Dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên: Rà soát để đảm bảo tính đồng bộ của hệ thống pháp luật

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng phát biểu tại phiên họp.
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng phát biểu tại phiên họp.
(PLVN) - Ngày 17/4, cho ý kiến về dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đề nghị các cơ quan tiếp tục rà soát các luật có liên quan để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, trong đó có Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự, các luật khác trong lĩnh vực tư pháp.

Mở rộng phạm vi áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng

Trình bày Tờ trình tại phiên họp, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Tiến cho biết, việc xây dựng dự án Luật tư pháp người chưa thành niên nhằm hoàn thiện pháp luật tư pháp đủ nghiêm khắc nhưng cũng bảo đảm nhân văn đối với người chưa thành niên phạm tội; tăng cường giáo dục, hỗ trợ, giúp đỡ chưa thành niên phạm tội tự sửa chữa lỗi lầm bằng áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng, hạn chế tối đa việc áp dụng biện pháp mang tính chất trừng phạt, giam giữ nhưng vẫn bảo đảm sự an toàn của cộng đồng và trật tự xã hội.

Xây dựng quy trình thủ tục tố tụng thân thiện, phù hợp với độ tuổi, tâm lý và vì lợi ích tốt nhất cho người chưa thành niên; bảo đảm các quyền cơ bản của người chưa thành niên trong xử lý chuyển hướng, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án và tái hòa nhập cộng đồng.

Huy động nguồn nhân lực có chuyên môn về công tác xã hội; tăng cường trách nhiệm của gia đình, cơ quan, tổ chức hữu quan hỗ trợ, giám sát, giáo dục người chưa thành niên; thiết lập cơ sở giam giữ phù hợp với mục đích phục hồi, giáo dục và sự phát triển của người chưa thành niên.

Đồng thời, tăng cường cơ hội tái hòa nhập công đồng; xây dựng cơ chế giám sát, giáo dục, phục hồi hiệu quả, chuyên nghiệp, đơn giản, phù hợp với người chưa thành niên.

Dự thảo Luật gồm 166 điều được bố cục thành 5 phần, 11 chương. Trong đó, dự thảo Luật quy định 16 nguyên tắc nhân văn, tiến bộ và đặc thù để bảo vệ người chưa thành niên trong tư pháp hình sự, như bảo đảm lợi ích tốt nhất của người chưa thành niên; bảo đảm thủ tục tố tụng thân thiện; quyền được thông tin đầy đủ, kịp thời; ưu tiên áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng; Xử lý chuyên biệt; bảo đảm giữ bí mật cá nhân....

Bên cạnh đó, dự thảo Luật đã quy định 12 biện pháp xử lý chuyển hướng đối với người chưa thành niên phạm tội; mở rộng phạm vi áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng trên cơ sở kế thừa quy định của Bộ Luật Hình sự và quy định chặt chẽ các điều kiện áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng để bảo đảm trật tự xã hội, an toàn cho cộng đồng; xây dựng thủ tục tố tụng thân thiện…

Trình bày báo cáo thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho biết, Ủy ban Tư pháp cơ bản nhất trí với mục đích, yêu cầu về xử lý chuyển hướng trong dự thảo Luật. Việc sửa đổi, bổ sung chế định này phù hợp với chủ trương của Đảng, Nhà nước ta, nhất là thể chế hóa yêu cầu tại Chỉ thị số 28-CT/TW ngày 28/12/2023 của Bộ Chính trị “Phát triển hệ thống tư pháp thân thiện và bảo vệ trẻ em”.

Về các biện pháp xử lý chuyển hướng, Ủy ban Tư pháp cơ bản tán thành 12 biện pháp xử lý chuyển hướng và việc làm rõ nội hàm của từng biện pháp dự thảo Luật, tạo điều kiện cho cơ quan tiến hành tố tụng có nhiều lựa chọn để áp dụng biện pháp phù hợp nhất với từng đối tượng người chưa thành niên.

Việc phân biệt rõ các biện pháp được áp dụng độc lập và các biện pháp chỉ được áp dụng đồng thời với các biện pháp khác là phù hợp.

Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị tiếp tục rà soát các biện pháp xử lý chuyển hướng để bảo đảm phù hợp.

Quang cảnh phiên họp.

Quang cảnh phiên họp.

Ngoài các điều kiện, nguyên tắc áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng, cân nhắc bổ sung các điều kiện, tiêu chí cụ thể áp dụng với từng biện pháp để bảo đảm minh bạch và thuận lợi trong thực tiễn thi hành.

Thiết kế các chính sách xử lý theo cách tiếp cận chuyên biệt, toàn diện, thống nhất

Phát biểu tại phiên họp, bày tỏ tán thành cao với sự cần thiết ban hành Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của QH Hoàng Thanh Tùng đề nghị tiếp tục rà soát các quy định tại dự thảo Luật với các bộ luật, luật có liên quan như với Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự, Luật Thi hành án hình sự để đảm bảo sự đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật thống nhất với phạm vi điều chỉnh như Tòa án nhân dân tối cao đã trình, theo đó chỉ điều chỉnh lĩnh vực hình sự, không điều chỉnh đối với lĩnh vực dân sự và hành chính.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật cũng tán thành quan điểm tiếp cận của cơ quan soạn thảo, theo đó Luật này điều chỉnh đồng bộ cả các biện pháp xử lý chuyển hướng, hình phạt và thủ tục tố tụng hình sự đối với người chưa thành niên. Quy định như vậy sẽ giúp xây dựng Luật với thiết kế các chính sách xử lý theo cách tiếp cận chuyên biệt, toàn diện, đầy đủ, thống nhất, đáp ứng yêu cầu bảo đảm lợi ích tốt nhất của người chưa thành niên.

Góp ý về biện pháp xử lý chuyển hướng, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Bùi Văn Cường cho biết, Cơ quan trình đang đề xuất 12 biện pháp xử lý chuyển hướng, trong đó có 5 biện pháp đã được Bộ Luật hình sự quy định và 7 biện pháp mới.

Tổng thư ký QH đề nghị Cơ quan trình đánh giá, làm rõ việc đưa biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng là biện pháp xử lý chuyển hướng mà không phải là biện pháp tư pháp giáo dục như quy định tại Bộ luật Hình sự.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Nguyễn Đắc Vinh đề nghị cân nhắc quy định biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng là biện pháp chuyển hướng cho phù hợp với pháp luật quốc tế, trong đó các biện pháp xử lý chuyển hướng cần tập trung phục hồi cho người chưa thành niên khắc phục thiệt hại và không liên quan đến các hình thức hạn chế tự do nào.

Góp ý về quy định về thẩm quyền áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng, Trưởng Ban Công tác đại biểu thuộc UBTVQH Nguyễn Thị Thanh bày tỏ tán thành với loại ý kiến quy định chỉ giao cho Tòa án xem xét, quyết định vấn đề này.

Phân tích, bà Nguyễn Thị Thanh cho rằng, biện pháp xử lý chuyển hướng ở mức độ nhất định vẫn có tính chất hạn chế đối với quyền con người, quyền công dân. Mặt khác, cũng cần tránh nguy cơ bỏ lọt tội phạm và tránh lạm dụng, cần cân nhắc xem xét kỹ lưỡng, phải thông qua các thủ tục tố tụng của Tòa án, trên cơ sở phiên họp công khai do Tòa án tổ chức với sự tham gia của người chưa thành niên phạm tội và đại diện các cơ quan, tổ chức có liên quan giúp cho người chưa thành niên nhận thức rõ hành vi vi phạm của mình.

Sau khi nghe ý kiến trao đổi, đề xuất của các cơ quan có liên quan, Tòa án sẽ quyết định biện pháp xử lý chuyển hướng phù hợp nhất với người chưa thành niên.

Đọc thêm

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm ngành giao thông vận tải

Ảnh minh họa.
(PLVN) -  Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 54/CĐ-TTg ngày 28/5/2024 về việc tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm cao nhất, huy động cả hệ thống chính trị để đẩy nhanh tiến độ và hoàn thành giải phóng mặt bằng các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải đúng kế hoạch.

Động lực mới cho phát triển kinh tế - xã hội

Ảnh minh họa.
(PLVN) - Thủ tướng Chính phủ vừa có Công điện 53/CĐ-TTg ngày 26/5/2024 về việc đẩy nhanh tiến độ xây dựng, ban hành văn bản quy định chi tiết thi hành 4 luật quan trọng, Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản, Luật các Tổ chức tín dụng.

Dành tất cả tình yêu thương và những gì quý giá nhất cho trẻ em

Chủ tịch nước Tô Lâm mong muốn các cháu tiếp tục cố gắng học tập, rèn luyện, thực hiện tốt những lời dạy của Bác Hồ. (Ảnh: TTXVN).
(PLVN) - Tinh thần trên được Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tại cuộc gặp mặt thân mật và biểu dương các cháu học sinh là con liệt sĩ công an, con đỡ đầu Hội Phụ nữ Công an, con nuôi Công an xã, con cán bộ, chiến sĩ đạt giải quốc gia, quốc tế năm học 2023 - 2024, diễn ra chiều 28/5, tại Phủ Chủ tịch.

Phát huy vai trò tiên phong của Thủ đô trong phát triển khoa học, công nghệ

Đại biểu Tạ Đình Thi phát biểu tại phiên họp.
(PLVN) - Chiều 28/5, tại phiên họp của Quốc hội, thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội tán thành việc dự thảo Luật đã bổ sung, làm rõ thêm một số nội dung, biện pháp cụ thể nhằm thu hút, huy động nguồn lực xã hội, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển Thủ đô.

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi): Phân quyền mạnh mẽ, đặt trách nhiệm cao hơn với chính quyền Hà Nội

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định điều hành phiên họp.
(PLVN) - Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đã được tiếp thu, chỉnh lý theo hướng chỉ quy định những cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt, thể hiện sự phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền TP Hà Nội nhưng đồng thời cũng đặt ra trách nhiệm cao hơn đối với chính quyền TP trong xây dựng, bảo vệ, phát triển Thủ đô.

Đại biểu Quốc hội: Cần thiết quy định chặt chẽ hơn về hoạt động ghi âm, ghi hình tại phiên toà

Quang cảnh phiên họp.
(PLVN) - Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 7, sáng nay, 28/5, Quốc hội thảo luận ở hội trường về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi). Nội dung được nhiều đại biểu quan tâm, cho ý kiến là quy định về tham dự và hoạt động thông tin tại phiên tòa, phiên họp.

Thủ tướng chỉ rõ những 'tài sản vô giá' để Ninh Bình bứt phá, phát triển nhanh, bền vững

Thủ tướng chỉ rõ những 'tài sản vô giá' để Ninh Bình bứt phá, phát triển nhanh, bền vững
Chỉ rõ "1 trọng tâm, 2 quyết tâm, 3 động lực" để Ninh Bình phát triển nhanh, bền vững, Thủ tướng nhấn mạnh nguồn lực quan trọng nhất vẫn là con người, phát huy tính tự lực, tự cường, truyền thống lịch sử, văn hóa hào hùng của vùng đất Cố đô Hoa Lư, dựa vào công nghiệp và dịch vụ để bứt phá, chú trọng xây dựng giá trị thương hiệu di sản, du lịch, phát triển công nghiệp văn hóa, kinh tế di sản, bảo tồn, khai thác và phát huy tối đa các "tài sản vô giá" như Cố đô Hoa Lư, rừng Cúc Phương, Tràng An, Tam Cốc - Bích Động…

Dấu ấn 10 năm Việt Nam tham gia gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc

Phó Thủ tướng Trần Lưu Quang cùng đại biểu Bộ, ngành, Đại sứ các nước, Trưởng đại diện các tổ chức quốc tế tham dự Lễ kỷ niệm. (Ảnh: Lam Hạnh)
(PLVN) - 10 năm qua, hình ảnh người lính mũ nồi xanh Việt Nam tham gia gìn giữ hòa bình (GGHB) Liên hợp quốc (LHQ), góp phần cải thiện cuộc sống cho người dân một số nước ở châu Phi còn nghèo đói, chiến tranh; đã trở thành nguồn cảm hứng, tạo hiệu ứng tích cực, có ý nghĩa giáo dục lý tưởng sống cao đẹp, trân trọng giá trị của hòa bình, tình yêu thương, trách nhiệm và chia sẻ với cộng đồng.

Đại biểu mong chờ các chính sách đặc thù cho Thủ đô phát triển

Cần hoàn thiện Luật Thủ đô để có được những cơ chế tốt nhất, tạo điều kiện cho Thủ đô của cả nước phát triển. (Ảnh: TTXVN)
(PLVN) - Theo chương trình dự kiến, hôm nay (28/5), Quốc hội sẽ thảo luận ở hội trường về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi). Trao đổi bên hành lang Kỳ họp thứ 7, nhiều đại biểu mong muốn gửi gắm tâm tư, nguyện vọng của mình, cũng như của cử tri và Nhân dân khi xây dựng Luật Thủ đô để có được những cơ chế tốt nhất, tạo điều kiện cho Thủ đô của cả nước phát triển.

Thủ tướng đề nghị dành khoản vốn 11 tỷ USD của WB cho một số dự án lớn

Thủ tướng Phạm Minh Chính và bà Manuela V. Ferro, Phó Chủ tịch WB - Ảnh: VGP/Nhật Bắc.
(PLVN) - Chiều 27/5, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã tiếp bà Manuela V. Ferro, Phó Chủ tịch Ngân hàng Thế giới (WB) đang thăm, làm việc tại Việt Nam và bà Mariam J. Sherman – người vừa được bổ nhiệm làm Giám đốc Quốc gia mới của WB tại khu vực Việt Nam, Lào, Campuchia từ ngày 1/5/2024 với trụ sở chính tại Hà Nội.

Lãnh đạo Nghị viện Nhật Bản, Belarus chúc mừng Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu nhậm chức. Ảnh: TTXVN
(PLVN) - Nhân dịp đồng chí Trần Thanh Mẫn được bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, Chủ tịch Thượng viện Nhật Bản Otsuji Hidehisa, Chủ tịch Hạ viện Nhật Bản Nukaga Fukushiro và Chủ tịch Thượng viện Quốc hội Cộng hòa Belarus Natalya Kochanova đã gửi thư chúc mừng.