Đào tạo Luật Kinh tế: Khi kiến thức trên giảng đường được kiểm chứng từ thực tiễn

Đưa thực tiễn trở thành một phần của chương trình đào tạo

Sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế cùng quá trình hoàn thiện hệ thống pháp luật đang đặt ra những yêu cầu mới đối với công tác đào tạo ngành Luật Kinh tế. Nếu trước đây việc truyền đạt kiến thức pháp luật được xem là mục tiêu trọng tâm thì hiện nay, đào tạo nguồn nhân lực pháp lý còn đòi hỏi người học phải có khả năng phân tích, đánh giá và vận dụng quy định của pháp luật vào những tình huống cụ thể trong hoạt động đầu tư, kinh doanh và quản trị doanh nghiệp.

Điều đó cũng đặt ra yêu cầu đối với các cơ sở giáo dục đại học phải đổi mới phương pháp đào tạo theo hướng gắn kiến thức học thuật với môi trường hành nghề, giúp sinh viên tiếp cận thực tiễn ngay từ khi còn ngồi trên giảng đường. Đây là định hướng được Trường Đại học Công nghệ và Quản lý Hữu Nghị (UTM) chú trọng trong quá trình đào tạo ngành Luật Kinh tế.

Theo TS. Phạm Kim Thư, Viện trưởng Viện Kinh tế - Luật, Trường Đại học Công nghệ và Quản lý Hữu Nghị, mục tiêu của đào tạo Luật Kinh tế không chỉ dừng ở việc trang bị kiến thức pháp luật mà còn hướng đến việc hình thành năng lực vận dụng pháp luật trong thực tiễn.

"Giáo trình luôn là nền tảng của quá trình đào tạo. Tuy nhiên, đối với ngành Luật Kinh tế, nếu chỉ tiếp cận kiến thức qua sách vở thì sinh viên sẽ khó hình dung đầy đủ cách pháp luật được xây dựng, được áp dụng và được vận dụng trong hoạt động của doanh nghiệp cũng như đời sống xã hội. Vì vậy, việc đưa sinh viên đến với tòa án, Quốc hội, doanh nghiệp hay các hoạt động mô phỏng nghề nghiệp không phải để tham quan, mà để các em quan sát, đối chiếu và kết nối kiến thức với thực tiễn. Khi hiểu được bối cảnh vận hành của pháp luật, sinh viên sẽ từng bước hình thành tư duy pháp lý, năng lực phân tích và bản lĩnh nghề nghiệp ngay từ khi còn ngồi trên giảng đường", TS. Phạm Kim Thư chia sẻ.

Từ định hướng đó, bên cạnh các học phần chuyên môn, sinh viên ngành Luật Kinh tế của UTM được tham gia nhiều chương trình trải nghiệm gắn với hoạt động nghề nghiệp nhằm bổ trợ kiến thức đã học trên lớp.

Rút ngắn khoảng cách giữa lý thuyết và môi trường hành nghề

Một trong những hoạt động được nhà trường chú trọng là đưa sinh viên đến học tập, tìm hiểu tại các cơ quan tư pháp. Thông qua việc quan sát các phiên tòa, sinh viên có cơ hội theo dõi quá trình áp dụng pháp luật trong giải quyết các vụ việc cụ thể, từ đó đối chiếu những kiến thức được học với thực tiễn hoạt động xét xử. Đây cũng là dịp để người học nhận thấy mỗi quy định pháp luật không chỉ tồn tại trong văn bản mà còn là công cụ giải quyết các quan hệ phát sinh trong đời sống.

Song song với đó, các chương trình học tập tại Nhà Quốc hội giúp sinh viên có thêm góc nhìn về quy trình xây dựng và ban hành pháp luật. Qua quá trình tìm hiểu, người học hiểu rõ hơn vai trò của cơ quan lập pháp cũng như quá trình nghiên cứu, thảo luận, phản biện và hoàn thiện chính sách trước khi một đạo luật được ban hành và đi vào cuộc sống.

Trong chương trình đào tạo, hoạt động mô phỏng phiên tòa cũng được triển khai như một phương pháp học tập thực hành. Thông qua việc nghiên cứu hồ sơ, phân tích tình huống và trực tiếp đảm nhiệm các vai trò trong phiên tòa giả định, sinh viên được rèn luyện kỹ năng lập luận, tranh tụng, phản biện, làm việc nhóm và vận dụng kiến thức pháp luật vào những tình huống cụ thể. Đây được xem là bước chuẩn bị cần thiết trước khi người học tham gia môi trường nghề nghiệp.

Bên cạnh đó, nhà trường tăng cường hợp tác với doanh nghiệp và các đơn vị sử dụng lao động nhằm mở rộng cơ hội để sinh viên tham quan, thực tập và tìm hiểu hoạt động pháp chế doanh nghiệp. Việc trực tiếp tiếp cận quy trình xây dựng hợp đồng, quản trị rủi ro pháp lý và xử lý các vấn đề phát sinh trong hoạt động sản xuất, kinh doanh giúp sinh viên hiểu rõ hơn vai trò của Luật Kinh tế trong thực tiễn.

Theo nhiều chuyên gia giáo dục, khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn luôn là một trong những thách thức của đào tạo đại học. Đối với ngành Luật Kinh tế, khoảng cách đó chỉ có thể được thu hẹp khi sinh viên được quan sát, trải nghiệm và từng bước vận dụng những kiến thức đã học vào các bối cảnh nghề nghiệp cụ thể.

Đào tạo Luật Kinh tế vì vậy không chỉ hướng tới mục tiêu giúp người học nắm vững hệ thống pháp luật mà còn chú trọng hình thành tư duy pháp lý, năng lực phân tích, kỹ năng giải quyết vấn đề và khả năng thích ứng với môi trường làm việc. Đây cũng là nền tảng để sinh viên tự tin gia nhập thị trường lao động, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của doanh nghiệp và xã hội.