Gia Lai khẩn trương đăng ký khai sinh cho gần 200 trường hợp thuộc nhóm dễ bị tổn thương

Theo UBND tỉnh Gia Lai, hiện nay, công tác quản lý hộ tịch trên địa bàn tỉnh được triển khai đồng bộ, thống nhất; tổng số hồ sơ đăng ký khai sinh được quản lý trên hệ thống là 2.698.139 trường hợp.

Qua rà soát thực tế, toàn tỉnh Gia Lai ghi nhận 215 trường hợp thuộc nhóm dễ bị tổn thương chưa được đăng ký khai sinh, chiếm khoảng 0,008% tổng số hồ sơ khai sinh đang được quản lý, phân bố tại 32 đơn vị cấp xã. Trong đó, tập trung nhiều ở các địa phương như: xã Ia Pa (28 trường hợp), phường Ayun Pa (26 trường hợp), xã Ia Lâu (22 trường hợp), xã SRó (19 trường hợp).

Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ hạn chế về nhận thức pháp luật của người dân (tảo hôn, tâm lý e ngại tiếp xúc với cơ quan nhà nước), hoàn cảnh gia đình khó khăn (cha mẹ đi làm ăn xa, trẻ em bị bỏ rơi hoặc thiếu sự chăm sóc của người thân) và những vướng mắc liên quan đến giấy tờ, tài liệu làm căn cứ đăng ký hộ tịch.

Ngay trong quá trình rà soát, các địa phương đã chủ động hướng dẫn, hỗ trợ và hoàn thành việc đăng ký khai sinh cho 16 trường hợp. Đối với 199 trường hợp còn lại, các cơ quan, địa phương đang tiếp tục xác minh, thu thập thông tin, hoàn thiện hồ sơ để thực hiện đăng ký khai sinh theo đúng quy định của pháp luật.

Trước đó, ngày 26/5, Viện KSND tỉnh Gia Lai có Văn bản số 1765 kiến nghị UBND tỉnh Gia Lai về việc cấp giấy khai sinh cho chủ thể thuộc nhóm dễ bị tổn thương.

Theo Viện KSND tỉnh Gia Lai, qua công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp và triển khai thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 ngày 24/6/2025 của Quốc hội về việc thí điểm Viện KSND khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công cho thấy, các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương trên địa bàn tỉnh đã tích cực triển khai nhiều giải pháp, tăng cường phối hợp trong công tác đăng ký, cấp giấy khai sinh cho công dân, nhất là các trường hợp thuộc nhóm dễ bị tổn thương, qua đó góp phần bảo đảm quyền được khai sinh của công dân theo quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, trên địa bàn tỉnh Gia Lai vẫn còn nhiều trường hợp công dân thuộc nhóm dễ bị tổn thương chưa được cấp giấy khai sinh theo quy định của pháp luật. Các trường hợp này chủ yếu là trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn; trẻ em sinh sống tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số; người không có đầy đủ giấy tờ chứng minh về nhân thân; người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi; người dân di cư tự do và các trường hợp có hoàn cảnh đặc biệt khác.

Việc chưa được đăng ký khai sinh không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền nhân thân cơ bản của công dân mà còn hạn chế khả năng tiếp cận các chính sách an sinh xã hội, giáo dục, y tế, bảo hiểm, cư trú và thực hiện các quyền, nghĩa vụ dân sự theo quy định của pháp luật.

Quá trình giải quyết các vụ, việc, Viện KSND hai cấp tỉnh Gia Lai đã tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng ở địa phương, bước đầu đạt kết quả tích cực, tuy nhiên cũng còn tồn tại một số khó khăn, vướng mắc.

Để bảo đảm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 205/2025/QH15, khắc phục những khó khăn, vướng mắc nêu trên và bảo đảm quyền nhân thân cơ bản của công dân theo quy định của pháp luật, Viện trưởng Viện KSND tỉnh Gia Lai kiến nghị UBND tỉnh Gia Lai chỉ đạo Sở Tư pháp, Công an tỉnh, Sở Y tế và UBND cấp xã tăng cường phối hợp rà soát, thống kê đầy đủ các trường hợp công dân thuộc nhóm dễ bị tổn thương chưa được đăng ký khai sinh hoặc chưa được cấp giấy khai sinh trên địa bàn tỉnh để kịp thời hướng dẫn, giải quyết theo quy định của pháp luật.

Viện trưởng Viện KSND tỉnh Gia Lai cũng kiến nghị UBND tỉnh Gia Lai chỉ đạo cơ quan chuyên môn và chính quyền cơ sở tập trung giải quyết dứt điểm các trường hợp công dân không có đầy đủ giấy tờ về nhân thân, thiếu thông tin hộ tịch hoặc có khó khăn trong việc xác minh nhân thân; bảo đảm việc đăng ký khai sinh được thực hiện kịp thời, đúng trình tự, thủ tục, không làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

Đồng thời, Viện trưởng Viện KSND tỉnh Gia Lai kiến nghị UBND tỉnh Gia Lai chỉ đạo tăng cường công tác phối hợp giữa các cơ quan chuyên môn trong việc xác minh thông tin, thu thập tài liệu phục vụ công tác đăng ký khai sinh, nhất là đối với các trường hợp trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số, người di cư tự do và các trường hợp thuộc nhóm dễ bị tổn thương khác; quan tâm chỉ đạo triển khai hiệu quả cơ chế đăng ký giấy khai sinh lưu động.

Bên cạnh đó, Viện trưởng Viện KSND tỉnh Gia Lai cũng kiến nghị UBND tỉnh Gia Lai chỉ đạo đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về hộ tịch, quyền được khai sinh của công dân và nội dung Nghị quyết số 205/2025/QH15 bằng hình thức phù hợp với đặc điểm từng địa bàn; kịp thời chấn chỉnh, xử lý các trường hợp thiếu trách nhiệm, gây phiền hà, kéo dài thời gian giải quyết hoặc thực hiện không đúng quy định của pháp luật trong quá trình tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đăng ký khai sinh.