Duy trì và phát triển văn hóa đọc
Bộ
Bộ
Soi trở lại tình hình của Hải Phòng cho thấy, việc xây dựng môi trường khuyến khích văn hóa đọc phát triển vai trò quan trọng. Bạn đọc ở Hải Phòng thiệt thòi hơn nhiều so với các địa phương khác. Nếu như ở Hà Nội hay thành phố Hồ Chí Minh thường xuyên diễn ra các hoạt động về sách như ngày hội đọc sách, lễ hội sách với sự tham gia của nhiều nhà xuất bản, công ty phát hành sách mang tới số lượng lớn sách thì bạn đọc Hải Phòng hầu như chưa có được ngày hội sách cho riêng mình.
Tại thư viện thiếu nhi (Thư viện KHTH thành phố) luôn thu hút học sinh đọc sách.
Trong số nhà sách trên địa bàn thành phố, hiện chỉ có duy nhất Nhà sách Tiền Phong là hoạt động khá tích cực và thu hút được đông đảo bạn đọc tìm tới mua sách. Nhà sách Tiền Phong cũng là đơn vị đầu tiên đưa mô hình cà phê sách về với người đọc Hải Phòng. Theo anh Phạm Viết Nhường, một cán bộ của Nhà sách, từ tháng 5-2005, Nhà sách Tiền Phong triển khai mô hình cà phê sách và nhận được sự hưởng ứng của đông đảo bạn đọc. Với khoảng 20 bàn được sắp xếp riêng biệt trên khu vực tầng 2 của Nhà sách, bạn đọc có một khoảng không yên tĩnh lý tưởng để thưởng thức những cuốn sách, tạp chí hay những đầu báo yêu thích. Nhà sách lúc đó không chỉ là nơi để mua, bán sách mà còn tạo được không gian thân thiện để những người yêu sách thỏa mãn niềm say mê. Tuy nhiên, do những khó khăn về nhân lực của Nhà sách nên mô hình này tồn tại chừng hơn 1 năm, từ tháng 5-2005 đến khoảng đầu năm 2007. Đến nay, dù có ý định khôi phục nhưng yêu cầu về đầu tư không gian, bàn đọc sách, quầy bar phục vụ đồ uống và nhất là đội ngũ nhân viên là những yếu tố khiến gian cà phê sách chỉ là hoài niệm trong trí nhớ của nhiều bạn đọc. Cũng theo anh Nhường, hiện trên địa bàn thành phố chưa có mô hình cà phê sách nào khác ra đời.
Từ trước đến nay, hệ thống thư viện thực sự là “thánh đường” cho việc đọc và nghiên cứu sách, tuy nhiên, sức hấp dẫn và tầm ảnh hưởng của hệ thống thư viện của thành phố hiện đối với bạn đọc còn nhiều hạn chế. Năm 2010, Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố phục vụ gần 196.000 lượt bạn đọc và 12 thư viện quận, huyện phục vụ gần 101.000 lượt. Số lượng bạn đọc thường xuyên của thư viện Khoa học tổng hợp KHTH thành phố tăng từ 3.000 lên con số 5.000. Nếu đem những con số này so với số dân 1,8 triệu người trên toàn thành phố, có thể thấy tỷ lệ người dân tìm đến với thư viện còn quá ít ỏi.
Giám đốc Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố Phan Thị Thu Hương cho biết, trong phạm vi nhiệm vụ của đơn vị từ năm 2008, thư viện thực hiện nhiều thay đổi nhằm xây dựng môi trường thân thiện phục vụ bạn đọc. Các cán bộ thư viện thay đổi cách sắp xếp tài liệu theo chuẩn quốc tế mới, giúp bạn đọc tra cứu dễ dàng hơn; đưa hình thức phục vụ tự chọn, xây dựng trang trí phòng đọc thiếu nhi bắt mắt, tạo ấn tượng thu hút các độc giả nhí. Tuy nhiên, những nỗ lực thay đổi đó chỉ tác động đến bộ phận độc giả của thư viện chứ ít hấp dẫn những bạn đọc tiềm năng đến với sách. Và những nỗ lực đơn lẻ của hệ thống thư viện, hay các nhà sách chưa đủ để tạo nên một môi trường khuyến khích người dân đọc sách. Có ý kiến cho rằng, quan trọng nhất là có sự vào cuộc đồng bộ từ các đơn vị phát hành, kinh doanh sách, đội ngũ những người làm thư viện và các cơ quan chức năng có liên quan, bằng các hoạt động cụ thể xây dựng môi trường thuận lợi để tình yêu đối với sách trong mỗi người được nhân lên từng ngày./.
Thành Lê