Đâu rồi văn hóa tranh luận?

Hình minh họa
Hình minh họa
(PLVN) - Tranh luận (hoặc tranh biện, tranh tụng) hình thức dùng lời lẽ để cùng nhau xác định sự thật hoặc tìm ra các giải pháp đúng đắn nhất để giải quyết vấn đề. Bảo vệ quan điểm của mình là cần thiết song phải bằng luận cứ thuyết phục chứ không phải là “chụp mũ” hoặc đe dọa đối tượng tranh luận. Sự công kích lẫn nhau lại càng nên tránh, tranh luận chứ đâu phải tranh hùng, tranh bá.

Gần đây, trên các diễn đàn khác nhau, xảy ra các tranh luận “nảy lửa”, được nhiều người quan tâm, theo dõi nhưng sự phê phán của dư luận xã hội cũng không ít bởi có hiện tượng quá khích, quá đà hiện diện ở các cuộc tranh luận đó. Vì thế, có thể mục đích của tranh luận không đạt được mà bị lái sang một chiều khác là phản ứng, “bật” lại, gây phản cảm với công chúng.

Khác với hình thức thảo luận ôn hòa để dẫn tới sự nhất trí cao, tranh luận có phần gay gắt hơn nhưng cũng cùng mục đích là tìm ra sự đồng thuận trong một mối quan tâm chung dù quan điểm khác nhau. Nếu trong tranh luận có sự dọa dẫm hoặc hạ thấp, coi thường ý kiến của người tranh luận với mình thì chẳng bao giờ tìm được tiếng nói chung cả.

Chúng ta phải thừa nhận là trong đời sống cộng đồng lưu truyền một thói quen xấu là “nói xấu” lẫn nhau. Thói xấu đó thường diễn ra “sau lưng” người bị nói xấu, cho dù ngày nay nói xấu nhau được đưa công khai lên mạng xã hội nhưng cũng vẫn chỉ là “sau lưng” thôi, đâu có trực diện. Người nói xấu thì thoải mái bêu riếu đối tượng, thậm chí mắng chửi, quy chụp đối tượng mà mình nhắm đến.

Như vậy, họ tự đặt mình lên trên, “mục hạ vô nhân” và tất nhiên, hậu quả tự họ gây ra là họ trở nên xấu xa trong con mắt người khác. Người ta mắc khuyết điểm, bị xử lý thích đáng, hà cớ gì mà a dua nhau bới móc đời riêng, bêu riếu, hạ nhục... Những cái đó chẳng những chẳng làm người ta tốt lên mà chỉ gây thù hận.

Phê phán hành vi xấu là cần thiết những sự bêu riếu. Tệ hại hơn, những phát biểu, ý kiến được trình bày trong một ngữ cảnh nhất định thì bị cắt xén và chuyển sang một ngữ cảnh khác hoàn toàn rồi công kích, chê bai... đó là một kiểu “chụp mũ” thảm hại chứ đâu phải sự phê phán xã hội.

Có những trường hợp, thay vì tranh luận với người đã chỉ ra cái sai của mình thì quay sang bao biện cho cái sai đó. Sự bao biện đầy tính bảo thủ khăng khăng mình đúng nhiều khi trở thành trò cười cho thiên hạ. Chẳng hạn, tác giả “sáng tạo” từ “xét sử” bảo là đúng chính tả vì “sử” ở đây là “lịch sử”, nghĩa là “xét lịch sử”.

Chẳng có từ ghép nào như thế cả và duy nhất đúng chỉ có “xét xử” mà thôi. Bao biện như thế, dân gian gọi là “cãi chày, cãi cối” hoặc “cãi cùn”. Tiếc thay, ngay cả ở các cuộc tranh luận nghiêm túc nhất cũng có hiện tượng này.

Chúng ta cần đến sự tranh luận để làm sáng tỏ vấn đề. Sự tranh luận đó phải đặt trong một quan hệ tôn trọng lẫn nhau và cầu thị. Nếu khác đi đâu còn là văn hóa tranh luận mà trở thành cãi nhau tay đôi mà thôi!

Tin cùng chuyên mục

Hướng dẫn thủ tục đăng ký thường trú cho người dân. (Ảnh minh họa - Nguồn: VGP)

Thủ tục đăng ký thường trú khi chưa được cấp sổ đỏ

(PLVN) - Bạn Tiến Minh (Hà Nội) hỏi: Tôi có ngôi nhà cấp 4 xây tạm, hiện nay khi tôi ra chính quyền cấp xã để làm thủ tục đăng ký thường trú thì bị từ chối với lý do tôi chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, vấn đề phát sinh là đất nhà tôi đang sử dụng lại không đủ diện tích tối thiểu để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Vậy trong trường hợp này của tôi phải xử lý như thế nào để có thể đăng ký được nơi thường trú?

Đọc thêm

Phạt Cty Khai thác Chế biến Khoáng sản Lào Cai hơn 2 tỷ đồng

Công ty Cổ phần Khai thác Chế biến Khoáng sản Lào Cai bị phạt 2,1 tỷ đồng vì vi phạm lĩnh vực bảo vệ môi trường. Ảnh: TH
(PLVN) - Chánh Thanh tra Bộ TN&MT vừa ban hành quyết định xử phạt hơn 2,1 tỷ với Cty CP Khai thác Chế biến Khoáng sản Lào Cai (địa chỉ trụ sở chính Tòa nhà Palace, Khu đô thị The Manor, số 1, đường Trần Hưng Đạo, phường Bắc Cường, TP Lào Cai, tỉnh Lào Cai; người đại diện theo pháp luật là ông Vũ Hồng Nam - Chủ tịch Hội đồng Quản trị) vì 4 hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.

Cty Elmaco bị phản ánh gây ô nhiễm môi trường: Công an tỉnh Ninh Bình thông tin kết quả xác minh

Văn bản 164/CSKT của Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Ninh Bình. (Ảnh: Trung Thứ)
(PLVN) - Báo PLVN vừa nhận được Văn bản 164/CSKT của Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Ninh Bình do Thượng tá Trần Anh Cường ký, liên quan nội dung tố giác của công dân với Cty CP Tinh bột sắn Elmaco Ninh Bình (địa chỉ tại xã Sơn Lai, huyện Nho Quan) trong quá trình hoạt động có dấu hiệu gây ô nhiễm môi trường.

Quy định mới về tiêu chuẩn xét tặng danh hiệu Thầy thuốc nhân dân, Thầy thuốc ưu tú

Cá nhân được xét tặng danh hiệu “Thầy thuốc nhân dân”, "Thầy thuốc ưu tú" phải có tài năng xuất sắc trong nghiên cứu, phát triển khoa học, kỹ thuật, công nghệ về y tế.
(PLVN) - Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 25/2024/NĐ-CP ngày 27/02/2024 quy định về xét tặng danh hiệu “Thầy thuốc nhân dân”, “Thầy thuốc ưu tú”; trong đó quy định cụ thể đối tượng, nguyên tắc, tiêu chuẩn, hội đồng xét tặng, hồ sơ, trình tự, thủ tục xét tặng danh hiệu “Thầy thuốc nhân dân”, “Thầy thuốc ưu tú”.

Cục THADS Nam Định chỉ đạo xác minh đề nghị của công dân

Cục THADS Nam Định chỉ đạo xác minh đề nghị của công dân
(PLVN) - Cục Thi hành án dân sự (THADS) Nam Định yêu cầu Chi cục THADS huyện Mỹ Lộc phối hợp cơ quan liên quan để xác minh, làm rõ các đề nghị của ông Nguyễn Đình Thản và bà Nguyễn Thị Sinh trước khi tiến hành các biện pháp cưỡng chế THA theo quy định pháp luật.

11 chế độ trong ngày và 3 chế độ trong tuần áp dụng cho chiến sỹ tân binh

Ảnh minh họa (Ảnh: Baoquangninh.vn).
(PLVN) -  Nhằm duy trì các hoạt động trong ngày, trong tuần của quân nhân, Quân đội nhân dân Việt Nam đã đưa ra 11 chế độ trong ngày. Với tính liên tục của các chế độ này, quân nhân không chỉ được học tập, huấn luyện, rèn luyện, vui chơi một cách khoa học mà còn bảo đảm cho toàn đơn vị hoạt động thống nhất, chính quy, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho công tác quản lý kỷ luật của mỗi đơn vị.

Những điều cần biết khi mua đất tái định cư­

Ảnh minh họa. (Nguồn: tuoitrethudo.com.vn)
(PLVN) - Bạn Hoàng Việt (Hà Nội) hỏi: Hiện nay nhiều người dân do thấy giá đất tại các khu tái định cư (TĐC) có giá thành phù hợp nên có ý định mua để đầu tư. Tuy nhiên, đất tại các khu TĐC thường chưa có sổ đỏ (giấy chứng nhận quyền sử dụng đất). Vậy khi mua đất TĐC chưa có sổ đỏ có rủi ro không? Nếu người dân vẫn muốn mua thì có cách nào để giảm bớt rủi ro?

Luật Các tổ chức tín dụng 2024: Hạn chế việc lạm dụng, thao túng từ cổ đông lớn

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Đoàn Thái Sơn.
(PLVN) - Tại cuộc họp báo công bố lệnh của Chủ tịch nước về công bố Luật mới đây, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Đoàn Thái Sơn đã thông tin về một số điểm mới đáng chú ý của Luật Các tổ chức tín dụng (TCTD) 2024. Theo đó, Luật bổ sung các quy định để bảo đảm quyền của cổ đông thiểu số; luật hóa và bổ sung tại Luật một số quy định về vốn và sử dụng vốn của TCTD, nguyên tắc ghi nhận doanh thu, chi phí...