Di chúc của Bác: Văn kiện lịch sử vô giá

Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là sự kết tinh tư duy của cả cuộc đời hoạt động, hy sinh vì lợi ích quốc gia, dân tộc; là công trình được chắp bút hết sức cẩn thận, sửa đi sửa lại từng câu, từng chữ nhiều lần trong 4 năm ròng rã (1965-1969) của Người.

	CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH (1890 - 1969)

Khởi đầu, từ ngày 10 đến 14-5-1965, mỗi ngày Người dành thời gian khoảng 1-2 giờ để viết, đến 15-5-1965 thì hoàn thành và tự đánh máy bản Di chúc gồm 3 trang để “tuyệt đối bí mật”, ngoại trừ chữ ký nằm bên trái bản Di chúc của Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam là Lê Duẩn, để bảo đảm “tính pháp lý”.

Tháng 5-1966, Người xem lại Di chúc và bổ sung một câu vào phần nói về Đảng “phục vụ Tổ quốc” và “phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau”. Đến tháng 5-1968, Người bổ sung 6 trang viết tay, trong đó viết lại đoạn mở đầu và đoạn nói về việc riêng, về một số công việc cần làm sau khi kháng chiến chống Mỹ, cứu nước thắng lợi, như chỉnh đốn Đảng, chăm lo đời sống nhân dân, miễn thuế nông nghiệp 1 năm cho các hợp tác xã...

Vào ngày 10-5-1969, trong giờ giải lao ở cuộc họp Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 16, Người xin về trước để sửa chữa bản Di chúc, viết lại toàn bộ phần mở đầu và phần “về việc riêng” gồm 1 trang viết tay ở mặt sau tờ Tin tham khảo đặc biệt của Thông tấn xã Việt Nam ra ngày 3-5-1969. Những ngày sau đó, Người tiếp tục bổ sung, sửa chữa và đến 19-5-1969 thì xem lại toàn bộ lần cuối và xếp Di chúc vào phong bì đem cất.


Người tiếp tục bổ sung, sửa chữa và đến 19-5-1969 thì xem lại toàn bộ lần cuối và xếp Di chúc vào phong bì đem cất. Sau ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời, bản Di chúc viết năm 1969 của Người đã được Đảng và Nhà nước công bố, gây xúc động không chỉ với toàn thể nhân dân Việt Nam, mà còn tạo ra niềm cảm phục sâu sắc cho cả nhân loại yêu hòa bình, độc lập dân tộc và tiến bộ xã hội.

Chưa đầy một tháng sau, ngày 29-9-1969, Bộ Chính trị đã ban hành Chỉ thị số 173-CT/TW về tổ chức đợt sinh hoạt chính trị “Học tập và làm theo Di chúc của Hồ Chủ tịch”, khẳng định rõ công lao và sự nghiệp cách mạng vĩ đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với dân tộc, và quyết định mở đợt sinh hoạt chính trị với chủ đề “Toàn Đảng, toàn dân, toàn quân học tập và làm theo Di chúc Chủ tịch Hồ Chí Minh”.

Nội dung cơ bản của đợt sinh hoạt chính trị tại các cơ quan, đoàn thể ngay sau khi Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi là thảo luận Di chúc của Người, Điếu văn và Lời kêu gọi của Ban Chấp hành Trung ương Đảng nhằm nâng cao niềm tự hào, lòng quyết tâm phấn đấu vươn lên của mọi người, mọi ngành; tổ chức và lãnh đạo tốt phong trào thi đua yêu nước, đẩy mạnh việc biến đau thương thành hành động cách mạng của đảng viên và quần chúng.

Chủ tịch Hồ Chí Minh với các Anh hùng, dũng sĩ miền Nam ra thăm miền Bắc (28-2-1969).

Hai mươi năm sau, khi đất nước đã thống nhất, khó khăn gian khổ đã bước đầu bị đẩy lùi, ngày 19-8-1989, Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã ra thông báo về một số vấn đề liên quan đến Di chúc và ngày qua đời của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Toàn bộ bút tích Di chúc của Người viết trong các năm 1965, 1966, 1968 và 1969 và ngày mất đều được công bố cho nhân dân trong nước và thế giới biết.

Đây là việc làm cần thiết vì “Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (Khóa VI) thấy cần phải có trách nhiệm thông báo đối với toàn Đảng, toàn dân một số vấn đề liên quan đến Di chúc của Bác và ngày Bác qua đời” (Thông báo số 151-TB/TW ngày 19-8-1989 của Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam).

Ngày 7-11-2006, Bộ Chính trị khóa X đã ban hành Chỉ thị 06-CT/TW về tổ chức Cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trong toàn Đảng, hệ thống chính trị và trong nhân dân cho đến 3-2-2011. Một lần nữa, Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh trở thành một trong những tác phẩm chính được phổ biến, được đọc, được nghiên cứu nhiều nhất qua mấy năm vận động.

 Năm nay, nhân bản Di chúc tròn 40 năm, ngày 2-7-2009, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 36-CT/TW về Tổ chức kỷ niệm 40 năm thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đây là một trong những nội dung của cuộc vận động được Ban Chỉ đạo cuộc vận động ở Trung ương đề ra và nhận được sự hưởng ứng trên khắp cả nước.

Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là một văn kiện lịch sử vô giá, một tác phẩm lý luận chứa đựng tầm tư duy chiến lược, là tinh hoa tư tưởng, đạo đức và tâm hồn cao đẹp, tình cảm thiết tha của vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc. Từng câu, từng chữ trong Di chúc thể hiện rõ ý chí, trách nhiệm, tâm nguyện, niềm tin của Người với Tổ quốc, nhân dân và sự nghiệp cách mạng. Cốt lõi trong tư tưởng của Người là vì Tổ quốc giàu mạnh, vì hạnh phúc của nhân dân.

NGUYỄN QUANG TRUNG TIẾN