Đi tìm hàng việt cho người Việt: Kỳ 1 - Những “đứa con lai”

(PLVN) - Những tấm khăn lụa thương hiệu Khaisilk nổi tiếng một thời, hay chiếc máy lạnh Asanzo vẫn thấy trên sóng “nhà đài”… hóa ra chỉ là câu chuyện “đầu Ngô mình Sở”. Thực tế này dường như đang từng ngày “bào mòn” niềm tin người tiêu dùng; còn với doanh nghiệp, doanh nhân - những người một đời đau đáu hai chữ hàng “thuần Việt” thì thực sự là một trở lực.
Nhiều người ngỡ ngàng, choáng váng khi khăn lụa tơ tằm “Khaisilk made in Vietnam” là hàng Trung Quốc Nhiều người ngỡ ngàng, choáng váng khi khăn lụa tơ tằm “Khaisilk made in Vietnam” là hàng Trung Quốc

Hàng Việt gắn dòng “Made in China” giờ xuất hiện ở khắp nơi, đủ chủng loại - từ hàng gia dụng cho tới điện tử, dệt may hay đồ điện lạnh. Bởi chỉ cần đăng ký thương hiệu ở Việt Nam, nó đã được xem như hàng Việt, bất kể “ra lò” ở đâu.

Hàng Việt, xưởng đặt tại… Quảng Châu

Không khó để tìm mua những sản phẩm được gọi là hàng Việt, nhưng gắn mác... Tây, thậm chí mác Italy nhưng sản xuất tại… Trung Quốc. Song song đó, các sản phẩm mang thương hiệu quốc tế, được sản xuất ở Việt Nam cũng được bày bán công khai khắp các cửa hàng trên phố. 

Bởi thế để sở hữu các món đồ thương hiệu thuần Việt bây giờ không phải dễ. Hàng Việt “xịn” phần lớn là hàng gia công, chất lượng mẫu mã kém; hàng “đội lốt” hàng Việt, chất lượng có khá hơn tí chút nhưng lại… “Made in China”. “Đôi khi biết vậy, nhưng cũng đành gật đầu, rút ví mua chứ biết rõ nền công nghiệp phụ trợ của ta chưa đủ mạnh nên đòi hỏi thuần Việt với tất cả các mặt hàng e hơi khó”, chị Tuyết Hạnh (khu tập thể A2, Thanh Xuân Bắc) kể chuyện. 

Nhắc lại một lần đi mua đôi giày hiệu Canavaro, được nhân viên bán hàng khẳng định “là hàng Việt” nhưng “xưởng nhà em đặt ở Quảng Châu, Trung Quốc”. Chính sự mập mờ trong thương hiệu kiểu “đầu Ngô mình Sở” hay nhập nhằng xuất xứ - mác phương Tây, sản xuất ở Trung Quốc lại gọi là hàng Việt khiến người tiêu dùng mất dần niềm tin vào hàng hóa Việt Nam”, lời chị Hạnh. 

Đây cũng là chia sẻ của nhiều khách hàng mà chúng tôi gặp ở các trung tâm thương mại, siêu thị lớn tại Hà Nội. Tuy nhiên, đa phần họ đều khẳng định, chấp nhận những sản phẩm Việt “Made in China” nhưng vấn đề là nhà sản xuất, phân phối phải công khai xuất xứ thật sự của sản phẩm, không thể lập lờ đánh lận hàng Tây, hàng Trung Quốc với hàng Việt, gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng. Bởi dù là hàng sản xuất ở Trung Quốc nhưng nếu được quản lý, kiểm soát chặt thì chất lượng cũng không tồi. Thực tế là hầu hết các thương hiệu lớn trên thế giới đều đặt nhà máy sản xuất tại Trung Quốc. 

Lai Úc, lai Hàn

Không chỉ các sản phẩm giày, dép, thời trang mà cả các sản phẩm gia dụng cũng thực sự khiến người tiêu dùng nhiều khi rơi vào… mê hồn trận. Chỉ một thương hiệu Kangaroo, bấy lâu vẫn được giới thiệu là hàng Việt, khi nó được “khai sinh” tại Việt Nam, nhưng sản phẩm thì có đủ xuất xứ, từ hàng nhập ở Úc cho tới sản phẩm “Made in China”. Thậm chí, sau khi sự cố Asanzo vỡ lở, mới xuất hiện những dòng giới thiệu “linh kiện nhập khẩu, lắp ráp tại Việt Nam”, nhưng thực tế nhập từ đâu thì không thấy nói (!?). 

Thêm nữa, các sản phẩm của Sunhouse - một thương hiệu đồ gia dụng từng xuất hiện trong rất nhiều chương trình từ “Tự hào hàng Việt”, “Hàng Việt Nam chất lượng cao” đến “Thương hiệu quốc gia” nhưng gốc tích, lai lịch của nó thì khá phức tạp. Theo lý giải của đại diện thương hiệu này, hãng được nhượng quyền từ Hàn Quốc, thành lập công ty tại Việt Nam và đặt hàng sản xuất ở… Trung Quốc, dưới sự kiểm soát chất lượng của chuyên gia người Hàn. Phần lớn các sản phẩm Sunhouse đều là “Made in China”. 

Nhắc lại câu chuyện Asanzo để thấy nó như một “gáo nước lạnh” dội vào người tiêu dùng trong nước vì bị bóc mẽ “nhập hàng Trung Quốc, gắn mác “Made in Việt Nam”. Thế nhưng, một thời gian dài trước đó vẫn không ngần ngại quảng cáo hàng công nghệ Nhật, chất lượng hàng đầu… Asanzo. Còn nhớ, Khaisilk - một thương hiệu mới nghe đã gợi nên sự thướt tha, nhẹ nhàng rất Việt nhưng đã bị lật tẩy là sản phẩm “đội lốt” hàng Việt.

Những vụ việc kiểu như thế thi thoảng mới được phanh phui nhưng nếu cộng dồn nó lại mới thấy rõ mặt trái của nó đã làm tổn thương rất lớn cho tinh thần Việt. Bởi ngoài kia vẫn còn không ít sản phẩm, thương hiệu mà nếu lục tìm gốc tích xuất xứ thì bản chất, cách làm có khi cũng na ná như Kangaroo, Sunhouse, Asanzo… vừa nhắc. Thậm chí, có chuyên gia kinh tế đã đăng đàn khẳng định, chính việc sử dụng câu chữ của doanh nghiệp đã khiến người tiêu dùng trong nước lầm tưởng về chất lượng, xuất xứ hàng hóa.

Vị này bức xúc: “Nhiều doanh nghiệp sử dụng mánh khóe, lợi dụng câu chữ, từ ngữ mơ hồ để đánh lừa người tiêu dùng như sử dụng công nghệ Nhật Bản, công nghệ Đức, Mỹ, Âu châu… Điều người tiêu dùng cần được biết là hàng hóa đó chính xác sản xuất ở đâu, làm ra bởi doanh nghiệp nào. Chính sự nhập nhèm này, các doanh nghiệp đã lợi dụng để lừa dối người tiêu dùng, thậm chí gian lận thuế khóa”.

Rõ ràng sự “lắt léo” về mặt câu chữ đã khiến cho một vài mặt hàng Việt trở nên bị “ảo”, một vài ông chủ nhờ đó có thể kiếm được bộn tiền... Nhưng với những doanh nghiệp, nhà sản xuất một đời đau đáu với những sản phẩm được “mài” ra từ bàn tay, khối óc của người Việt thì thấy khó khăn, nản lòng… 

(còn tiếp)

Nhật Thu
Cùng chuyên mục
Cao tốc TP Hồ Chí Minh – Trung Lương là tuyến đường bộ cao tốc đầu tiên áp dụng hình thức “chuyển nhượng quyền thu phí”

Cần nhân rộng mô hình 'chuyển nhượng quyền thu phí' cao tốc

(PLVN) - TS Lê Đỗ Mười - Viện trưởng Viện Chiến lược và Phát triển Giao thông vận tải - cho rằng, cần học hỏi kinh nghiệm của một số nước có hạ tầng giao thông phát triển như Nhật Bản, Trung Quốc… để nước ta quản lý, khai thác hiệu quả khối tài sản đường cao tốc hơn 40 tỷ USD.

Đọc thêm

Sẽ đưa tài sản ảo vào Luật Phòng, chống rửa tiền?

Một buổi tọa đàm về phòng, chống rửa tiền thông qua tài sản ảo.
(PLVN) - Ngân hàng nhà nước đang chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, đề xuất các nội dung sửa đổi Luật Phòng, chống rửa tiền 2012, một trong các vấn đề được bàn thảo là việc đưa tài sản ảo vào dự luật này như thế nào khi hiện nay chưa có quy định rõ ràng tài sản ảo, tiền ảo là tài sản.

Mục tiêu 'zero' tiền mặt ở Kho bạc

 Mục tiêu đến năm 2025, sẽ không còn giao dịch chi bằng tiền mặt qua hệ thống kho bạc.
(PLVN) - Theo Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt trong hệ thống Kho bạc Nhà nước, cơ quan này phấn đấu đến cuối năm 2025 không còn giao dịch chi bằng tiền mặt và sẽ giảm đến mức tối thiểu các giao dịch thu bằng tiền mặt.

Cổ phiếu tăng trần hoặc giảm sàn 5 phiên liên tiếp phải báo cáo

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) chỉ đạo các Sở Giao dịch chứng khoán (GDCK) về việc công bố thông tin đối với giao dịch tự doanh của công ty chứng khoán, và các thông tin liên quan đến công ty có ảnh hưởng đến biến động giá cổ phiếu đối với các mã trần/sàn 5 phiên liên tiếp.

Manh nha lưới điện thông minh ở miền núi Lai Châu

Đường dây truyền tải điện 500kV Sơn La - Lai Châu
(PLVN) -Dự án Tự động hóa lưới điện trung áp năm 2022 là chương trình trọng điểm của Tổng Công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) vừa được Công ty Điện lực (PC) Lai Châu hoàn thành và đưa vào vận hành tại tỉnh này, với 4 mạch vòng trung áp (DMS).

Vận tải biển 'ăn nên làm ra'

Ảnh minh họa
(PLVN) - Sản lượng hàng hóa qua cảng biển tăng, cước phí vận tải biển tăng… là những nguyên nhân chủ yếu khiến doanh thu, lợi nhuận của các doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển từ đầu năm đến nay “ăn nên làm ra”.

Thúc đẩy thương mại, đầu tư, du lịch Việt -Mỹ

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹvới chủ đề “Khám phá lại Việt Nam”. Ảnh: VGP
(PLVN) - Chiều 17/5 (theo giờ địa phương), tại San Francisco, Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹ với chủ đề “Khám phá lại Việt Nam” (Rediscovering Viet Nam).

Mô hình nào để quản lý khối tài sản đường cao tốc 40 tỷ USD?

Ảnh minh họa
(PLVN) - Việc quản lý và kinh doanh đường bộ cao tốc gồm quản lý thu phí, quản lý giao thông, quản lý bảo trì và quản lý tài sản đường cao tốc. Nhưng hiện vẫn chưa có khung pháp lý hoàn chỉnh và bộ tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên về quản lý, khai thác đường bộ cao tốc. 

Vì sao Vietnam Airlines 'xin' hoãn công bố báo cáo tài chính?

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa có Công văn không chấp thuận đề nghị được hoãn công bố báo cáo tài chính quý I/2022 của Tổng công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) vì cho rằng, Vietnam Airlines đưa ra lý do không phù hợp.

Mỹ hỗ trợ Việt Nam tăng cường năng lực cạnh tranh khu vực tư nhân

Thủ tướng Phạm Minh Chính và Giám đốc Cơ quan phát triển quốc tế Mỹ (USAID) Samantha Power. Ảnh: VGP
(PLVN) - Thủ tướng Phạm Minh Chính và các thành viên đoàn cấp cao Việt Nam đã chứng kiến việc trao hai văn bản hợp tác giữa USAID và Bộ Kế hoạch và Đầu tư về Nâng cao năng lực cạnh tranh nền kinh tế và phát triển năng lực địa phương của Việt Nam đến năm 2028 với tổng giá trị ODA 100 triệu USD và Công bố thực hiện dự án tăng cường năng lực cạnh tranh khu vực tư nhân Việt Nam (IPS-C) đến năm 2025 với tổng giá trị ODA 36,3 triệu USD.

‘Tuổi’ 25 gia nhập ‘Câu lạc bộ’ 10.000 tỷ

Cầu Giấy là quận đầu tiên của Hà Nội có Khu CNTT tập trung, thu hút hàng trăm doanh nghiệp công nghệ như FPT, Viettel, Misa… vào hoạt động
(PLVN) - Nằm ở cửa ngõ phía Tây của Thủ đô Hà Nội, Cầu Giấy lúc từ “làng lên phố” thu ngân sách mới chỉ 2 con số. Nhưng sau 25 năm đơn vị hành chính quận Cầu Giấy ra đời và phát triển, Đảng bộ, chính quyền ở đây hạ quyết tâm sẽ gia nhập vào “Câu lạc bộ” 10.000 tỷ.