Du học sinh Hải Phòng về quê tìm việc: Khát… môi trường làm việc

Được tiếp cận và rèn luyện tư duy, phong cách làm việc tiên tiến, hiện đại ở những nước phát triển, du học sinh chính là nguồn nhân lực chất lượng cao quý báu của thành phố. Tuy nhiên, những du học sinh Hải Phòng quyết định về quê tìm việc đang phải đối mặt với một bức tranh thị trường lao động còn nhiều mảng xám và lẽ đương nhiên, cơ hội để họ cống hiến chưa có nhiều.

Thất nghiệp không phải vì… không có việc làm

Anh Phạm Văn Duy (phường Trần Thành Ngọ - Kiến An) du học  tại Ai-len chuyên ngành Quản trị kinh doanh khách sạn tại trường Portobello Institute theo hình thức tự túc. Ngoài khoản tiền 3.000 – 4.000 USD cho nửa năm học ngoại ngữ tại Xingapo, học phí mỗi năm khoảng trên 3.000USD. Cộng tất cả  khoản chi phí ăn ở, đi lại, sinh hoạt, số tiền trang trải cho khóa đại học ở nước ngoài là không  nhỏ. Tuy nhiên, với bằng cấp và những kiến thức đã học được, sau gần một năm trở về, anh vẫn chưa tìm được công việc phù hợp. Đăng tin tìm việc trên mạng, nhận được lời mời tuyển dụng của  nhiều công ty nhưng sau mỗi cuộc phỏng vấn, anh lại thêm thất vọng và không muốn đi làm Anh Duy cho biết: “Mức lương nhiều doanh nghiệp đưa ra là chấp nhận được nhưng quan trọng là mình không thấy hướng đi và cơ hội phát triển ở những môi trường làm việc này”.

Tâm tư của anh Duy cũng là suy nghĩ chung của số đông du học sinh Hải Phòng về quê tìm việc. Sống và học tập xa quê hương, gia đình hình thành tính độc lập và ý thức tự chủ trong các du học sinh. Chính vì vậy, du học sinh thường đề nghị thẳng thắn về chế độ lương, thưởng cũng như môi trường phấn đấu khi tìm việc. Chị Nguyễn Kiều Hoài Trang (một du học sinh Xingapo) nhìn nhận “Nếu như ở các nước, áp lực về thời gian trong công việc rất cao, yêu cầu năng lực thực sự, hiệu quả công việc được đặt lên hàng đầu, bù lại sự công bằng và minh bạch trong công việc cũng rõ ràng, thì ở Việt Nam nói chung, Hải Phòng nói riêng mọi thứ khác hẳn. Chính điều này khiến du học sinh cảm thấy khó hòa nhập khi trở về.”

Hướng khởi nghiệp nào cũng khó

Theo anh Nguyễn Kim Cương – Giám đốc chi nhánh công ty Manuchar Việt Nam tại Hải Phòng (đồng thời là cựu du học sinh Hải Phòng tại Hà Lan), các ngân hàng, các công ty tài chính đóng trên địa bàn thành phố chủ yếu là  đơn vị chi nhánh, trực thuộc các công ty mẹ trên Hà Nội hay thành phố Hồ Chí Minh. Thao tác nghiệp vụ tại các đơn vị này thường khá đơn giản, loại hình công việc yêu cầu sử dụng không nhiều chất xám. Từng ứng tuyển vị trí nhân viên kinh doanh tại Công ty phát triển nguồn nhân lực quốc tế với mức lương 400 USD/tháng, sau khi đáp ứng đủ  yêu cầu kiểm tra sát hạch của nhà tuyển dụng, anh Hoàng Đình Dũng (du học sinh Hà Lan) nhận được câu trả lời, hiện nay công ty mới mở nên chưa có nhu cầu tuyển nhân viên với mức lương cao như vậy và hẹn anh quay lại vào một dịp khác.

Các cơ quan sự nghiệp, hành chính nhà nước, môi trường làm việc còn kém hấp dẫn với du học sinh 9/10 du học sinh về Hải Phòng khi được hỏi  trả lời không muốn vào làm việc tại các cơ quan nhà nước. Nguyên nhân chủ yếu được đưa ra là mức lương công chức quá thấp,  môi trường làm việc gò bó, phải tuân thủ quá nhiều quy tắc cũng như luật bất thành văn, người mới vào phải làm quá nhiều công việc không đúng chuyên môn… Anh Cương khi mới trở về đã từng nộp hồ sơ vào vị trí Phó trưởng phòng đối ngoại của  một sở, nhưng do mức lương thấp nên không đến nhận việc.

Một số du học sinh có điều kiện, sau khi trở về chọn hướng phát triển khác là vay vốn, thành lập  công ty riêng. Tuy nhiên, bên cạnh những khó khăn khác của một công ty mới mở, việc tuyển dụng lao động cũng là vấn đề nan giải. Hầu hết các ứng viên không đáp ứng  yêu cầu công việc, dù không ít người đã tốt nghiệp đại học…

Những khó khăn  của cuộc sống nơi đất khách, thiếu thốn tình cảm, sự phân biệt đối xử tại các môi trường nước ngoài cộng với nhiệt huyết cống hiến, lòng yêu nước khiến nhiều du học sinh nuôi ý định trở về quê hương làm việc. Tuy nhiên, trở ngại trong việc tìm chỗ đứng phù  hợp  khiến họ nản lòng. Để tận dụng nguồn nhân lực chất lượng cao này, cần những chính sách thu hút và trọng dụng người tài của thành phố, các ban ngành và của từng doanh nghiệp, cơ quan, đơn vị./.

Hồng Châm