Gia nhập Công ước 98: Nền tảng cho sự vận hành của thị trường lao động

(PLVN) - Sáng qua (29/5), Quốc hội họp phiên toàn thể, nghe Tờ trình của Chủ tịch nước, thuyết minh của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội về việc Việt Nam gia nhập Công ước 98 của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) về áp dụng các nguyên tắc của quyền tổ chức và thương lượng tập thể (Công ước 98).
Quốc hội nghe trình bày báo cáo thẩm tra về việc gia nhập Công ước số 98. Quốc hội nghe trình bày báo cáo thẩm tra về việc gia nhập Công ước số 98.

Cần thiết và có ý nghĩa về chính trị, pháp lý, kinh tế - xã hội

Trình bày Tờ trình của Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh cho biết, Công ước này được ILO thông qua từ năm 1949, đến nay đã có 165/187 quốc gia là thành viên của ILO gia nhập Công ước này.

Trong bối cảnh Việt Nam đang tăng cường hội nhập quốc tế, thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN, việc gia nhập Công ước 98 là rất cần thiết và có ý nghĩa trên tất cả các mặt chính trị, pháp lý, kinh tế-xã hội.

Công ước 98 có 3 nội dung cơ bản sau: (1) Bảo vệ người lao động và công đoàn trước các hành vi phân biệt đối xử chống công đoàn của người sử dụng lao động; (2) Bảo vệ tổ chức của người lao động không bị can thiệp, thao túng bởi người sử dụng lao động; (3) Những biện pháp thúc đẩy thương lượng tập thể tự nguyện, thiện chí.

Thực hiện Công ước 98 đối với Việt Nam, đối tượng hưởng lợi chủ yếu là người lao động như: tiền lương và điều kiện lao động tốt hơn thông qua thương lượng tập thể được thực hiện một cách thực chất và hiệu quả. Bên cạnh đó, người sử dụng lao động cũng được hưởng lợi do thương lượng tập thể thực chất, góp phần đưa ra các biện pháp ổn định và phát triển lực lượng lao động có chất lượng, tăng năng suất lao động, hạn chế và phòng ngừa tranh chấp lao động, xây dựng quan hệ lao động hài hòa và ổn định.

Bên cạnh đó, Việt Nam cũng cần hoàn thiện pháp luật và có những biện pháp phù hợp, hiệu quả để đáp ứng yêu cầu của Công ước 98 về chống phân biệt đối xử, chống can thiệp và thao túng đối với công đoàn và thúc đẩy thương lượng tập thể tự nguyện hiệu quả và thực chất.

Tạo ra môi trường lao động ổn định

Báo cáo thuyết minh của Chính phủ do Bộ trưởng Bộ LĐ, TB&XH Đào Ngọc Dung thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ cho biết: đối với các tác động về chính trị, quốc phòng, an ninh, việc gia nhập Công ước số 98 sẽ góp phần củng cố và tăng cường cơ sở pháp lý để người lao động và người sử dụng lao động tiến hành thương lượng tập thể, ký kết thỏa ước lao động tập thể, tăng cường quan hệ lao động hài hòa, tạo ra môi trường lao động ổn định, có thể dự báo và quản lý được các xung đột giữa người sử dụng lao động và người lao động.

Hệ thống thương lượng tập thể minh bạch, hiệu quả góp phần làm cho việc phân chia thu nhập công bằng hơn ở cấp độ xã hội. Đây chính là chức năng quan trọng của quan hệ lao động.

Đối với các tác động về kinh tế - xã hội, theo Bộ trưởng Đào Ngọc Dung, việc gia nhập và triển khai thực hiện Công ước số 98 sẽ tạo ra cơ sở pháp lý cho người lao động và người sử dụng lao động thiết lập các tiêu chuẩn lao động khác trong quan hệ lao động. Ví dụ đại diện của người lao động và người sử dụng lao động có thể thương lượng về tiền lương, thời gian làm thêm, thời gian nghỉ phép năm và các chế độ phúc lợi khác…

Đây chính là nền tảng cho sự vận hành của thị trường lao động tại Việt Nam phù hợp với quy luật khách quan của kinh tế thị trường, giúp cho sự phát triển đi theo đúng hướng tiến tới xây dựng quan hệ lao động hiện đại ở Việt Nam. Việc gia nhập Công ước 98 khẳng định Việt Nam tôn trọng các tiêu chuẩn lao động quốc tế cơ bản.

Điều này rất quan trọng trong bối cảnh của Việt Nam đang ngày càng hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới. Việc Việt Nam gia nhập và thi hành Công ước số 98 sẽ không làm tăng chi phí xã hội và chi phí triển khai thực hiện.

Đảm bảo đồng bộ giữa Công ước số 98 và Bộ luật Lao động

Trình bày báo cáo thẩm tra về việc gia nhập Công ước số 98, Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội Nguyễn Văn Giàu nêu rõ, qua thẩm tra, các ý kiến phát biểu tại phiên họp đều tán thành về sự cần thiết gia nhập Công ước số 98 và cho rằng việc gia nhập Công ước số 98 phù hợp với chủ trương của Đảng và Nhà nước ta trong hội nhập quốc tế về lao động, xã hội, khẳng định quyết tâm và nỗ lực của Việt Nam trong quá trình thực thi các cam kết liên quan đến lao động trong Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và thực hiện nghĩa vụ của Việt Nam với trách nhiệm là quốc gia thành viên ILO, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiến tới ký kết Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA).

Nhấn mạnh việc gia nhập Công ước số 98 thể hiện quyết tâm chính trị, phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước ta về hội nhập quốc tế trong lĩnh vực lao động, Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại Nguyễn Văn Giàu kiến nghị Quốc hội xem xét, quyết định gia nhập Công ước số 98.

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại Nguyễn Văn Giàu, Công ước số 98 không có quy định trái với Hiến pháp năm 2013. Các ý kiến thẩm tra cho rằng các nguyên tắc về quyền tổ chức và thương lượng tập thể được quy định trong Công ước số 98 về cơ bản phù hợp pháp luật Việt Nam.

Tuy nhiên, liên quan đến bảo đảm nguyên tắc tự nguyện của thương lượng tập thể, Bộ luật Lao động năm 2012 có một số nội dung chưa phù hợp với Công ước số 98.

Do vậy, cần đảm bảo đồng bộ về thời gian hiệu lực giữa Công ước số 98 và Bộ luật Lao động (sửa đổi) đang được Quốc hội xem xét tại kỳ họp này để tránh tạo khoảng trống và xung đột pháp lý khi thi hành Công ước.

P.V
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Lãng phí, thất thoát có khi còn lớn hơn cả tham nhũng

Lãng phí, thất thoát có khi còn lớn hơn cả tham nhũng
(PLVN) - Nhận định "đôi khi thất thoát, lãng phí còn lớn hơn cả tham nhũng", Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nêu rõ, chỉ tính riêng các dự án treo, nếu các địa phương tập trung giải quyết dứt điểm sẽ tạo được nguồn lực hết sức lớn.

Quốc hội giảm 3 ngày làm việc để lãnh đạo các địa phương về tập trung chống dịch

Quốc hội giảm 3 ngày làm việc để lãnh đạo các địa phương về tập trung chống dịch
(PLVN) - Báo cáo trước Quốc hội, Tổng Thư ký Quốc hội Bùi Văn Cường cho biết, trước tình hình dịch COVID-19 diễn biến ngày càng phức tạp trên phạm vi cả nước, Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định điều chỉnh chương trình kỳ họp để lãnh đạo các địa phương có thời gian tập trung chống dịch bệnh. 

Thăm thân nhân các liệt sĩ hy sinh tại thủy điện Rào Trăng 3

Phó Chủ tịch UBND tỉnh và Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh Thừa Thiên Huế thăm hỏi, động viên gia đình liệt sĩ Trần Minh Hải.
(PLVN) - Nhân kỷ niệm 74 năm ngày thương binh liệt sĩ (27/7/1947 – 27/7/2021), ông Nguyễn Thanh Bình, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên Huế và Thượng tá Ngô Nam Cường, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã đến thăm, động viên thân nhân các liệt sĩ hy sinh khi làm nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn tại thủy điện Rào Trăng 3 (tháng 10/2020).

Chính phủ đề xuất được áp dụng cơ chế đặc biệt trong cấp phép, mua sắm thuốc, trang thiết bị y tế

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long.
(PLVN) - Chính phủ đề nghị đưa vào Nghị quyết Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội Khóa XV nội dung Quốc hội giao Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chủ động áp dụng các biện pháp đã thực hiện trong thời gian qua, các biện pháp quy định tại Điều 54 Luật phòng, chống bệnh truyền nhiễm và các biện pháp cần thiết khác để đáp ứng yêu cầu cấp bách về phòng, chống dịch…

Không để phát sinh ổ dịch mới trong "thời gian vàng" giãn cách

Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu lập các đường dây nóng tiếp nhận các phản ánh, kiến nghị, chia sẻ, yêu cầu của người dân. Ảnh: VGP/Nhật Bắc
(PLVN) – Kết luận cuộc họp tối 23/7 với các địa phương về công tác phòng chống dịch COVID-19, rút kinh nghiệm trong thực hiện Chỉ thị 16 tại TP HCM và các tỉnh phía Nam, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu thời gian tới, phải khắc phục bằng được những hạn chế, thực hiện nghiêm, triệt để, chặt chẽ hơn các yêu cầu về phòng, chống dịch để người dân sớm trở lại cuộc sống bình thường.

Đoàn đại biểu tỉnh Lào Cai dâng hương tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn

Đoàn đại biểu tỉnh Lào Cai dâng hương tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn
(PLVN) - Nhân kỷ niệm 74 năm ngày Thương binh - Liệt sỹ (27/7/1947 - 27/7/2021), Đoàn đại biểu của Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Uỷ ban MTTQVN tỉnh Lào Cai do ông Trịnh Xuân Trường, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh làm trưởng đoàn đã đến đặt vòng hoa và viếng Nghĩa trang Liệt sỹ quốc gia Trường Sơn tại tỉnh Quảng Trị.

Nâng cao hơn tiêu chuẩn để xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu

Nâng cao hơn tiêu chuẩn để xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu
(PLVN) -  Chủ tịch Quốc hội cho biết, trong giai đoạn 2021-2026, việc thực hiện chương trình nông thôn mới có sự khác biệt theo hướng, trong đó đối với những nơi đã đạt nông thôn mới thì tiến tới làm tốt hơn, nâng cao hơn tiêu chuẩn để xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu.

Tri ân người có công với cách mạng nhân dịp kỉ niệm 74 năm Ngày Thương binh - Liệt sỹ

Đoàn công tác dâng hoa, dâng hương, tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn.
(PLVN) - Nhân dịp kỷ niệm 74 năm Ngày Thương binh, Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2021), đoàn đại biểu tỉnh Thừa Thiên Huế do ông Nguyễn Thanh Bình, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh dẫn đầu vừa đến dâng hoa, dâng hương tưởng niệm tại Nghĩa trang liệt sĩ Quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang liệt sĩ Quốc gia Đường 9 (tỉnh Quảng Trị) và Nghĩa trang liệt sĩ Hương Điền (Thừa Thiên Huế).

Xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam: Phát huy vai trò của pháp luật trong phát triển nền kinh tế thị trường

GS. TS. Trần Ngọc Đường
(PLVN) - Nền kinh tế thị trường của nước ta “vừa tuân theo những quy luật của kinh tế thị trường, vừa dựa trên cơ sở và được dẫn dắt, chi phối bởi các nguyên tắc và bản chất CNXH”. Với mô hình kinh tế thị trường như vậy, Nhà nước nói chung, pháp luật nói riêng có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc định hướng XHCN cho sự phát triển.