Doanh nghiệp chuyển biến tích cực từ hỗ trợ thuế

Trong bối cảnh nền kinh tế đang gặp nhiều khó khăn, nhờ sự hỗ trợ qua các chính sách thuế, tình hình tài chính của nhiều DN đã có chuyển biến tích cực …

Trong bối cảnh nền kinh tế đang gặp nhiều khó khăn, nhờ sự hỗ trợ qua các chính sách thuế, tình hình tài chính của nhiều DN đã có chuyển biến tích cực …
 
Doanh nghiệp được hỗ trợ
 
Chính sách hỗ trợ DN thông qua miễn, giảm thuế không phải tới giai đoạn hiện nay mới được áp dụng. Năm 2009, để ứng phó với nguy cơ suy giảm kinh tế, Chính phủ đã thông qua gói kích thích với nhiều giải pháp thuế như: giảm thuế TNDN, tạm hoàn thuế GTGT, điều chỉnh thuế XNK. Đến năm 2011, các chính sách này tiếp tục được áp dụng với mục tiêu hỗ trợ DN vượt khó thông qua việc ban hành một loại các nghị quyết của Chính phủ và quyết định của Thủ tướng. 
 
Bước sang năm 2012, trên cơ sở đề xuất của Bộ Tài chính, một gói giải pháp thuế hỗ trợ toàn diện hơn cho DN (“Gói hỗ trợ 29.000 tỷ đồng”) đã được Thủ tướng và Quốc hội thông qua. Có thể nói, những chính sách hỗ trợ mạnh mẽ và liên tục nói trên là “cứu cánh” cần thiết cho nhiều DN.
 
Hiệu quả
 
Được hỗ trợ từ những  CST, tình hình tài chính của nhiều DN trong nửa đầu năm 2012 đã có chuyển biến tích cực. Chỉ số hàng tồn kho của các DN trong ngành công nghiệp chế biến, chế tạo đã giảm từ 34,9% trong tháng 3 xuống còn 21% tính đến cuối tháng 7. Đặc biệt, trong tháng 7, số lượng DN hoạt động trở lại sau khi tạm ngừng kinh doanh tăng khá, đạt 937 DN. Số lượng DN có lãi trước thuế của quý II tăng hơn so với quý I là 2,5%.
 
Tuy nhiên, nhìn tổng thể, số đông DN hoạt động trong lĩnh vực sản xuất vẫn còn nhiều khó khăn. Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, trong 6 tháng đầu năm 2012 số lượng DN phá sản và giải thể vẫn ở mức cao. Trong đó, DN ngoài Nhà nước có tỷ lệ phá sản, giải thể cao nhất lên đến 9,1%, tiếp đến là khu vực Nhà nước 2,7% và khu vực FDI chiếm 2,4%. Tăng trưởng kinh tế giai đoạn này vẫn đạt mức thấp ước tính chỉ tăng 4,38% so với cùng kỳ năm 2011.
 
Lý giải cho những hạn chế này, nhiều chuyên gia cho rằng CST đang được triển khai hiện nay vẫn chỉ mang tính “hỗ trợ” là chính mà chưa thể giúp giải quyết căn bản tình trạng khó khăn của DN. Việc giảm thuế TNDN chưa đạt được hiệu quả do chỉ hướng tới các DN có doanh thu, trong khi một lượng lớn DN đang thua lỗ, có nguy cơ phá sản lại không được hỗ trợ. Thêm vào đó, qua tổng kết quá trình triển khai CST từ đầu năm 2012 đến nay nhận thấy còn tồn tại tình trạng nhiều DN chưa nhận thức đầy đủ về quyền lợi mình được hưởng do thiếu thông tin. Thêm vào đó, thủ tục về thuế phức tạp cũng là một rào cản đối với DN.
 
Đề xuất nâng cao hiệu quả
 
Theo VCCI, để chính sách hỗ trợ về thuế phát huy được hiệu quả cao, không chỉ các cơ quan quản lý mà bản thân DN và các Hiệp hội cần vào cuộc. Trên cơ sở tổng hợp ý kiến từ cộng đồng DN, VCCI đề xuất:
 
Trước hết, cần thông tin kịp thời các chính sách để DN yên tâm, chủ động trong việc lập kế hoạch SXKD. Chính phủ cần đẩy nhanh quá trình nghiên cứu các phương án hỗ trợ thuế trong nửa cuối năm 2012 (Trong đó có việc triển khai đề xuất tiếp tục gia hạn nộp thuế GTGT thêm 3 tháng tiếp sau phương án giãn nộp thuế GTGT 6 tháng đã triển khai theo Nghị quyết số 13/NQ-CP, xem xét thêm phương án giảm thuế). Nên mở rộng các nhóm đối tượng được hưởng lợi từ CST trên cơ sở đảm bảo công bằng và hiệu quả triển khai.
 
Đối với mỗi đối tượng, có thể xem xét áp dụng linh hoạt nhiều mức hỗ trợ như miễn, giảm thuế, giãn thời gian nộp thuế; chú trọng minh bạch hóa về thủ tục và tăng cường hậu kiểm để đảm bảo đúng đối tượng và tránh trục lợi. Chính phủ cũng cần cân nhắc ban hành các CST hợp lý đối với hàng hóa, dịch vụ đầu vào như điện, nước, than, xăng dầu, chi phí dịch vụ xuất nhập khẩu tại cảng… để giảm áp lực chi phí cho hoạt động sản xuất của DN đồng thời có biện pháp thuế nhằm kích thích xuất khẩu, góp phần giảm chi phí lưu thông và giá thành sản phẩm.
 
Về phía DN và các hiệp hội,  cũng cần chủ động nắm bắt thông tin về các chính sách hỗ trợ thuế và sớm chuẩn bị các hồ sơ cần thiết để hưởng chính sách đồng thời cần mạnh dạn phản ánh vướng mắc, bất cập trong quá trình áp dụng chính sách tới cơ quan quản lý để được giải đáp và hướng dẫn cụ thể. Các Hiệp hội một mặt cần tích cực phản ánh nguyện vọng và vướng mắc của cộng đồng DN tới các cơ quan xây dựng chính sách để các chính sách khi ban hành sẽ đem lại hiệu quả thiết thực cho DN; mặt khác, cần kịp thời phổ biến những thông tin về CST có lợi tới cộng đồng DN thông qua nhiều hình thức thiết thực...
 
Thanh Lan