễn Văn Linh)  có 344 hộ dân thuộc phần còn lại của phường Trần Nguyên Hãn và các phường Nghĩa Xá, Dư Hàng Kênh, Vĩnh Niệm. Đoạn 3 dài 1,9 k m từ đoạn kênh An Kim Hải cắt đường Nguyễn Văn Linh đến cầu vượt Lạch Tray liên quan đến 313 hộ. Đến nay Ban quản lý các dự án quận Lê Chân kiểm kê,lập xong dự thảo phương án bồi thường hỗ trợ các hộ dân ở đoạn 1 với tổng kinh phí 15 tỷ đồng. Tuy nhiên, nhiều vướng mắc liên quan trong quá trình xác định nguồn gốc đất đai vẫn chưa được các ngành thẩm định và trình UBND thành phố phê duyệt. Tại đoạn 2 và 3, tổ công tác lập xong bản đồ địa chính, hồ sơ kỹ thuật thửa đất, dự kiến trong tháng 12- 2006, sau khi có văn bản Sở Tài nguyên- Môi trường trình, UBND thành phố ra quyết định thu hồi và giao đất. Khó khăn hiện nay là: hệ thống tuyến kênh An- Kim- Hải từ lâu không được quản lý chặt chẽ, khiến việc xác minh nguồn gốc đất đai của các hộ dân nằm trong chỉ giới cải tạo tuyến kênh để tính toán giá trị bồi thường, hỗ trợ đất, vật kiến trúc gặp khó khăn kéo dài. Quy hoạch tái định cư phải điều chỉnh nhiều lần và mất nhiều thời gian, trong khi đó  năng lực của bộ phận kiểm kê yếu kém, thiếu tính chuyên nghiệp, lực lượng  mỏng khối lượng công việc  nhiều.

     Thực tế, trong số hộ dân sống dọc tuyến kênh An- Kim- Hải, nhiều gia đình có hoàn cảnh khó khăn, làm nhà tạm bợ, khi giải phóng chắc chắn mức hỗ trợ đền bù không cao. Trong khi đó, việc xây dựng khu tái định cư tại phường Vĩnh Niệm rất chậm, ít  nhất một năm nữa  mới có thể hoàn thành . Như vậy, Ban quản lý dự án phải tính đến khả năng hỗ trợ tạm lánh cho các hộ dân mới góp phần giải phóng mặt bằng phục vụ giai đoạn 1 của dự án đúng tiến độ vào đầu năm 2007. Hơn lúc nào hết, quận Lê Chân cùng cấp ủy Đảng, chính quyền các phường có tuyến kênh đi qua cần tập trung cao độ cho GPMB, để xây dựng công trình này, đáp ứng yêu cầu phục vụ đời sống nhân dân trong khu vực./.

                                                                                                                                              Anh Tú