Doanh nghiệp đang “khát” vốn

Do lãi suất quá cao nên thời điểm này doanh nghiệp (DN) trong nước gặp rất nhiều khó khăn. Nhiều DN đã thu hẹp phạm vi kinh doanh hoặc chỉ dám hoạt động cầm chừng để… chờ thời cơ. Thế nhưng, DN không biết đến lúc nào, tình hình lãi suất mới "hạ nhiệt" nên họ vẫn phải mò mẫm bước đi trong sự lo lắng trước con đường gập ghềnh phía trước.

Điêu đứng do thiếu vốn

Trong một phát biểu mới đây, Chủ tịch Hiệp hội DN TP.HCM, ông Huỳnh Văn Minh, cho biết, hầu hết các DN đang thiếu vốn sản xuất trầm trọng. Nguồn vốn từ ngân hàng đôi lúc không phải là thiếu, thế nhưng với lãi suất cho vay của các ngân hàng thương mại khoảng trên dưới 20% như hiện nay là quá sức chịu đựng của DN.

Thời lạm phát người tiêu dùng chỉ dám mua hàng khuyến mại

Nếu tình trạng này kéo dài trong thời gian tới thì nhiều DN sẽ không còn “sức đề kháng”. Đại diện TCty Satra Sài Gòn cũng cho biêt, trong quý II, các Cty thành viên chưa tìm đâu ra nguồn vốn để sản xuất nên gặp rất nhiều khó khăn.

Với các mặt hàng nông sản, tính thời vụ lại càng quan trong hơn bao giờ hết, thế nhưng hiện nay các DN kinh doanh mặt hàng này lại “đói” vốn vô cùng, mà ngành điều là một ví dụ cụ thể. Chủ tịch Hiệp hội Điều Việt Nam-ông Nguyễn Thái Học than thở: Dự kiến trong quý II năm nay là những tháng cao điểm mà ngành điều cần khoảng 12 ngàn tỷ đồng để thu mua điều từ Châu Phi về chế biến và XK cho cả năm.

Vì vậy, các DN rất cần nguồn vốn, nhưng từ quý I đến nay, các DN ngành điều mới tiếp cận chưa đầy 10% số vốn so với yêu cầu.” Trước tình hình này, các DN điều phải phòng vệ bằng cách không mở rộng đầu tư nữa mà chỉ chăm lo sản xuất. Tuy nhiên, nếu không có biện pháp hỗ trợ kịp thời cho DN thì nguồn nguyên liệu từ châu Phi sẽ bị các đối thủ có nhu cầu ở một số nước đi trước gom hết, lúc đó giá cả sẽ bị thao túng và chưa biết DN sẽ đi về đâu.

Còn với ngành cà phê tình hình căng thẳng hơn vì nguyên nhân chính vẫn là “cơn đói” về vốn. Mặc dù kim ngạch XK cà phê 3 tháng đầu năm 2011 của Việt Nam đạt hơn 1 tỷ USD, nhưng phần lớn lợi nhuận lại nằm trong túi của các DN nước ngoài.

Theo Hiệp hội cà phê, ca cao Việt Nam, thì các DN cà phê không dám vay vốn để tăng cường thu mua nguyên liệu trong dân vì lãi suất quá cao. Chính vì thế, nhân cơ hội này, các DN nước ngoài có vốn lớn đã ồ ạt vào thu mua cà phê trong nước. Không biết rồi đây, một khi các DN nước ngoài tung ra những chiêu thức khác nữa thì liệu các DN cà phê trong nước có trụ nổi? 

“Tiến thoái lưỡng nan”

Với tình hình các ngân hàng có xu hướng huy động lãi xuất tăng vọt, đã đẩy lãi suất cho vay cao, nên dù nhu cầu vay vốn rất lớn nhưng khi nghĩ đến lãi suất ngân hàng, thì không phải doanh nghiệp nào cũng dám “can đảm”. Bởi, nếu vay vốn mà kinh doanh thuận buồm xuôi gió thì còn đỡ, còn nếu dậm chân tại chỗ thì coi như thua lỗ năng.

Nhiều ngân hàng cho biết, nhu cầu vay vốn của DN là rất lớn, song vốn huy động lại không đáp ứng kịp nên đã gây áp lực lên lãi suất huy động vốn của các ngân hàng thương mại. Nếu giảm mạnh lãi suất huy động vốn xuống thì người dân sẽ rút tiền gửi vào ngân hàng khác vẫn đang giữ lãi suất cao hơn. Chính cái vòng luẩn quẩn này đã khiến không chỉ DN mà cả ngân hàng rơi vào thế… tiến thoái lưỡng nan.

Với quyết tâm kiềm chế lạm phát, các biện pháp thắt chặt tiền tệ, tài khóa sẽ được thực hiện quyết liệt, do đó, lãi suất sẽ tiếp tục cao trong quý 2 năm 2011 và có thể giảm nhẹ trong quý III và quý IV.

Mặc dù vậy, để tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho DN trong bối cảnh như hiện nay, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Tài chính triển khai thực hiện việc giãn thuế nộp thuế thu nhập DN cho các DN vừa và nhỏ.

Theo Bộ Công Thương, ước tính có khoảng 200 ngàn DN vừa và nhỏ nằm trong diện được giãn thuế thu nhập DN. Số thuế dự kiến được giãn cho DN trong đợt này vào khoảng trên 7.000 tỷ đồng. Cách giải quyết này của Chính phủ sẽ góp phần giảm nhu cầu về vốn lưu động đối với DN, từ đó giảm áp lực về vốn và áp lực tăng lãi suất ngân hàng trong thời gian nhất định.

Ngọc Quý