Điện Biên thí điểm phát triển kinh tế tầm thấp bằng UAV với khoảng 6.000 chuyến bay
UBND tỉnh Điện Biên vừa ban hành Quyết định số 1291/QĐ-UBND ngày 23/6/2026 về việc cấp phép thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) sản phẩm, dịch vụ ứng dụng công nghệ số phát triển kinh tế tầm thấp sử dụng phương tiện bay không người lái (UAV) trên địa bàn tỉnh.
Đây được xem là bước đi tiên phong nhằm khai thác tiềm năng kinh tế không gian tầm thấp, đồng thời tạo cơ sở thực tiễn cho việc hoàn thiện cơ chế, chính sách đối với lĩnh vực còn khá mới tại Việt Nam.
Theo quyết định, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Điện Biên là cơ quan chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành và đơn vị liên quan tổ chức triển khai, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện đề án trên địa bàn tỉnh.
Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) được giao chủ trì tổ chức triển khai và vận hành thử nghiệm. Tập đoàn FPT cùng các đơn vị sản xuất UAV khác tham gia phụ trách kỹ thuật, cung cấp giải pháp công nghệ, thiết bị bay không người lái và hệ thống phần mềm điều khiển bay. Đồng hành triển khai còn có các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ vận hành, sửa chữa, bảo dưỡng UAV cùng các tổ chức, hợp tác xã, doanh nghiệp và người dân trên địa bàn tỉnh với vai trò ứng dụng, thụ hưởng và phối hợp đánh giá hiệu quả mô hình.
Chương trình thử nghiệm được thực hiện từ khi quyết định có hiệu lực đến hết ngày 31/5/2027, tập trung vào bốn lĩnh vực gồm nông nghiệp, logistics, y tế và đo đạc bản đồ số.
Trong lĩnh vực logistics và y tế, UAV sẽ được sử dụng để vận chuyển nông sản, vật tư nông nghiệp, thuốc men, vật tư y tế, mẫu xét nghiệm và các mặt hàng thiết yếu. Đối với nông nghiệp, công nghệ UAV được kỳ vọng hỗ trợ các hoạt động gieo hạt, phun thuốc bảo vệ thực vật, bón phân, giám sát sinh trưởng cây trồng và phát hiện sớm sâu bệnh. Trong lĩnh vực đo đạc bản đồ số, các thiết bị bay sẽ phục vụ khảo sát địa hình, xây dựng bản đồ số và mô hình địa hình số (DEM).
Theo kế hoạch, Điện Biên đặt mục tiêu triển khai khoảng 6.000 chuyến bay UAV trong thời gian thử nghiệm, đồng thời phấn đấu duy trì tỷ lệ chuyến bay an toàn đạt trên 99%. Tỉnh cũng hướng tới từng bước hình thành cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý hoạt động bay, giám sát chuyến bay, xây dựng bản đồ số và mô hình địa hình số trong phạm vi triển khai.
Hoạt động sandbox sẽ được triển khai tại một số khu vực sản xuất nông nghiệp và y tế trọng điểm của tỉnh. Trong nông nghiệp, các điểm thử nghiệm gồm vùng trồng chè tại xã Sính Phình, vùng cà phê ở Mường Ảng, vùng mắc ca tại Tuần Giáo và khu vực canh tác lúa tại Thanh Nưa.
Ở lĩnh vực y tế, tỉnh dự kiến thiết lập mạng lưới vận chuyển khẩn cấp bằng UAV kết nối Trung tâm Y tế Mường Ảng với các trạm y tế xã Nà Tấu và các điểm y tế tại Mường Đăng, Ngối Cáy, Ảng Tở nhằm vận chuyển thuốc, vật tư y tế và mẫu bệnh phẩm, góp phần nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ y tế cho người dân khu vực miền núi.
Quyết định cũng yêu cầu mọi hoạt động bay trong phạm vi thử nghiệm phải được đăng ký, thẩm định và chấp thuận theo quy định hiện hành; bảo đảm tuân thủ các yêu cầu về quốc phòng, an ninh, quản lý vùng trời, an toàn bay, quản lý tần số vô tuyến điện, an toàn thông tin và trật tự an toàn xã hội.
Trong giai đoạn đầu, việc cấp phép bay được đề xuất thực hiện theo từng tháng nhằm đánh giá, rút kinh nghiệm trước khi xem xét mở rộng quy mô ở các giai đoạn tiếp theo.
Việc triển khai mô hình sandbox phát triển kinh tế tầm thấp bằng UAV tại Điện Biên được kỳ vọng sẽ tạo ra dữ liệu và kinh nghiệm thực tiễn quan trọng để đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội, khả năng tổ chức vận hành, quản lý rủi ro, đồng thời góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển kinh tế không gian tầm thấp tại Việt Nam.