Gắn công tác hòa giải với tuyên truyền pháp luật

Nhiều năm qua, với vai trò là tổ trưởng tổ hòa giải ông tiến hành hoà giải thành công hàng chục vụ việc tranh chấp, mâu thuẫn xảy ra ở thôn. Trong đó có vụ mâu thuẫn gia đình kéo dài đến 20 năm như trường hợp tranh chấp lối đi và rãnh nước chảy qua vườn của một gia đình trong thôn.

Nhận thức rõ tầm quan trọng của công tác hòa giải cơ sở, những năm qua các cấp ủy Đảng, chính quyền thành phố quan tâm xây dựng các tổ hòa giải, hướng dẫn, bồi dưỡng nghiệp vụ  đội ngũ hòa giải viên và tạo điều kiện  để các tổ chức hòa giải thực hiện nhiệm vụ. Thành viên của tổ hòa giải do nhân dân lựa chọn  bầu những người có kinh nghiệm sống, có uy tín,  hiểu biết pháp luật và có khả năng thuyết phục, vận động nhân dân, nhiệt tình và có trách nhiệm với công việc chung. Số lượng, cơ cấu thành viên của tổ hoà giải có nam,  nữ, già, trẻ, có đảng viên, đoàn viên, đại diện của các tổ chức chính trị - xã hội…Thông qua công tác hòa giải góp phần tuyên truyền phổ biến, giáo dục pháp luật cho nhân dân, bằng người thật, việc thật  đưa pháp luật đến với người dân, thấm vào đời sống xã hội.

Năm 2007, toàn thành phố xây dựng được 1.961 tổ hoà giải với 9.143 hoà giải viên. Hoà giải thành gần 5.000 vụ việc (đạt 80% số việc đã thụ lý) góp phần tích cực giải quyết các tranh chấp, khiếu kiện trong nhân dân ngay từ cơ sở, chỉ còn khoảng 20% vụ việc phải chuyển đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để giải quyết theo quy định của pháp luật. Các quận, huyện làm tốt công tác hòa giải cơ sở: Lê Chân hòa giải thành 97% số vụ việc, Kiến Thuy đạt 90% và Thủy Nguyên đạt 85% số vụ việc...

Trong khuôn khổ Dự án VIE/02/015 về nâng cao năng lực phổ biến, giáo dục pháp luật và hoà giải cơ sở tại Hải Phòng, năm 2006- 2007 Sở Tư pháp tổ chức 4 hội nghị tại các quận, huyện tập huấn nghiệp vụ hoà giải cơ sở cho hơn 1.100 tổ trưởng tổ hoà giải. Hoạt động hòa giải ở cơ sở lồng ghép trong các hoạt động tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, phát huy tác dụng thiết thực. Các tổ viên hòa giải trở thành lực lượng tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật ở cơ sở bởi họ sống tại cộng đồng dân cư, có mặt ở từng ngõ, xóm, tổ dân phố. Khi có mâu thuẫn, tranh chấp xảy ra ở địa bàn dân cư họ nắm bắt kịp thời và tuỳ từng vụ việc mà phân công người tiến hành hòa giải phù hợp. Mỗi lần hoà giải, các hoà giải viên vận dụng tuyên truyền, phổ biến các nội dung pháp luật liên quan rất hiệu quả, dễ đi vào lòng người.

Tuy nhiên, bên cạnh những tổ hòa giải hoạt động tích cực, thực sự là những "sứ giả hòa bình" địa bàn dân cư, còn nhiều tổ hòa giải họat động mang tính hình thức “đánh trống ghi tên”, có địa phương chưa quan tâm thành lập các tổ hòa giải ở các khu dân cư. Vì thế nhiều xích mích, nhỏ trong cộng đồng không được giải quyết kịp thời phát sinh  khiếu kiện, gây mất trật tự trị an thôn, xóm. Thực tế việc phát sinh những mâu thuẫn nhỏ trong cộng đồng dân cư là khó tránh khỏi, để giải quyết dứt điểm các vụ việc mới phát sinh, hạn chế đơn, thư khiếu nại, tố cáo,  đòi hỏi sự quan tâm chỉ đạo thường xuyên của các cấp ủy Đảng, chính quyền cơ sở trong việc củng cố và phát huy hiệu quả hoạt động của các tổ hòa giải ở cơ sở. Cần huy động các đoàn thể, nhân dân và cả hệ thống chính trị ở cơ sở, cộng đồng dân cư tích cực tham gia hoạt động hòa giải; gắn hoạt động hòa giải với các phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc, phong trào xây dựng nếp sống văn minh, gia đình văn hóa. Chính quyền các cấp thường xuyên  quan tâm tập huấn nghiệp vụ công tác hòa giải, trang bị những kiến thức về đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho cán bộ hòa giải.

Lê Hạnh