Doanh nghiệp gặp khó khăn có được tạm dừng đóng kinh phí công đoàn?
Bạn Nguyễn Hải (Quảng Trị) hỏi: Doanh nghiệp (DN) của tôi đang gặp khó khăn do thay đổi cơ cấu. Tôi nghe nói, DN gặp khó khăn có thể được tạm dừng đóng phí công đoàn có đúng không? Điều kiện được xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn như thế nào? Thẩm quyền và quy trình xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn?
Luật sư Trình Kiên Cường - Đoàn Luật sư TP Hà Nội tư vấn: Căn cứ khoản 1 Điều 13 Nghị định 105/2026/NĐ-CP quy định các trường hợp được xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn như sau: Gặp khó khăn do thay đổi cơ cấu, công nghệ hoặc khủng hoảng, suy thoái kinh tế hoặc thực hiện chính sách của Nhà nước khi tái cơ cấu nền kinh tế. Gặp khó khăn do thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh, mất mùa.
Tại khoản 2 Điều 13 Nghị định 105/2026/NĐ-CP quy định về điều kiện được xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn như sau: DN, hợp tác xã (HTX), liên hiệp HTX thuộc một trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này và đáp ứng một trong các điều kiện dưới đây thì được xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn:
Phải tạm dừng sản xuất, kinh doanh từ 30 ngày trở lên và không giải quyết được việc làm cho người lao động, trong đó số lao động thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc phải tạm thời nghỉ việc xin tạm dừng đóng BHXH bắt buộc vào quỹ hưu trí và tử tuất từ 50% tổng số lao động có mặt trước khi tạm dừng sản xuất, kinh doanh trở lên;
Bị thiệt hại trên 50% tổng giá trị tài sản do thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh, mất mùa gây ra (không kể giá trị tài sản là đất).
Về thẩm quyền và quy trình xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn, căn cứ khoản 4 Điều 13 Nghị định 105/2026/NĐ-CP quy định, thẩm quyền xem xét tạm dừng đóng kinh phí công đoàn do Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam hoặc Liên đoàn Lao động cấp tỉnh theo quy định phân cấp của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
DN, HTX, liên hiệp HTX gửi 1 bộ hồ sơ gồm văn bản (theo mẫu Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định 105/2026/NĐ-CP) đề nghị tạm dừng đóng kinh phí công đoàn kèm theo Báo cáo tình hình sử dụng lao động và danh sách người lao động thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc tạm nghỉ việc xin tạm dừng đóng BHXH bắt buộc từ 50% tổng số lao động có mặt trước khi tạm dừng sản xuất, kinh doanh trở lên hoặc báo cáo bị thiệt hại trên 50% tổng giá trị tài sản do thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh, mất mùa gây ra (không kể giá trị tài sản là đất) đến Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam hoặc Liên đoàn Lao động cấp tỉnh.
Căn cứ tình hình thực tế, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam quy định cụ thể cách thức thực hiện theo hình thức trực tiếp, trực tuyến hoặc qua dịch vụ bưu chính.
Trong thời hạn 15 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản đề nghị của DN, HTX, liên hiệp HTX kèm theo các tài liệu nêu trên, căn cứ khả năng cân đối của tài chính công đoàn (không bao gồm nguồn ngân sách nhà nước hỗ trợ), Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam hoặc Liên đoàn Lao động cấp tỉnh có trách nhiệm xem xét và trả lời bằng văn bản việc tạm dừng đóng kinh phí công đoàn đối với DN, HTX, liên hiệp HTX bảo đảm điều kiện quy định tại khoản 1, khoản 2 và khoản 3 Điều này (trường hợp không đồng ý nêu rõ lý do).
Trường hợp DN, HTX, liên hiệp HTX được tạm dừng đóng kinh phí công đoàn thì thời điểm tạm dừng đóng kinh phí công đoàn tính từ tháng DN, HTX, liên hiệp HTX đề nghị tại văn bản gửi Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam hoặc Liên đoàn Lao động cấp tỉnh.