Gia đình có còn là tổ ấm?

(PLO) - Đó là câu hỏi dư luận đặt ra trước vụ việc bà ngoại, cậu ruột hành hạ cháu bé ba tuổi dã man ở TP.HCM và vụ việc này cũng không phải là cá biệt trong thời gian gần đây.
Câu hỏi này cũng được các chuyên gia xã hội học nghiên cứu về gia đình đặt ra trong Hội thảo khoa học quốc tế về gia đình Việt Nam mới diễn ra trong 2 ngày 7-8/11.

Khi cái ác không là cá biệt

Trong lịch sử Việt Nam nói chung và lịch sử phát triển gia đình Việt Nam nói riêng, hình ảnh người bà luôn gắn với sự yêu thương vô bờ bến, nguồn cội của sự hình thành nên nhân cách và thành công của các thế hệ cháu con. Ấy vậy mà lại có một người bà còn ác hơn quỷ dữ. 
Cháu Trịnh Thanh Đức bị chính người thân đánh đập dã man.
Cháu Trịnh Thanh Đức bị chính người thân đánh đập dã man.
Đó là bà ngoại của hai cháu Trịnh Nguyễn Thành Đức (3 tuổi) và Trịnh Nguyễn Thành Đạt (7 tuổi) ở TP.HCM trong vụ việc cháu bé ba tuổi bị người thân bắt đi ăn xin xảy ra gần đây. Dù Đức và Đạt vẫn còn nhỏ tuổi, lại là máu mủ ruột rà với mình nhưng hàng ngày bà ngoại chúng là bà Trần Thị N. bóc lột chúng bằng cách bắt cậu ruột (con trai bà) dẫn hai đứa nhỏ đi xin tiền. 
Khi hai đứa trẻ không có tiền đem về đồng nghĩa với việc chúng bị bỏ đói và đuổi ra ngoài đường, mặc mưa gió, lạnh lẽo. Có những ngày mấy đứa trẻ mệt quá, không chịu nghe lời bà ngoại đi xin tiền thì sẽ phải chịu những trận đòn oan nghiệt. Không chỉ ác với cháu ngoại, bà N. còn ác với chính người chồng đầu gối tay ấp của mình. Sẵn sàng bỏ đói, bỏ rét chồng ngoài đường cho đến chết chỉ vì ông này không kiếm ra tiền.
Điều đáng buồn là những vụ việc tàn ác trong gia đình không hề là cá biệt trong thời gian gần đây. Khi ngày ngày đầy rẫy những thông tin về người cha đánh con ruột gần chết rồi chở ra vứt ngoài nghĩa địa, anh chị em trong một gia đình thống nhất bỏ mặc cha mình nằm ngoài vỉa hè để gây sức ép với nhau trong câu chuyện tài sản…

“Khoảng trống” là nguyên nhân?

Không chỉ tồn tại trong dư luận xã hội mà những sự trăn trở này đã theo chân các chuyên gia xã hội học nghiên cứu về gia đình đến với Hội thảo khoa học quốc tế về gia đình Việt Nam diễn ra trong 2 ngày 7-8/11 tại Hà Nội.

Qua một quá trình nghiên cứu về mối quan hệ cha mẹ với con cái chưa thành niên ở Việt Nam hiện nay, Th.S Đặng Bích Thủy (Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới) đã chỉ ra những thách thức đã và đang có hiện nay. Đó là việc cha mẹ chưa thực sự là chỗ dựa của con cái trong cuộc sống tình cảm và tiếp nhận kỹ năng sống. Vẫn còn những đứa con chưa thành niên nhìn nhận mối quan hệ giữa mình và cha mẹ là xấu, thậm chí rất xấu (ở thành thị, với cha là 1,8%, với mẹ là 6%; ở nông thôn với cha là 8%, với mẹ là 2%).

Ngoài tình cảm huyết thống thì sự gắn kết của mối quan hệ cha mẹ - con còn dựa trên sự chia sẻ quan tâm/lo lắng. Nhưng có tới 41% chưa thành niên đồng ý và 29% đồng ý một phần với nhận định: lúc gặp khó khăn, cảm thấy nói chuyện với người ngoài dễ hơn với người trong gia đình. Chỉ có 2,6% trẻ chưa thành niên chọn tâm sự với cha mình, trong khi với bạn bè là 47,3%... 
Nguyên nhân của những con số đáng buồn này, theo bà Đặng Bích Thủy, đó là do hiện nay có rất nhiều người cha, người mẹ không có thời gian dành cho con cái, thậm chí 10,1% người được hỏi cho biết họ hoàn toàn không trò chuyện với con. Và cũng từ lý do này mà mối gắn kết tình cảm, sợi dây giáo dục bị đứt gãy, tạo điều kiện cho cái ác len lỏi vào gia đình.
Chỉ nghiên cứu bó hẹp trong địa bàn  Hà Nội nhưng Th.S Lê Ngọc Lân (Viện  Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới) đã chỉ ra rất nhiều “khoảng trống” trong việc giáo dục đạo đức, lối sống của gia đình hiện nay, mà nguyên nhân chủ yếu là do cha mẹ ít quan tâm đến con cái (chiếm tới 53,4%). 
Tồn tại một nghịch lý rằng nhóm cha mẹ tuổi càng trẻ thì việc áp dụng khuôn mẫu trong dạy con càng lớn. Nhóm cha mẹ dưới 35 tuổi có tỷ lệ bắt con cái “luôn lắng nghe và làm theo người lớn” chiếm tới 20,6%, trong khi đó bản thân họ cũng chưa thể hiện được sự gương mẫu để con cái noi theo…

Đọc thêm

Trung tâm hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực: Nơi bình yên tìm về

Ngôi nhà Ánh Dương ở Thanh Hóa chính thức đi vào hoạt động từ tháng 1/2022. (Ảnh: HLHPNVN)
(PLVN) -  Với nạn nhân bị bạo lực giới nói chung và bạo lực gia đình nói riêng, để “bình yên tìm về” là cả một hành trình dài. Nhưng qua mô hình Trung tâm dịch vụ một cửa hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực - Ngôi nhà Ánh Dương, trong hành trình đó, họ không đơn độc. Với nhiều người, hạnh phúc, bình yên đã thực sự trở lại.

Ngăn chặn ma túy “núp bóng” thuốc lá điện tử

Hiện nay chỉ có một số ít cơ quan có năng lực xét nghiệm phát hiện ma túy tổng hợp được như: Viện Giám định Pháp y – Bộ Y tế, Viện Khoa học hình sự - Bộ Công an. (Nguồn ảnh: Thanh Loan)
(PLVN) -  Trong những năm gần đây, các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới hay còn gọi là thuốc lá mới đã xuất hiện trên toàn thế giới với hai dòng sản phẩm chính là thuốc lá điện tử và thuốc lá làm nóng. Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn cho hay, khoảng từ năm 2015, các sản phẩm thuốc lá mới bắt đầu du nhập vào Việt Nam và nhanh chóng thu hút giới trẻ.

Thuốc lá điện tử gây ảo giác, loạn thần

4 trường hợp là học sinh nhập viện do ngộ độc sau khi hút thuốc lá điện tử. (Ảnh: Bệnh viện Bãi Cháy)
(PLVN) - Thời gian qua, tại một số bệnh viện đã tiếp nhận một số bệnh nhân đến điều trị có liên quan đến hút thuốc lá điện tử. Điều đáng lưu ý là hầu hết, bệnh nhân đến bệnh viện do có dấu hiệu đau đầu, lo âu, mất ngủ, rối loạn hoảng sợ, có một vài trường hợp có dấu hiệu loạn thần, ảo giác. Vấn đề này ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe tâm thần của người sử dụng.

Sôi nổi Hội thi “Nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh” tỉnh Bạc Liêu

Sôi nổi Hội thi “Nghi thức Đội TNTP Hồ Chí Minh” tỉnh Bạc Liêu
(PLVN) - Hòa chung không khí thi đua sôi nổi của thiếu nhi cả nước, thiếu nhi Bạc Liêu đã và đang ra sức thi đua rèn luyện, học tập, thực hiện các công trình, phần việc Măng non lập thành tích chào mừng để kỷ niệm 82 năm Ngày thành lập Đội TNTP Hồ Chí Minh (15/5/1941 – 15/5/2023), làm quà nhân kỷ niệm 133 năm Ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 – 19/5/2023).

Đừng coi thường say nóng, say nắng

Ảnh minh họa. (Nguồn: baochinhphu.vn)
(PLVN) -  Dù miền Bắc mới bước vào đợt nắng nóng gay gắt diện rộng thứ 2 kể từ đầu mùa nhưng nhiệt độ cao nhất ở nhiều nơi mấy ngày qua đều chạm hoặc vượt ngưỡng 40 độ C. Dự báo, thời gian tới sẽ xuất hiện nắng nóng nhiều hơn và gia tăng về cường độ trên phạm vi toàn quốc.