Để tình hữu nghị Việt Nam - Thụy Điển trở thành những kết nối hợp tác thực chất

Mở rộng không gian hợp tác, phát huy những nguồn lực mới

* PV: Thưa Thứ trưởng, nhìn lại nhiệm kỳ 2018-2026, Thứ trưởng đánh giá như thế nào về những kết quả Hội Hữu nghị Việt Nam - Thụy Điển đã đạt được và những vấn đề đặt ra cho nhiệm kỳ mới?

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú: Trong nhiệm kỳ vừa qua, Hội Hữu nghị Việt Nam - Thụy Điển đã có nhiều cố gắng trong tổ chức và hoạt động, góp phần củng cố tình đoàn kết, hữu nghị và hợp tác giữa Nhân dân hai nước.

Một trong những dấu ấn đáng ghi nhận là Hội đã tích cực tham gia, tổ chức các hoạt động nhân các sự kiện quan trọng của quan hệ hai nước, đặc biệt là kỷ niệm 50 năm và 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thụy Điển. Hội cũng duy trì quan hệ với Đại sứ quán Thụy Điển tại Việt Nam, các đối tác phía Thụy Điển; tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa, giáo dục, triển lãm, tọa đàm với sinh viên và cung cấp thông tin phục vụ công tác đối ngoại.

Những kết quả đó có được nhờ sự quan tâm, hướng dẫn của Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam (VUFO), sự phối hợp của các cơ quan Trung ương, địa phương, Đại sứ quán Thụy Điển tại Việt Nam và đặc biệt là sự đóng góp nhiệt tình của các thành viên Ban Thường vụ, Ban Chấp hành, hội viên của Hội.

Tuy nhiên, chúng ta cũng cần nhìn nhận một số hạn chế để có hướng khắc phục. Quy mô Hội còn nhỏ, lực lượng hội viên nòng cốt chưa nhiều; việc thu hút người trẻ tham gia còn hạn chế. Một số hoạt động chưa thực sự phong phú, đa dạng; việc phối hợp giữa Hội và các chi hội chưa thường xuyên; kết nối với các đối tác phía Thụy Điển còn gặp khó khăn. Nguồn lực dành cho hoạt động Hội cũng còn hạn chế, nhiều năm qua Hội chưa có điều kiện tổ chức đoàn sang Thụy Điển để làm việc và mở rộng đối tác.

Do đó, tôi cho rằng nhiệm kỳ mới cần tạo được chuyển biến rõ nét hơn về chất lượng hoạt động. Đối ngoại nhân dân không chỉ dừng ở việc duy trì những mối quan hệ hữu nghị, mà phải tạo ra thêm những cơ hội hợp tác cụ thể, những kết nối có ý nghĩa, thực chất đối với phát triển kinh tế - xã hội và làm khăng khít hơn mối quan hệ giữa Nhân dân hai nước.

* PV: Vậy theo Thứ trưởng, đâu sẽ là những trọng tâm để Hội thực hiện sự đổi mới đó trong nhiệm kỳ 2026-2031?

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú: Tôi cho rằng trước hết phải đổi mới tư duy về vai trò của Hội.

Trong bối cảnh Việt Nam hội nhập quốc tế ngày càng tích cực, chủ động và sâu rộng, đối ngoại nhân dân cần phát huy tốt hơn vai trò là một trong ba trụ cột của nền ngoại giao Việt Nam toàn diện, hiện đại. Điều đó đòi hỏi hoạt động của các hội hữu nghị phải chủ động hơn, linh hoạt hơn và gắn với yêu cầu phát triển của đất nước.

Đối với Hội Hữu nghị Việt Nam - Thụy Điển, phương hướng nhiệm kỳ mới đã xác định khá rõ những mục tiêu này. Hội sẽ tiếp tục củng cố, mở rộng và đa dạng hóa mạng lưới đối tác; đồng thời chuyển mạnh sang kết nối kinh tế, khoa học - công nghệ, môi trường và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh để trở thành cầu nối hiệu quả giữa các địa phương, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và đối tác Thụy Điển.

Tôi đặc biệt coi trọng việc tạo ra một số kết quả có thể nhìn thấy và đo đếm được. Một hoạt động giao lưu nếu chỉ dừng lại ở gặp gỡ thì giá trị chưa thể phát huy hết. Nhưng nếu cuộc gặp đó phát triển thành một chương trình hợp tác giữa hai trường đại học, một kết nối kinh tế, văn hóa giữa hai địa phương, một dự án nghiên cứu, một cơ hội đầu tư hay một mạng lưới chuyên gia thì ý nghĩa, hiệu quả của hoạt động đối ngoại nhân dân sẽ được nâng lên rất nhiều.

Vì vậy, trong nhiệm kỳ này, Hội sẽ chú trọng nâng cao hiệu quả kết nối giữa các địa phương, cơ quan, tổ chức và đối tác trong nước với các đối tác Thụy Điển, hướng tới những chương trình hợp tác thiết thực, có chiều sâu và tạo ra kết quả cụ thể. Đây không chỉ là việc duy trì và mở rộng mạng lưới quan hệ, mà quan trọng hơn là chuyển hóa các mối quan hệ thành những cơ hội hợp tác thực chất, bền vững với hiệu quả nhìn thấy được.

Cùng với đó, Hội sẽ tiếp tục phát huy các hoạt động văn hóa, giáo dục và giao lưu nhân dân, bởi đây vẫn là nền tảng quan trọng để vun đắp tình hữu nghị và sự hiểu biết lẫn nhau. Trên nền tảng đó, chúng ta cần chủ động mở rộng không gian hợp tác sang những lĩnh vực hai bên cùng có tiềm năng, nhu cầu và lợi ích, qua đó đưa quan hệ hợp tác ngày càng đi vào chiều sâu và thiết thực hơn.

* PV: Việt Nam và Thụy Điển đang có nhiều cơ hội hợp tác trong các lĩnh vực khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh… Hội sẽ phát huy vai trò cầu nối trong những lĩnh vực này như thế nào, thưa Thứ trưởng?

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú: Đây là những lĩnh vực có nhiều dư địa để Hội mở rộng hoạt động trong nhiệm kỳ mới.

Thụy Điển có thế mạnh về đổi mới sáng tạo, công nghệ, công nghiệp chế tạo, kinh tế xanh và phát triển bền vững. Trong khi đó, Việt Nam cũng đang thúc đẩy mạnh mẽ khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.

Vào tháng 6/2025, hai nước đã thống nhất nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược ngành trong lĩnh vực khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời nhất trí đẩy mạnh hợp tác trong nhiều lĩnh vực, như công nghệ cao, năng lượng hạt nhân, bán dẫn, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Đây là những định hướng mang tính gợi mở mà Hội có thể đóng góp thông qua vai trò kết nối của mình.

Cần khẳng định rằng Hội không thể làm thay chức năng của các cơ quan quản lý, doanh nghiệp hay các tổ chức chuyên môn. Tuy nhiên, điều mà Hội có thể làm tốt là tạo thêm những kênh kết nối giữa các chủ thể có nhu cầu hợp tác. Ví dụ, Hội có thể kết nối trường đại học, viện nghiên cứu của hai nước trong đào tạo và nghiên cứu; kết nối doanh nghiệp với các đối tác có công nghệ, kinh nghiệm phù hợp; kết nối một địa phương của Việt Nam với đối tác Thụy Điển trong lĩnh vực chuyển đổi xanh. Những kết nối như vậy vừa phù hợp với thế mạnh của Thụy Điển, vừa đáp ứng nhu cầu phát triển của Việt Nam.

Một nguồn lực khác cần được phát huy mạnh hơn là chính đội ngũ hội viên. Nhiều thành viên của Hội từng học tập, nghiên cứu hoặc công tác tại Thụy Điển, có hiểu biết và quan hệ với các đối tác tại đây. Sợi dây liên kết này là nguồn lực và động lực quý giá mà không phải tổ chức nào cũng có.

Cùng với đó là cộng đồng người Việt Nam tại Thụy Điển. Theo số liệu được tổng hợp, cộng đồng người Việt tại Thụy Điển hiện có khoảng 22.000 người. Đây là một cầu nối tự nhiên và bền vững, góp phần tăng cường sự gắn kết và hiểu biết giữa nhân dân hai nước. Trong nhiệm kỳ mới, Hội sẽ chú trọng hơn đến việc kết nối kiều bào, nhất là đội ngũ trí thức, doanh nhân, những người có chuyên môn và khả năng đóng góp cho đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, phát triển bền vững cũng như quảng bá hình ảnh Việt Nam với bạn bè Thụy Điển.

Hướng tới dấu mốc 60 năm bằng những kết nối mới

* PV: Một điểm mới trong phương hướng nhiệm kỳ VI của Hội là xây dựng cơ sở dữ liệu về đối tác, chuyên gia, kiều bào và ứng dụng chuyển đổi số. Thứ trưởng kỳ vọng gì từ hướng đi này?

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú: Tôi cho rằng chuyển đổi số sẽ giúp thay đổi đáng kể cách thức tổ chức và kết nối của Hội.

Trong đối ngoại nhân dân, thông tin và mạng lưới quan hệ là nguồn lực rất quan trọng. Nếu chúng ta có một cơ sở dữ liệu chung, được cập nhật thường xuyên về đối tác, các chi hội, chuyên gia và cộng đồng người Việt Nam tại Thụy Điển, việc tìm kiếm và kết nối sẽ chủ động hơn rất nhiều.

Ví dụ, khi một doanh nghiệp, một địa phương cần tìm đối tác Thụy Điển trong lĩnh vực môi trường, chúng ta có thể nhanh chóng xác định những đầu mối phù hợp. Khi một trường đại học cần tìm chuyên gia, một doanh nghiệp cần tìm đối tác công nghệ hay một tổ chức cần kết nối với cộng đồng người Việt tại Thụy Điển, Hội cũng có thể hỗ trợ hiệu quả hơn.

Vì vậy, chuyển đổi số không chỉ là câu chuyện về công cụ. Quan trọng hơn, đó là thay đổi phương thức hoạt động, giúp Hội chuyển từ cách làm dựa nhiều vào các mối quan hệ cá nhân sang xây dựng một mạng lưới có hệ thống, có khả năng kết nối rộng và lâu dài.

Cùng với đó, công tác thông tin đối ngoại cũng cần được đổi mới. Hội sẽ tăng cường ứng dụng công nghệ số và mạng xã hội để quảng bá hình ảnh Việt Nam tới đối tác Thụy Điển bằng cách làm chuyên nghiệp, hiện đại hơn.

Tôi kỳ vọng diện mạo của Hội trong nhiệm kỳ mới sẽ năng động hơn, linh hoạt hơn và có khả năng kết nối rộng rãi hơn.

* PV: Năm 2029 sẽ là dấu mốc 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thụy Điển. Hội sẽ chuẩn bị và đóng góp như thế nào cho dấu mốc này?

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú: 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao là một dấu mốc rất có ý nghĩa. Đây vừa là dịp nhìn lại chặng đường quan hệ hai nước, vừa là cơ hội để mở ra những kết nối mới.

Theo tôi, các hoạt động hướng tới dấu mốc này cần được chuẩn bị từ sớm, có trọng tâm và quan trọng nhất là phải thiết thực. Hội sẽ phối hợp với Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam, Đại sứ quán Thụy Điển tại Việt Nam, Đại sứ quán Việt Nam tại Thụy Điển và các cơ quan, tổ chức liên quan để nghiên cứu, triển khai những hoạt động phù hợp.

Bên cạnh các hoạt động giao lưu văn hóa vốn là thế mạnh, chúng ta có thể mở rộng các không gian đối thoại về giáo dục, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế, môi trường và những vấn đề mà hai bên cùng quan tâm.

Tôi mong muốn 60 năm quan hệ ngoại giao không chỉ là một dịp kỷ niệm, mà trở thành một điểm nhấn để các thế hệ tiếp tục xây dựng những nền tảng hợp tác mới.

Với riêng Hội Hữu nghị Việt Nam - Thụy Điển, đó cũng là dịp để phát huy vai trò cầu nối giữa các thế hệ. Những người đã có nhiều năm gắn bó với Thụy Điển có thể truyền lại kinh nghiệm, tình cảm và mạng lưới quan hệ; trong khi thế hệ trẻ có thể mang tới những cách tiếp cận mới, những lĩnh vực hợp tác mới và năng lượng mới cho hoạt động Hội.

* PV: Trên cương vị Chủ tịch Hội khóa VI, Thứ trưởng muốn gửi gắm điều gì tới các hội viên và những người bạn Thụy Điển?

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú: Được Đại hội tín nhiệm bầu giữ cương vị Chủ tịch Hội là một vinh dự lớn, đồng thời là trách nhiệm trước các thế hệ lãnh đạo, hội viên và trước tình hữu nghị giữa Nhân dân hai nước.

Với cá nhân tôi, Thụy Điển có một vị trí đặc biệt. Tôi từng có thời gian học Thạc sĩ, Tiến sĩ Luật và sau đó nghiên cứu, giảng dạy tại Khoa Luật, Đại học Lund. Những trải nghiệm trong thời gian học tập, nghiên cứu đã giúp tôi có thêm tình cảm và sự gắn bó với đất nước, con người Thụy Điển.

Trong nhiệm kỳ mới, tôi cùng Ban Chấp hành khóa VI sẽ kế thừa những thành quả của các thế hệ đi trước, đồng thời nỗ lực đổi mới hoạt động theo hướng thiết thực, hiệu quả và tạo ra nhiều kết nối hơn.

Tôi cho rằng sức mạnh của Hội trước hết nằm ở sự đoàn kết và đóng góp của từng thành viên. Mỗi hội viên có một chuyên môn, một trải nghiệm, một mối quan hệ và một khả năng kết nối. Nếu tập hợp và phát huy tốt những nguồn lực đó, Hội sẽ có thêm nhiều điều kiện để thực hiện tốt nhiệm vụ của mình.

Tôi cũng mong tiếp tục nhận được sự phối hợp, đồng hành của Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam, các cơ quan Trung ương, địa phương, Đại sứ quán Thụy Điển tại Việt Nam, các đối tác Thụy Điển và cộng đồng người Việt Nam tại Thụy Điển.

Điều chúng ta hướng tới là làm cho tình hữu nghị giữa Nhân dân hai nước ngày càng sâu sắc, nhưng đồng thời phải để tình hữu nghị ấy được chuyển hóa thành những kết nối cụ thể, những cơ hội hợp tác thiết thực và những giá trị lâu dài, đóng góp phần nào cho sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Đó cũng là cách để Hội Hữu nghị Việt Nam - Thụy Điển tiếp tục đóng góp, trong khả năng của mình, vào việc vun đắp quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác giữa Việt Nam và Thụy Điển trong giai đoạn phát triển mới.

* Trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!