Đồng Tháp kiến nghị tháo gỡ khó khăn kiểm nghiệm sầu riêng, mít xuất khẩu sang Trung Quốc

Đồng Tháp kiến nghị tháo gỡ khó khăn kiểm nghiệm sầu riêng, mít xuất khẩu sang Trung Quốc

Trước tình trạng hoạt động xuất khẩu sầu riêng, mít gặp khó khăn do vướng mắc trong công tác kiểm nghiệm Cadimi và Vàng O, UBND tỉnh Đồng Tháp vừa có văn bản đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường hỗ trợ chỉ đạo, nhằm đảm bảo hoạt động xuất khẩu nông sản chủ lực sang thị trường Trung Quốc.

Theo Công văn số 1357/UBND-KT ngày 9/5/2026, UBND tỉnh Đồng Tháp cho biết đã triển khai nhiều giải pháp nhằm theo dõi sát tình hình xuất khẩu sầu riêng, mít trên địa bàn; đồng thời chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tăng cường nắm bắt khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân trong các khâu sản xuất, thu mua, sơ chế, đóng gói và xuất khẩu.

Theo báo cáo từ ngành chuyên môn, hiện nay hoạt động xuất khẩu sầu riêng và mít của tỉnh đang gặp khó khăn do phát sinh vướng mắc trong khâu kiểm nghiệm Cadimi và Vàng O phục vụ xuất khẩu sang Trung Quốc. Đặc biệt, một số trung tâm kiểm nghiệm được phía Trung Quốc phê duyệt đã tạm ngưng tiếp nhận mẫu từ khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, khiến hoạt động kiểm nghiệm bị ùn ứ, ảnh hưởng tiến độ xuất khẩu.

Sầu riêng và mít trên địa bàn tỉnh đang bước vào vụ thu hoạch chính với sản lượng lớn. Dự kiến tổng sản lượng sầu riêng đạt hơn 111.200 tấn, trong đó tháng 5 khoảng 74.387 tấn và tháng 6 khoảng 36.834 tấn. Sản lượng mít ước đạt hơn 68.360 tấn, gồm khoảng 38.379 tấn trong tháng 5 và gần 29.983 tấn trong tháng 6.

Tình trạng ách tắc kiểm nghiệm đã tác động trực tiếp đến giá thu mua. Theo UBND tỉnh Đồng Tháp, thời gian gần đây giá sầu riêng và mít giảm mạnh, nguyên nhân chủ yếu do việc kiểm nghiệm Cadimi và Vàng O gặp khó khăn, làm chậm quá trình xuất khẩu sang Trung Quốc – thị trường tiêu thụ chủ lực của hai loại nông sản này.

Để tháo gỡ khó khăn, UBND tỉnh Đồng Tháp kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo các trung tâm kiểm nghiệm được phía Trung Quốc phê duyệt tiếp tục tiếp nhận mẫu và tăng công suất kiểm nghiệm đối với sầu riêng, mít xuất khẩu từ khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Trong trường hợp tạm ngưng tiếp nhận mẫu, đề nghị có thông báo chính thức trước tối thiểu 7 ngày để doanh nghiệp chủ động kế hoạch thu mua, sản xuất và xuất khẩu.

Văn bản của UBND tỉnh Đồng Tháp gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường
Văn bản của UBND tỉnh Đồng Tháp gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường

Tỉnh cũng kiến nghị trao đổi với Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) xem xét cơ chế hậu kiểm phù hợp, theo hướng không áp dụng biện pháp đình chỉ phòng kiểm nghiệm đối với các sai lệch đơn lẻ, nhằm giảm áp lực cho hệ thống phòng kiểm nghiệm trong nước khi tiếp nhận mẫu kiểm nghiệm phục vụ xuất khẩu.

Ngoài ra, kiến nghị GACC sớm thẩm định, phê duyệt thêm các phòng kiểm nghiệm đủ điều kiện, nhằm bổ sung năng lực kiểm nghiệm phục vụ xuất khẩu trái cây trên địa bàn tỉnh và khu vực lân cận.

Hỗ trợ nhân rộng kết quả thí điểm hệ thống truy xuất nguồn gốc sầu riêng theo Quyết định số 5272/QĐ-BNNMT ngày 13 tháng 12 năm 2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về Kế hoạch thí điểm truy xuất nguồn gốc trên sầu riêng; từng bước triển khai đồng bộ hệ thống trực tuyến và cơ sở dữ liệu truy xuất nguồn gốc quả sầu riêng theo thời gian thực, có sự tham gia xác thực của các cơ quan quản lý nhà nước thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường và các địa phương.

Dự kiến tổng sản lượng sầu riêng đạt hơn 111.200 tấn
Dự kiến tổng sản lượng sầu riêng đạt hơn 111.200 tấn

Đồng thời, tỉnh kiến nghị bổ sung chức năng phân quyền trên hệ thống quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói để địa phương cập nhật, giám sát sản lượng thực tế sau kiểm dịch, hạn chế nguy cơ gian lận và nâng cao hiệu quả quản lý xuất khẩu nông sản.

UBND tỉnh Đồng Tháp cũng kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo Cục Trồng và Bảo vệ thực vật nghiên cứu bổ sung chức năng phân quyền trên hệ thống cho phép địa phương cập nhật, theo dõi và khai thác dữ liệu về sản lượng nông sản mang mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói sau khi hoàn thành thủ tục kiểm dịch thực vật xuất khẩu. 

Hiện nay, việc quản lý dữ liệu mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói trên hệ thống cơ sở dữ liệu tại địa chỉ https://msvt-csdg.ppd.gov.vn cơ bản được triển khai thực hiện hiệu quả, góp phần phục vụ công tác quản lý, giám sát hoạt động xuất khẩu nông sản.

Tuy nhiên, hệ thống hiện chưa được cấu hình chức năng phân quyền cho địa phương theo dõi, cập nhật và giám sát sản lượng nông sản mang mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói sau khi hoàn thành thủ tục kiểm dịch thực vật xuất khẩu đã dẫn đến khó khăn trong công tác quản lý, đối chiếu sản lượng thực tế của từng vùng trồng, cơ sở đóng gói; tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tình trạng sử dụng không đúng hoặc gian lận trong quá trình xuất khẩu.

Thiện Lê - Kim Ngân