Doanh nghiệp “mắc bẫy” vì luật lập lờ

(PLO) - Diễn biến đại án bầu Kiên những ngày qua làm phát lộ nhiều khoảng trống pháp lý cho thấy một môi trường kinh doanh  nhiều rủi ro từ chính các quy định pháp luật khiến doanh nghiệp, doanh nhân quan ngại. 
Doanh nghiệp “mắc bẫy” vì luật lập lờ

Cũng tại phiên tòa, đại diện các Bộ, ngành đã trả lời, có ý kiến về những vấn đề trong vụ án như: góp vốn, mua cổ phần có phải đăng ký kinh doanh hay không, quy định về kinh doanh vàng trạng thái , quy định về thuế, quy định về ủy thác gửi tiền… một cách “nước đôi”, không thuyết phục khiến dư luận càng băn khoăn về lời kêu oan của bầu Kiên. 

Luật không cấm, vẫn có tội?

Diễn biến vụ án cho thấy, "bầu" Kiên  bác bỏ cáo buộc “Kinh doanh trái phép” về hành vi kinh doanh tài chính và kinh doanh vàng trạng thái trái phép, góp vốn, mua cổ phần không đăng ký kinh doanh. Thực tế, việc kinh doanh vàng trạng thái trên tài khoản nước ngoài thời điểm đó không bị cấm do pháp luật chưa điều chỉnh. Còn việc góp vốn, mua cổ phần là thực hiện theo đúng Luật Doanh nghiệp, đây là quyền của doanh nghiệp mà không cần đăng ký kinh doanh nên cũng không thể coi là kinh doanh trái phép. 

Theo LS Hoàng Đôn Hùng bào chữa cho bầu Kiên, hàng ngàn doanh nghiệp đã và đang công khai góp vốn, mua cổ phần  mà không có đăng ký kinh doanh ngành này, và được cấp đăng ký bởi các cơ quan đăng ký kinh doanh, không lẽ "bầu" Kiên có tội? 

Bên cạnh đó, "bầu" Kiên bị bắt về hành vi “Kinh doanh trái phép” với những cáo buộc thiếu cơ sở pháp lý, không thuyết phục và đến nay ngay chính các cơ quan quản lý Nhà nước trong lĩnh vực chuyên ngành vẫn lúng túng không tìm ra câu trả lời.

"Bầu" Kiên cũng kêu oan trước cáo buộc về tội “Trốn thuế” liên quan đến hợp đồng  ủy thác của bà Hương với Công ty B&B. Trong quá trình điều tra, Cơ quan điều tra đã hỏi và Tổng cục Thuế có văn bản trả lời Hợp đồng này không hợp pháp. 

Tuy nhiên, trả lời câu hỏi của HĐXX việc có giữ quan điểm đã trả lời Cơ quan điều tra không, đại diện Tổng cục Thuế không khẳng định mà nêu đây là lĩnh vực mới, đề nghị Tòa hỏi các cơ quan chuyên môn, hỏi Ngân hàng Nhà nước. Đại diện Ngân hàng Nhà nước thì hoàn toàn lúng túng. 

Điều khó hiểu nữa là "bầu" Kiên bị khép tội “Trốn thuế” nhưng đến nay cơ quan thuế chưa hề xác định Công ty B&B trốn thuế bao nhiêu tiền, cơ quan giám định của Bộ Tài chính cũng không xác định được số tiền này.

"Bầu" Kiên cùng các cá nhân nguyên Thường trực HĐQT ACB bị kết luận “Cố ý làm trái” vì ủy thác cho nhân viên gửi tiền khi “chưa có hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước”. Căn cứ này cũng lại được xác định bởi một công văn của Ngân hàng Nhà nước trả lời Cơ quan điều tra. 

Trong bản kiến nghị gửi đến Quốc hội đề nghị giám sát vụ án này, các LS cho rằng công văn của Ngân hàng Nhà nước có nội dung giải thích luật, đây là vấn đề thuộc thẩm quyền của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Nội dung giải thích của Ngân hàng Nhà nước cũng không hợp lý. Nếu áp dụng và hiểu luật như Ngân hàng Nhà nước, khi hàng loạt luật chậm hướng dẫn thì mọi hoạt động phục vụ đời sống, kinh doanh của người dân và doanh nghiệp sẽ phải dừng lại?

Từ hàng loạt những bất cập trên, LS Bùi Quang Nghiêm bào chữa cho "bầu" Kiên bày tỏ quan ngại rằng, khi hoạt động kinh doanh rất sôi động và diễn biến từng ngày, từng giờ, luật không rõ ràng, khi chính các cơ quan pháp luật còn phải hỏi cơ quan quản lý nhà nước về việc áp dụng pháp luật, khi các cơ quan quản lý còn không nhất quán thì các rủi ro với doanh nhân còn quá nhiều, sẽ tác động xấu đến môi trường đầu tư kinh doanh là điều khó tránh khỏi.

Cáo buộc khiên cưỡng, cần phải xem xét lại 

Nhìn nhận trên cơ sở các quy định của pháp luật, Thạc sỹ Trần Sơn (ĐLS Hà Nội) cho rằng có cơ sở để khẳng định một số hành vi cụ thể của "bầu" Kiên trong vụ án này hoàn toàn không phạm pháp. Ông Trần Sơn viện dẫn Điều 7 Luật Doanh nghiệp quy định: Doanh nghiệp có quyền kinh doanh những gì mà pháp luật không cấm; tại Điều 8 Luật này cho phép chủ động lựa chọn ngành nghề, hình thức kinh doanh. 

Tương tự, Điều 26 Luật Đầu tư cho phép nhà đầu tư thực hiện mua cổ phần, cổ phiếu và các giấy tờ có giá khác... Như vậy, hành vi thực hiện mua cổ phần, cổ phiếu, ủy thác kinh doanh là điều pháp luật không cấm, và như vậy nó không cấu thành tội phạm.

Thạc sỹ Phạm Thanh Bình (Cty Luật Bảo Ngọc, Hà Nội) thì phân tích: Có hai nhóm đối tượng pháp luật điều chỉnh: cơ quan nhà nước chỉ được phép làm những gì pháp luật cho phép; công dân, doanh nghiệp, doanh nhân được phép làm những gì pháp luật không cấm. 

Tại Điều 2 Bộ luật Hình sự về Cơ sở của trách nhiệm hình sự quy định: “Chỉ người nào phạm một tội đã được Bộ luật Hình sự quy định mới phải chịu trách nhiệm hình sự”. Hành vi các bị cáo thực hiện mà pháp luật không cấm, Bộ luật Hình sự không quy định thì việc khép họ vào một tội danh nào đó, theo LS Bình là khiên cưỡng, cần phải xem xét lại./.

Hạnh Nguyên
Cùng chuyên mục
Trong bối cảnh dịch COVID-19, nhân lực cho khai thác thủy sản đang rất thiếu.

Rất thiếu nhân công thu hoạch thủy sản

(PLVN) - Theo Tổ công tác 970 của Bộ NN&PTT, tính đến ngày 1/8, đã có 562 đầu mối cung cấp nông sản thực phẩm đăng ký hoạt động với Tổ công tác, trong đó có 246 đầu mối cung cấp thủy sản. Khó khăn nhất hiện nay là đang thiếu nhân công thu hoạch thủy sản.

Đọc thêm

Nông sản sang Anh: Nhiều cơ hội nhưng không dễ

Quả chuối Việt Nam chưa tìm được đường sang Anh.
(PLVN) -  Anh là thị trường đang rộng mở đối với nông sản Việt khi Hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương đã có hiệu lực với việc thực thi ngay lập tức 100% các cam kết miễn, giảm thuế.

Tân Cảng Cát Lái tạm ngưng tiếp nhận hàng hóa

Lượng container tồn bãi tại cảng Cát Lái đã chạm ngưỡng 100% công suất. Ảnh minh họa: Tiến Lực/TTXVN
(PLVN) - Các mặt hàng chiếm dung lượng bãi lớn như hàng siêu trường, siêu trọng, hàng quá khổ, quá tải… cũng thuộc diện tạm ngưng tiếp nhận từ ngày 5/8; hàng lạnh trung chuyển rút ruột sang container sẽ tạm ngưng tiếp nhận đến hết ngày 16/8.

Người nộp thuế có thể sử dụng ứng dụng thuế điện tử trên thiết bị di động

 Etax mobile sẽ giúp người nộp thuế dễ dàng tiếp cận với các TTHC thuế.
(PLVN) - Dự kiến trong tháng 8/2021, Tổng cục Thuế sẽ đưa phiên bản Etax-mobile đầu tiên vào hoạt động. Với 60 triệu cá nhân có mã số thuế hiện nay, Tổng cục Thuế tin tưởng việc sử dụng Etax mobile sẽ giúp người nộp thuế dễ dàng tiếp cận với các thủ tục hành chính (TTHC) thuế và giao tiếp với cơ quan thuế...

Giải pháp giúp doanh nghiệp TP HCM thực hiện "3 tại chỗ" an toàn

Giải pháp giúp doanh nghiệp TP HCM thực hiện "3 tại chỗ" an toàn
(PLVN)  -Liên quan đến doanh nghiệp “3 tại chỗ” trong thời điểm dịch bệnh COVID-19 đang diễn biến phức tạp, mới đây, Tổ công tác Bộ Y tế đã có buổi kiểm tra, giám sát công tác phòng chống dịch tại Công ty TNHH Acecook Việt Nam (KCN Tân Bình, phường Tân Phú, TP.HCM).

Tiền Giang dừng hoạt động khu công nghiệp, doanh nghiệp đề nghị "làm tốt phải cho duy trì"

ảnh minh họa
(PLVN) - “DN nào làm sai thì xử lý DN đó, nhẹ thì khiển trách sửa sai, khắc phục, nặng thì đóng cửa. Thiết nghĩ, làm tốt phải cho duy trì mới đúng đạo lý, sau này DN mới có niềm tin vào chỉ đạo của nhà nước…”, Công ty TNHH Chế biến thực phẩm xuất khẩu Vạn Đức Tiền Giang - DN đang thực hiện “3 tại chỗ” - đề nghị trong đơn kêu cứu khẩn cấp lên Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT).

Lại lo kết nối, tiêu thụ nông sản phía Bắc

Chỉ cần ách tắc 1 ngày, nhiều nông sản sẽ phải đổ bỏ.
(PLVN) - Tại cuộc họp tháo gỡ khó khăn trong tiêu thụ nông sản tại các tỉnh, thành phía Bắc hôm 29/7, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Phùng Đức Tiến cho biết, việc tiêu thụ, sản xuất tại các địa phương phía Bắc đang có nhiều vấn đề cần phải tháo gỡ. “Nếu tình trạng như hiện nay kéo dài sẽ làm đứt gãy những chuỗi sản xuất nông sản!”, Thứ trưởng Tiến nói.

“Siết” mua bán hóa đơn bất hợp pháp

Ảnh minh họa
(PLVN) -  Trước tình trạng một số doanh nghiệp lợi dụng sự thông thoáng của cơ chế, chính sách để sử dụng hóa đơn không hợp pháp và sử dụng không hợp pháp hóa đơn nhằm mua bán hóa đơn trái phép thu lợi bất chính, Tổng cục Thuế vừa có văn bản yêu cầu các Cục Thuế chấn chỉnh, kiểm tra, rà soát, có biện pháp phòng ngừa xử lý.

Hà Nội đã chấp nhận hơn 21.000 đề nghị gia hạn đối với 7.230 tỷ đồng tiền thuế và tiền thuê đất

Hà Nội đã chấp nhận hơn 21.000 đề nghị gia hạn đối với 7.230 tỷ đồng tiền thuế và tiền thuê đất
(PLVN) - Theo số liệu thống kê của Cục Thuế TP Hà Nội, tính đến thời điểm ngày 28/7/2021, Cục Thuế TP Hà Nội đã tiếp nhận và chấp nhận hơn 21.000 giấy đề nghị gia hạn của các doanh nghiệp, tổ chức trên địa bàn với số thuế GTGT được gia hạn là hơn 6.370 tỷ đồng, số tiền thuê đất được gia hạn là gần 900 tỷ đồng.

Cách nào để doanh nghiệp công nghiệp sớm quay lại sản xuất?

Việc vận chuyển hàng hóa, nguyên vật liệu phục vụ sản xuất thời gian qua gặp nhiều ách tắc.
(PLVN) -  Nhận thức chưa đúng về vai trò và tầm quan trọng của logistics đối với nền kinh tế khiến cho các hoạt động sản xuất kinh doanh trong mọi lĩnh vực đang bị đình trệ, trong đó có lĩnh vực sản xuất công nghiệp bị ảnh hưởng nặng nề dù đang chiếm tới 85% kim ngạch xuất khẩu.