Dạy nghề cho lao động khuyết tật: Chưa đạt hiệu quả như mong muốn
Sau khi tham gia một lớp dạy nghề dành cho người khuyết tật do Hội Chữ thập đỏ thành phố tổ chức, Trần Thị Hồng Hạnh mở cửa hàng cắt may tại ngõ 89 phố Trần Nguyên Hãn. Nhờ khéo tay lại cần mẫn, cửa hàng của Hạnh dần thu hút đông khách may quần áo
Sau khi tham gia một lớp dạy nghề dành cho người khuyết tật do Hội Chữ thập đỏ thành phố tổ chức, Trần Thị Hồng Hạnh mở cửa hàng cắt may tại ngõ 89 phố Trần Nguyên Hãn. Nhờ khéo tay lại cần mẫn, cửa hàng của Hạnh dần thu hút đông khách may quần áo. Không chỉ tạo việc làm cho bản thân, Hạnh còn tạo việc làm cho 5, 6 lao động khác với mức thu nhập ổn định. Hạnh tâm sự: “Nếu không có nghề, người khuyết tật rất khó hòa nhập cộng đồng và trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội. Do đó cần dạy nghề cho người khuyết tật còn khả năng lao động và hỗ trợ họ tự tạo việc làm tại gia đình, ổn định cuộc sống”.
Trong ảnh: Hội viên Hội Người mù tiếp cận với công nghệ thông tin. Ảnh: Minh Hải
Công tác dạy nghề cho người khuyết tật được các cấp, ngành, tổ chức, đoàn thể quan tâm như Lao động -Thương binh và Xã hội, Hội Chữ thập đỏ, Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên… song chưa đạt được hiệu quả như mong muốn. Một trong những khó khăn là do kinh phí dành cho công tác này hạn chế. Theo Điều 63, Luật Giáo dục năm 2005, Nhà nước ưu tiên bố trí giáo viên, cơ sở vật chất, thiết bị và ngân sách cho các trường, lớp dành cho người tàn tật, khuyết tật do Nhà nước thành lập; có chính sách ưu đãi đối với trường, lớp dành cho người tàn tật, khuyết tật do tổ chức, cá nhân thành lập. Nhưng thực tế, nhiều trung tâm dạy nghề cho trẻ tàn tật, khuyết tật vẫn phải tự lo gần như toàn bộ kinh phí hoạt động. Do kinh phí hạn hẹp, các trung tâm chỉ dạy người khuyết tật những nghề sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ, may, thêu, móc…
Tại cuộc họp trực tuyến sơ kết một năm thực hiện đề án dạy nghề cho lao động nông thôn, Phó chủ tịch Hội Dạy nghề Việt Nam Đàm Hữu Đắc cho rằng, dạy nghề cần gắn kết với đầu ra là tạo việc làm. Nên phân biệt dạy nghề để có nghề ổn định kiếm sống với dạy để phổ cập nâng cao kiến thức. Thí dụ, dạy nghề may, thêu thì hướng cho người học có một định hướng nghề là nghề kiếm sống được, nhưng dạy tin học mà thời gian đào tạo 3 tháng thì không thể gọi là dạy nghề, đó chỉ là phổ cập kiến thức công nghệ thông tin cho người khuyết tật. Do đó, việc dạy nghề cho người khuyết tật cần được nghiên cứu kỹ, bố trí thời gian hợp lý bởi trình độ giữa các đối tượng không đồng đều, thời gian thực tập dài hơn học lý thuyết, do vậy không thể áp dụng đồng loạt thời gian đào tạo các nghề như nhau là 3 tháng hoặc 6 tháng.
Người khuyết tật là những người vừa thuộc diện lao động nông thôn, vừa là đối tượng lao động khó khăn. Do đó đề án dạy nghề cho lao động nông thôn nên quy định cụ thể chế độ ưu đãi với nhóm đối tượng này, tạo điều kiện để người khuyết tật hòa nhập cộng đồng, làm việc có ích cho xã hội.
Bạch Dương