“Đóng”, “mở” thế nào trong thu hút vốn đầu tư nước ngoài?

Gần 25 năm kể từ khi Việt Nam mở cửa thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài, dòng vốn này đã tác động không nhỏ tới nền kinh tế đất nước. Sẽ tiếp tục thu hút hay hạn chế đầu tư nước ngoài?. Câu chuyện bắt đầu từ chính các quy định pháp lý. 

Gần 25 năm kể từ khi Việt Nam mở cửa thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài, dòng vốn này đã tác động không nhỏ tới nền kinh tế đất nước. Sẽ tiếp tục thu hút hay hạn chế đầu tư nước ngoài?. Câu chuyện bắt đầu từ chính các quy định pháp lý. 

Hình minh họa
Hình minh họa
Câu chuyện trên thị trường chứng khoán
Theo số liệu thống kê của Bộ KH-ĐT, tính đến tháng 7/2012, tổng số dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam là 14.007 dự án, với tổng vốn đầu tư đăng ký trên 206 tỷ USD. Tính đến tháng 7/2012, trong số 704 Cty niêm yết tại Sở Giao dịch chứng khoán TP.HCM (308 cty) và Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (396 cty), đã có 9 cty FDI chuyển đổi theo hình thức cty cổ phần niêm yết, với tổng lượng vốn đăng ký là 4.057 tỷ đồng, chiếm 14 % lượng vốn của DN FDI hoạt động dưới hình thức cty cổ phần (trong đó có 1 cty Full Power - mã FPC đã bị hủy niêm yết).
Các DN nói trên hiện nay chỉ niêm yết phần cổ phiếu chào bán ra công chúng và tỷ lệ sở hữu nước ngoài được tính là 49% của tổng số cổ phiếu niêm yết. Tuy nhiên, theo Quyết định 55/2009/QĐ-TTg, tỷ lệ sở hữu nước ngoài được tính là 49% tổng số cổ phiếu của cty đại chúng.
Như vậy lượng vốn niêm yết của các DN FDI chuyển đổi chỉ chiếm một lượng vốn rất nhỏ so với hàng chục tỷ USD vốn FDI đang hoạt động tại Việt Nam và rõ ràng là tiềm năng của nguồn vốn này còn rất lớn. Hiện nay, quy định pháp luật cho phép chuyển đổi DN FDI sang cty cổ phần đã đơn giản hơn rất nhiều, do đó, DN FDI dễ dàng chuyển sang cty cổ phần và niêm yết trên thị trường chứng khoán.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy, vấn đề sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài trong DN FDI chuyển đổi thành cty cổ phần theo Quyết định 55/2009/QĐ-TTg còn nhiều vướng mắc, đặc biệt là liên quan tới giới hạn sở hữu 49%.
Bên cạnh đó, việc các DN FDI dễ dàng chuyển đổi thành cty cổ phần rồi niêm yết trên TTCK dẫn đến một số nguy cơ như nhà đầu tư nước ngoài có thể lợi dụng việc chuyển đổi để bán bớt cổ phần, chuyển bớt vốn, thậm chỉ chuyển hoàn toàn vốn ra khỏi Việt Nam, báo cáo lỗ giả (thực chất là lãi) trên cơ sở chuyển giá vốn, gây thiệt hại cho nền kinh tế nước nhà và thiệt hại cho các cổ đông trong nước. Chưa kể, có quá nhiều DN FDI chuyển đổi sang cty cổ phần gây mất cân đối cung cầu trên thị trường chứng khoán.  
Cần hành lang pháp lý thông thoáng, rõ ràng
Nhìn lại 25 năm qua, tính từ thời điểm Luật Đầu tư nước ngoài tại Việt Nam được ban hành (năm 1987), dù có lúc thăng, lúc trầm, nhưng đóng góp của khu vực FDI vào GDP của Việt Nam rất ấn tượng, với tỷ lệ khoảng 18,3%, khá cao so với mức trung bình của thế giới (10,6%). Con số này khẳng định sức ảnh hưởng của khu vực FDI tới nền kinh tế Việt Nam trong tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu, thúc đẩy cạnh tranh, hội nhập, đưa Việt Nam tham gia vào các chuỗi giá trị sản xuất toàn cầu…
Mặc dù vậy, nền kinh tế Việt Nam đang đứng trước những yêu cầu thay đổi to lớn. Khác với các giai đoạn trước đây, Việt Nam giờ đã là nước có thu nhập trung bình với năng lực hấp thụ vốn của nền kinh tế tăng đáng kể. Cùng với đó, khu vực DN tư nhân trong nước đã lên tới 600.000 DN vào năm 2011. Trong nhiều lĩnh vực, DN Việt Nam đã ghi dấu ưu thế cạnh tranh nhất định.
Việc thay đổi định hướng thu hút  vốn đầu tư nước ngoài thế nào, vị trí của vốn đầu tư nước ngoài trong tổng vốn đầu tư toàn xã hội của Việt Nam giai đoạn tới ra sao... cần phải có những nghiên cứu thấu đáo, những quy hoạch cụ thể, đặc biệt là trong xây dựng chính sách để lựa chọn và tiếp nhận dòng vốn quan trọng này, đảm bảo đúng tín hiệu thị trường và mục tiêu của nền kinh tế.
HT- NV
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Cổ phiếu tăng trần hoặc giảm sàn 5 phiên liên tiếp phải báo cáo

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) chỉ đạo các Sở Giao dịch chứng khoán (GDCK) về việc công bố thông tin đối với giao dịch tự doanh của công ty chứng khoán, và các thông tin liên quan đến công ty có ảnh hưởng đến biến động giá cổ phiếu đối với các mã trần/sàn 5 phiên liên tiếp.

Thúc đẩy thương mại, đầu tư, du lịch Việt -Mỹ

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹvới chủ đề “Khám phá lại Việt Nam”. Ảnh: VGP
(PLVN) - Chiều 17/5 (theo giờ địa phương), tại San Francisco, Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹ với chủ đề “Khám phá lại Việt Nam” (Rediscovering Viet Nam).

Mô hình nào để quản lý khối tài sản đường cao tốc 40 tỷ USD?

Ảnh minh họa
(PLVN) - Việc quản lý và kinh doanh đường bộ cao tốc gồm quản lý thu phí, quản lý giao thông, quản lý bảo trì và quản lý tài sản đường cao tốc. Nhưng hiện vẫn chưa có khung pháp lý hoàn chỉnh và bộ tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên về quản lý, khai thác đường bộ cao tốc. 

Vì sao Vietnam Airlines 'xin' hoãn công bố báo cáo tài chính?

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa có Công văn không chấp thuận đề nghị được hoãn công bố báo cáo tài chính quý I/2022 của Tổng công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) vì cho rằng, Vietnam Airlines đưa ra lý do không phù hợp.

Mỹ hỗ trợ Việt Nam tăng cường năng lực cạnh tranh khu vực tư nhân

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Giám đốc Cơ quan phát triển quốc tế Mỹ (USAID) Samantha Power. Ảnh: VGP
(PLVN) - Thủ tướng Phạm Minh Chính và các thành viên đoàn cấp cao Việt Nam đã chứng kiến việc trao hai văn bản hợp tác giữa USAID và Bộ Kế hoạch và Đầu tư về Nâng cao năng lực cạnh tranh nền kinh tế và phát triển năng lực địa phương của Việt Nam đến năm 2028 với tổng giá trị ODA 100 triệu USD và Công bố thực hiện dự án tăng cường năng lực cạnh tranh khu vực tư nhân Việt Nam (IPS-C) đến năm 2025 với tổng giá trị ODA 36,3 triệu USD.

‘Tuổi’ 25 gia nhập ‘Câu lạc bộ’ 10.000 tỷ

Cầu Giấy là quận đầu tiên của Hà Nội có Khu CNTT tập trung, thu hút hàng trăm doanh nghiệp công nghệ như FPT, Viettel, Misa… vào hoạt động
(PLVN) - Nằm ở cửa ngõ phía Tây của Thủ đô Hà Nội, Cầu Giấy lúc từ “làng lên phố” thu ngân sách mới chỉ 2 con số. Nhưng sau 25 năm đơn vị hành chính quận Cầu Giấy ra đời và phát triển, Đảng bộ, chính quyền ở đây hạ quyết tâm sẽ gia nhập vào “Câu lạc bộ” 10.000 tỷ.

Nỗ lực cải thiện xếp hạng tín nhiệm quốc gia

Ảnh minh họa
(PLVN) - Bộ Tài chính vừa phối hợp cùng Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) và các ngân hàng tư vấn, hỗ trợ cho Việt Nam về công tác xếp hạng tín nhiệm (XHTN) quốc gia tổ chức Hội nghị phổ biến “Đề án Cải thiện xếp hạng tín nhiệm quốc gia tới năm 2030”.

Áp dụng những biện pháp tốt nhất hỗ trợ nhà đầu tư Mỹ mở rộng kinh doanh tại Việt Nam

Thủ tướng Phạm Minh Chính và các nhà Lãnh đạo ASEAN dự tiệc chiêu đãi của Tổng thống Mỹ. Ảnh: VGP
(PLVN) - Nhấn mạnh nhu cầu khôi phục dòng chảy thương mại, đầu tư, tạo động lực cho giai đoạn tiếp theo, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định Việt Nam sẽ áp dụng những biện pháp tốt nhất hỗ trợ các nhà đầu tư, doanh nghiệp Mỹ, nhanh chóng mở rộng kinh doanh tại thị trường Việt Nam, kết nối với thị trường ASEAN đầy tiềm năng.

Khơi thông vốn cho 2 cao tốc dọc biên giới phía Bắc

Cao tốc Bắc Giang – Lạng Sơn.
(PLVN) - Hai ngân hàng thương mại đã cam kết tài trợ vốn cho hai dự án cao tốc dọc biên giới phía Bắc là Chi Lăng - Hữu Nghị (địa phận tỉnh Lạng Sơn) và Đồng Đăng - Trà Lĩnh (địa phận hai tỉnh Lạng Sơn, Cao Bằng).

Thúc các dự án lưới điện để giải tỏa công suất năng lượng tái tạo

Lắp đồng hồ đếm ngược để đẩy tiến độ dự án giải tỏa công suất Nhiệt điện BOT Vân Phong 1
(PLVN) - Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) đang đẩy nhanh tiến độ các dự án, đảm bảo kết nối, truyền tải công suất các nguồn năng lượng tái tạo (NLTT) khu vực miền Trung, Tây Nguyên và Tây Nam bộ… Tổng Giám đốc EVNNPT Phạm Lê Phú thông tin về việc thực hiện các dự án lớn trong năm 2022.

‘Thâu đêm suốt sáng’ bên dòng Sê San

Tranh thủ thời tiết mùa khô Tây Nguyên, công nhân “Tổng” Trường Sơn thi công 3 ca trên công trường
(PLVN) - Hàng trăm kỹ sư, công nhân và một dàn thiết bị xe máy đồng bộ của Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn đã, đang chạy đua với thời tiết Tây Nguyên để đạt được những mốc tiến độ quan trọng trên công trường Thủy điện Ialy mở rộng.