Đề xuất tăng viện phí: Người nghèo lo lắng

Cho dù  thuyết trình thế nào đi nữa, việc Bộ Y tế đề xuất tăng viện phí cũng vẫn gây lo lắng trong dư luận. Bởi lẽ, viện phí tăng, tức là gánh nặng cho người nghèo, người mắc trọng bệnh và gia đình họ. Người dân đều hiểu, một khi đời sống kinh tế- xã hội có bước cải thiện, ngành y tế phát triển, hệ thống trang thiết bị phục vụ khám, chữa bệnh được tăng cường, việc điều chỉnh giá viện phí là cần thiết nhằm bảo đảm cho các bệnh viện hoạt động ổn định hơn. Nhưng tăng thế nào, mức tăng bao nhiêu cho phù hợp và khi nào tăng - là chuyện cần bàn.

             

Nhân dân huyện Tiên Lãng làm thủ tục khám, chữa bệnh tại Bệnh viện huyện

                                         

Thực chất đã tăng từ lâu

 

Theo Bộ Y tế, đợt điều chỉnh viện phí lần này tập trung vào 350 dịch vụ trên tổng số 3.000 dịch vụ y tế các bệnh viện đang thực hiện. Trong số này có 220 dịch vụ tăng tối đa 2,5 lần; 60 dịch vụ tăng tối đa 5 lần; 70 dịch vụ tăng 7-10 lần. Lý giải tiền khám bệnh tăng cao do giá điện, nước, găng tay, khẩu trang… cho một lần khám tốn 10.000-30.000 đồng nên Bộ đề nghị giá khám bệnh lên tối đa 30.000 đồng/lượt (gấp 10 lần hiện hành); giá giường điều trị  tăng từ 18.000 đồng hiện hành lên 100.000 -150.000 đồng/ngày, theo Bộ Y tế, là mức tăng mới đủ chi cho điện nước, chăn, gối, đệm, bông băng, cồn gạc…

 

Bộ cũng giải thích: Nghị định 95/CP về chính sách viện phí ban hành từ năm 1994 đến nay chưa được sửa đổi, trong khi tiền lương của cán bộ, viên chức và mức thu nhập bình quân của người dân tăng nhiều lần, là sự bất hợp lý. Viện phí quá thấp kéo theo tái đầu tư cho bệnh viện kém đi cơ sở trong thiết bị không theo kịp nhu cầu điều trị, cán bộ, công nhân viên ngành Y tế không được bù đắp sức lao động…Trước tình hình đó, bệnh viện phải siết chặt những điều khoản có trong BHYT và như vậy làm ảnh hưởng đến khám, chữa bệnh. Bên cạnh đó, bệnh viện  phải tìm cách để thu thêm ở phần khám dịch vụ để bù đắp.Theo Bộ Y tế, hiện  các bệnh viện được đầu tư trang thiết bị kỹ thuật hiện đại nên tăng viện phí sẽ tỷ lệ thuận với tăng chất lượng khám, chữa bệnh. Thêm nữa, cả nước  có hơn 60% dân số đóng BHYT, việc tăng viện phí không ảnh hưởng nhiều tới người dân...

 

Tuy nhiên, đến thời điểm này, hầu như không có bất cứ bệnh viện nào thu mức 2.000-3.000 đồng lượt khám mà thay vào đó, con số này đã đội lên từ lâu. Thực tế, mức giá từ năm 1995 hiện chỉ còn một số bệnh viện áp dụng. Đa số bệnh viện tuyến trên đã "xé rào" tăng giá từ lâu đối với người bệnh có nhu cầu khám dịch vụ, với phí khám trung bình từ 15.000 đến 30.000 đồng.

 

Bác sĩ Bệnh viện đa khoa An Lão tư vấn, khám và điều trị cho nhân dân trên địa bàn

 

Người nghèo lo lắng

 

Trong thực tế, điều kiện sống của người dân nhất là nông dân và công nhân hiện còn khó khăn, thu nhập bình quân của khoảng 70 % dân số trong độ tuổi lao động  đạt dưới 100.000 đồng/ngày,  mức tăng viện phí gấp hàng chục lần và tăng mức BHYT ít nhất 40% (theo dự thảo) rõ ràng phải suy nghĩ, cân nhắc. Không thể tăng ngay gấp nhiều lần trong một lúc và cũng chỉ nên áp dụng một khung giá chuẩn để không ảnh hưởng nhiều tới quyền lợi của hàng chục triệu người, nhất là người nghèo và gần 40% dân số chưa tham gia BHYT. Vì lẽ, giá viện phí chưa tăng như hiện nay cũng đã khiến nhiều người bệnh  nghèo có thẻ BHYT gặp khó khăn trong khám chữa bệnh khi phải cùng chi trả BHYT, nếu tăng nhiều lần nữa, gánh nặng càng thêm nặng.

 

Cùng với tiền khám bệnh, trong số  350 dịch vụ y tế được đề nghị tăng giá, có những dịch vụ đặc biệt nhạy cảm với những người nghèo, như chạy thận nhân tạo dự kiến tăng từ 150.000đồng/lần/người lên 400.000đồng/lần/người. Trước nay, dù chỉ đóng 5% tiền  chi trả bảo hiểm y tế (với những người có BHYT) cho dịch vụ này,  rất nhiều người nghèo đã cảm thấy hết sức khó khăn. Nay giá dịch vụ tăng gần 3 lần như thế, quả thật  thành thành gánh nặng với người bệnh  nghèo.

 

Với những người bệnh không có BHYT, tình trạng còn bi đát hơn nhiều, vì họ sẽ phải chi trả toàn bộ tiền viện phí, trong đó tiền trả cho việc chữa trị những bệnh hiểm nghèo  là rất cao. Lâu nay trong thực tế, với những người bệnh không có thẻ bảo hiểm y tế, số tiền phải chi trả cho các dịch vụ ở bệnh viện là cao ngang hoặc hơn mức giá tiền dự kiến tăng viện phí hiện nay. Sắp tới, nếu người chạy thận nhân tạo mỗi tuần 3 lần mà không có bảo hiểm y tế, số tiền chi trả ít nhất sẽ là 1.200.000đồng, mỗi tháng 4.800.000đồng - một số tiền có thể khiến người nghèo bị bệnh suy thận đành bó tay.

 

Trước đây những người bệnh dùng thẻ BHYT thường phải chịu sự  phục vụ được chăng hay chớ của không ít bệnh viện. Nay dù viện phí tăng, cơ quan BHYT sẽ phải trả cao hơn cho các dịch vụ của bệnh viện, nhưng ai dám  bảo đảm người bệnh có thẻ BHYT sẽ được đối xử tử tế hơn? Trong khi đó, trong dự án tăng viện phí, Bộ Y tế không hề kèm lời hứa sẽ nâng cao chất lượng phục vụ tại các bệnh viện

 

Tóm lại, việc tăng viện phí sẽ tạo thêm gánh nặng cho người bệnh, trong khi không giải quyết được những vấn nạn đau đầu về cơ sở vật chất hay chất lượng phục vụ ở các bệnh viện. Vì thế, việc tăng viện phí này mang lại lợi ích cho ai, trong khi các khoản ngân sách Nhà nước chi như lương cán bộ hay chi phí đào tạo… không tính vào viện phí, và nỗi bức xúc từ rất lâu nay của dư luận xã hội về nạn “phí ngầm” vẫn chưa được giải quyết?

 

Viện phí tăng kéo theo nhiều chi phí sinh hoạt khác liên quan tới khám chữa bệnh sẽ tạo thêm gánh nặng cho người dân trong khi cuộc sống còn nhiều lo toan. Một lộ trình tăng viện phí phù hợp; một cơ chế minh bạch về tài chính; một sự điều chỉnh hợp lý về cơ cấu giá thành và đích đến là tăng viện phí phải tăng chất lượng phục vụ khám, chữa bệnh, từng bước giảm tải ở các bệnh viện mới là sự cần thiết vào lúc này để tạo sự đồng thuận của xã hội trong quá trình thực thi chính sách mới.

 

Lãnh đạo Bộ Y tế cho biết, giá viện phí mới sẽ chỉ được áp dụng sau khi lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan và trong nội bộ ngành Y tế để hội đồng chuyên môn rà soát lại. Mong là trong quá trình này sẽ đưa ra được những điều chỉnh hợp lý đối với việc tăng viện phí, để tránh gây sốc, bảo đảm an sinh xã hội cho người dân.

 

Hoàng Mai

Ảnh: Giang Chinh