Gần nửa thế kỷ ngọt ngào giai điệu “Bài thánh ca buồn”

(PLVN) - “Bài thánh ca đó còn nhớ không em? Nô-en năm nào chúng mình có nhau…” Giai điệu ngọt ngào đó hẳn đã thân quen với rất nhiều người. "Bài thánh ca buồn" viết về chủ đề Giáng sinh nhưng không chỉ nói về Nô-en mà đó chỉ là cái cớ để người ta tha thiết nhớ nhung về những hẹn ước, chia ly rồi hoài niệm tiếc nhớ những đắm say của tình yêu đôi lứa. 
Nhạc sĩ Nguyễn Vũ thời thanh niên (1968) Ảnh tư liệu tác giả Nhạc sĩ Nguyễn Vũ thời thanh niên (1968) Ảnh tư liệu tác giả

Chính vì vậy, bài hát đã vượt ra khuôn khổ của một kỷ niệm rất riêng tư về một cuộc tình thời trai trẻ của tác giả để trở thành khúc tình ca được nhiều thế hệ khán giả yêu thích.

Tác giả của "Bài thánh ca buồn" tên thật là Nguyễn Tuấn Khanh, nghệ danh khi sáng tác là Nguyễn Vũ. Ông sinh năm 1944 tại Hà Nộị, lớn lên ở Đà Lạt, sau đó lập nghiệp, sinh sống tại Sài Gòn. Nguyễn Vũ sáng tác không nhiều, nhưng những sáng tác của ông đều để lại ấn tượng do chạm đến sâu thẳm trái tim người yêu nhạc.

Nguyễn Vũ dường như sinh ra là để dành cho âm nhạc. Năm 1956, khi mới 12 tuổi, ông đoạt giải nhất đơn ca thiếu nhi do Đài Phát thanh Đà Lạt tổ chức. Năm 23 tuổi, ông có bản nhạc đầu tay “Huyền thoại một chiều mưa”… Tháng 10/1972, khi đó Nguyễn Vũ 28 tuổi, ông nhận được lời đề nghị của một nhà sản xuất âm nhạc sáng tác một tình khúc cho mùa Noel năm ấy.

Ai cũng biết, để có một sáng tác hay theo "đơn đặt hàng" là rất khó nên khi đã nhận lời nhà sản xuất,  Nguyễn Vũ phải mất nhiều ngày loay hoay tìm đề tài, tìm cảm hứng sáng tác. Theo ông kể lại, đang trong tình thế đó, bất chợt giai điệu của bài hát bất hủ Silent Night (Đêm thánh vô cùng, lời: Josef Mohr, nhạc: Franz Xaver Gruber) vang lên tại nhà.

Gần nửa thế kỷ ngọt ngào giai điệu “Bài thánh ca buồn” ảnh 1
Bìa một album "Bài thánh ca buồn" (hình internet)  

Bài hát này gợi cho ông rất nhiều cảm xúc để hồi tưởng về thời thơ ấu. Thuở khi ông chỉ là cậu bé 14 tuổi. Lúc đó, nhà nhạc sĩ ở cạnh con dốc lên nhà thờ Con Gà trên phố núi Đà Lạt mờ sương. Chiều chiều khi thánh đường thong thả buông tiếng chuông ngân, có nàng thục nữ ngoan đạo đi ngang qua nhà ông để đến lễ nhà thờ trong tà áo dài trắng thướt tha. Chàng trai Nguyễn Vũ lặng lẽ theo sau cô ấy nhiều lần cho đến một hôm đúng ngày lễ Giáng sinh, trời mưa lất phất khiến cả hai không hẹn mà tình cờ cùng núp dưới mái hiên...

Và rồi hình ảnh đậm chất thơ đó đi vào bài hát, say đắm, ngọt ngào: "Bài thánh ca đó còn nhớ không em/ Noel năm nào chúng mình có nhau/ Long lanh sao trời thêm đẹp môi mắt/ Áo trắng em bay như cánh thiên thần/ Giọt môi hôn dưới tháp chuông ngân..." 

Hình ảnh đó đã đi vào tình khúc "Bài thánh ca buồn", chân thật mà hư ảo. Người con gái đó là mối tình đầu của Nguyễn Vũ, nhưng cũng có thể đó chỉ là "nàng thơ" trong sáng tác của ông? Thiết nghĩ cũng không cần phải cắt nghĩa rạch ròi.

Chỉ biết mối tình đó đắm say, lãng mạn nhưng cũng thanh khiết quá! Yêu nhau, ai chẳng cùng nguyện ước tình yêu bền chặt cả đời: "Cùng nhau quỳ xuống chân chúa cao sang/ Mong cho đôi mình suốt đời có nhau..." 

Nhưng rồi cũng như quy luật của mối tình đầu mong manh, sau những say đắm buổi ban sơ, tình yêu đã chỉ còn lại là những hoài niệm, nhung nhớ: "Rồi một ngày áo trắng thay màu/ Em qua cầu xác pháo theo sau..."  Rồi thì, sau những đắm say là những rụng vỡ, chia ly, chỉ còn lại những hoài niệm về một cuộc tình trong ký ức... Có lẽ đó cũng là lý do bài hát vượt ra ngoài khuôn khổ kỷ niệm riêng tư để trở thành mối tình chung của nhiều người, là tình khúc của những trái tim yêu...

Theo đánh giá của giới nghiên cứu, ca khúc Bài thánh ca buồn của nhạc sĩ Nguyễn Vũ mang đầy đủ những yêu tố cơ bản để làm nên một tác phẩm âm nhạc hoàn chỉnh. Đến nay, ca khúc này vẫn luôn là một trong những bài tình ca Việt Nam tinh tế trong giai điệu lẫn ca từ, thấm đẫm tâm hồn lãng mạn, nồng nàn của một nhạc sĩ tài năng.

Bao mùa Giáng sinh đã đi qua, Bài thánh ca buồn của nhạc sĩ Nguyễn Vũ đã được nhiều thế hệ ca sĩ chọn hát. Giới sành nhạc nhận xét thì ca sĩ Elvis Phương là người trình bày thành công tác phẩm này nhất. Sau này, có nhiều ca sĩ trẻ say mê dòng nhạc bolerro như Thái Châu, Đàm Vĩnh Hưng cũng trất thành công với "Bài thánh ca buồn". Điều này khiến nhạc sĩ Nguyễn Vũ rất vui. Nhưng cũng có một điều khiến ông buồn vì nhiều ca sĩ dù trình bày rất hay, góp phần làm nên tình khúc đó nhưng họ đều hát sai lời bài hát. Chẳng hạn hình ảnh "áo trắng thay màu" bị hát thành "áo trắng phai màu" khiến chất thơ trong nhạc phẩm của vị nhạc sĩ tài hoa bị hiểu sai, giảm đi rất nhiều...

Hải Triều (biên soạn)
Cùng chuyên mục
Phim “Ròm” được khen về kỹ thuật quay phim và ngôn ngữ điện ảnh nhưng bị chê về kịch bản.

Để điện ảnh Việt hội nhập, vươn xa

(PLVN) - Dự thảo Luật Điện ảnh sửa đổi đang được đưa ra lấy ý kiến đã đặt ra vấn đề xây dựng nền điện ảnh Việt Nam hội nhập quốc tế cũng như khuyến khích phát triển thị trường điện ảnh trong nước; xem xét các quy định về điện ảnh trong bối cảnh khoa học, công nghệ đang phát triển mạnh mẽ và tác động trực tiếp, làm thay đổi thị hiếu người xem.

Đọc thêm

Mẹ và con trai cùng tình nguyện vào điểm nóng chống dịch

Bà Nguyễn Thị Sáu (trái) tặng quà cho người dân khó khăn.
(PLVN) - Mẹ là cán bộ phụ nữ, tích cực tham gia công tác phòng, chống dịch Covid-19 tại địa phương. Con là bác sĩ trẻ, tình nguyện dấn thân vào “điểm nóng” TP HCM chống dịch. Đó là chuyện về mẹ con bà Nguyễn Thị Sáu - Lê Hồng Cường (ngụ khu phố 3, phường Ghềnh Ráng, TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định).

Ngẫm ngợi nơi gác nhỏ: Đất Bản Ngoại

Ngẫm ngợi nơi gác nhỏ: Đất Bản Ngoại
(PLVN) - Phố Ba Giăng nằm trên trục đường 13A từ Thái Nguyên qua Đại Từ rồi vượt đèo Khế sang Tuyên Quang. Gọi là phố cho sang trọng chứ chỉ có mấy nhà bên dệ đường chỗ đó có con đường mòn nhỏ rẽ vào xóm Đồn.

Giữ lửa nghề làm giấy bản của người Dao

Giữ lửa nghề làm giấy bản của người Dao
Giấy bản là một sản phẩm có vai trò quan trọng và được sử dụng thường xuyên trong đời sống của đồng bào Dao. Giấy bản được người Dao dùng trong việc thờ cúng tổ tiên và các dịp lễ, tết, như Lễ cấp sắc, Lễ cầu an, Lễ cầu mùa... Kỹ thuật làm giấy bản của người Dao là một quy trình sản xuất được đúc rút và hoàn thiện qua nhiều thế hệ.

Người đàn ông miệt mài làm từ thiện giữa vùng dịch

Anh Nguyễn Văn Tâm bên chiếc xe "chở nặng yêu thương".
(PLVN) - Mặc thời tiết nắng nóng hay mưa gió, những chuyến xe chở rau xanh, bao gạo, thùng mì... của anh Nguyễn Văn Tâm vẫn lăn bánh để gửi tới những hộ dân đang thực hiện cách ly xã hội. Những món quà tuy giá trị không nhiều nhưng ẩn chứa tình người sâu đậm.

Về Nhơn Hải xem rùa biển đẻ trứng, nở con

Cá thể rùa biển bò lên bãi biển đẻ trứng ngày 29/6.
(PLVN) - Từ cuối tháng 6 đến nay, bãi biển trước thôn Hải Đông (xã Nhơn Hải, TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định) đã có 4 lượt rùa biển lên đẻ với 384 trứng. Mới đây, một ổ trứng rùa đã nở với tỷ lệ nở thành công đạt 54%, tạo động lực cho các bên tham gia cùng chung tay bảo tồn rùa biển.

Bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc: Vì sao nhiều chủ xe cơ giới chưa “mặn mà”?

(ảnh minh họa).
(PLVN) - Tham gia bảo hiểm trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới là nghĩa vụ và trách nhiệm. Tuy nhiên, không ít người mua bảo hiểm trách nhiệm dân sự với tâm lý đối phó. Vậy đâu là giải pháp cần thiết để phát huy ý nghĩa của loại bảo hiểm này? Hãy cùng Thạc sỹ, Luật sư Nguyễn Đức Hùng - Phó Giám đốc, Công ty Luật TNHH TGS (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) phân tích các nguyên nhân.

Idol show khoe thân… khởi nghiệp bằng “vốn tự có” (kỳ 3)

Một quảng cáo tuyển idol show trên mạng xã hội.
(PLVN) - Nghề “idol show” (chỉ những cô gái trình diễn) hiện được nhiều bạn gái trẻ lựa chọn. Sẽ không có gì đáng nói, nếu nó chỉ phục vụ nhu cầu giải trí lành mạnh mà không bị biến tướng thành khoe thân, khiêu dâm, trái với thuần phong mỹ tục, tiềm ẩn tệ nạn xã hội.

Ấm tình Đất phương Nam

Ấm tình Đất phương Nam
(PLVN) - Chuyên đề Pháp luật số đặc biệt tháng 9 với tiêu đề "Đất phương Nam" sẽ ra mắt độc giả vào ngày 10/9. 

Người dân vẫn tin dùng mì Hảo Hảo vì không vi phạm tiêu chuẩn Việt Nam

Người dân vẫn tin dùng mì Hảo Hảo vì không vi phạm tiêu chuẩn Việt Nam
(PLVN) - Cuối tháng 8, dư luận xôn xao với thông tin Cơ quan An toàn Thực phẩm Ireland (FSAI) ra thông báo thu hồi một số lô sản phẩm ăn liền Hảo Hảo vì có chứa chất Ethylene Oxide (EO). Sau sự cố này, người dân vẫn sử dụng mì Hảo Hảo hàng ngày vì sản phẩm được khẳng định không vi phạm tiêu chuẩn Việt Nam.

Vì sao Đắk Lắk “tuýt còi” giao dịch đất đai ở Khu dân cư Hà Huy Tập?

Khu dân cư Hà Huy Tập còn được quảng cáo là khu đô thị Ân Phú nằm tại phường Tân An, TP.Buôn Ma Thuột (Ảnh: Cafeland.vn).
(PLVN) -  Đầu năm 2021, UBND tỉnh Đắk Lắk chấp thuận cho chủ đầu tư - Công ty CP Đầu tư Phát triển Đô thị Ân Phú chuyển quyền sử dụng đất đã đầu tư xây dựng hạ tầng tại Khu dân cư Hà Huy Tập. Thế nhưng, mới đây lại yêu cầu “không tiếp nhận, xử lý hồ sơ giao dịch”. Vì sao lại như vậy?

Những bài học kinh nghiệm quý báu của Bắc Giang trong phòng, chống dịch Covid-19

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc trao tặng Huân chương Lao động hạng Ba cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Bắc Giang về thành tích chống dịch.
(PLVN) - Trong buổi làm việc với Tỉnh uỷ, UBND tỉnh Bắc Giang và trao Huân chương Lao động hạng Ba cho tỉnh Bắc Giang vì thành tích chống dịch cho lãnh đạo tỉnh, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đã khẳng định các bài học kinh nghiệm tốt của Bắc Giang trong phòng, chống COVID-19, đó là giãn cách kịp thời; thứ hai là bảo đảm an sinh xã hội cho người dân bằng nhiều nguồn lực; thứ ba là chữa trị tích cực cho người mắc COVID-19 nên hạn chế được số ca tử vong; và thứ tư tích cực vận động tiêm vaccine cho những đối tượng theo thứ tự ưu tiên.

Doanh nghiệp hàng không nỗ lực vượt qua “mùa Covid”

Hãng hàng không quốc gia Vietnam Airlines được hỗ trợ gói 12.000 tỷ đồng
(PLVN) - Hàng không là lĩnh vực chịu ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh Covid-19. Tuy nhiên, chưa có một doanh nghiệp hàng không nào ở Việt Nam phải phá sản, ngược lại đang trụ vững và sẵn sàng bay khi được phép cất cánh. Bí quyết nào đã giúp các doanh nghiệp hàng không giữ được sức khoẻ như vậy?