Dân chủ ở cơ sở phải được phát huy
Thực hiện Nghị quyết Trung ương 3 (khóa 10) và Luật Phòng, chống tham nhũng góp phần nâng cao ý thức, trách nhiệm cán bộ, đảng viên trong thực thi nhiệm vụ, đẩy mạnh tiến trình cải cách hành chính, phục vụ sự nghiệp phát triển kinh tế- xã hội thành phố. Qua 2 năm (2007-2008) thành phố, xử lý bước đầu 17 trường hợp là lãnh đạo chính quyền cấp xã; 4 cán bộ cấp huyện và 4 cán bộ cấp sở. Tuy nhiên, kết quả kiểm tra, kiểm soát nội bộ số vụ việc phát hiện còn quá ít.
Việc phát hiện và xử lý đều yếu
Thực tế cho thấy, công tác tự kiểm tra, phát hiện và xử lý tham nhũng tiêu cực thông qua hoạt động tự kiểm tra nội bộ cơ quan, đơn vị chưa phát hiện ra được một vụ việc cụ thể nào, bởi công tác kiểm tra, giám sát còn mang tính hình thức, nể nang. Ngày cả các cơ quan chức năng phát hiện tiêu cực cũng rất ít, chủ yếu thông qua đơn thư, tố cáo của công dân hoặc thực hiện thanh tra, kiểm tra của, cơ quan có thẩm quyền mới phát hiện ra vi phạm để xử lý. Có vụ việc bị phát hiện, nhưng các cơ quan chức năng đùn đẩy, né tránh trách nhiệm. Đơn cử, như vụ vi phạm tại công trường thủy lợi huyện Cát Hải, chỉ 5 hợp đồng xây lắp, với giá trị gần 2 tỷ đồng, Phó Giám đốc Vũ Văn Thin đã chiếm đoạt gần 600 triệu đồng, chiếm hơn 30% giá trị các công trình; Hay như sai phạm trong quản lý đất đai ở xã Vinh Quang (huyện Vĩnh Bảo) kéo dài 10 năm (từ 1994 đến 2004) mới bị phát hiện, cán bộ xã cấp đất sai thẩm quyền hơn 160 lô đất ở, với diện tích hàng chục nghìn m2.
Mới đây, kiểm tra một số ngành như Sở Tài nguyên- Môi trường, Thuế, Xây dựng… là những lĩnh vực dễ nảy sinh hành vi tham nhũng, tiêu cực, nhưng cũng chưa chỉ rõ được nguyên nhân, điều kiện phát sinh để khắc phục, cũng như việc phát hiện xử lý các vi phạm. Trong khi đó, Thanh tra thành phố tiến hành thanh tra ngành Thuế phát hiện các sai phạm liên quan đến tiền thuế gần 2 tỷ đồng; nợ đọng tiền thuế của các doanh nghiệp, cá nhân từ năm 2005- 2007 là hơn 150 tỷ đồng, nhưng chưa có biện pháp xử lý. Các trường hợp bị xử lý về tham nhũng trong thời gian vừa qua còn ít so với thực tế, mới tập trung ở những vụ việc, vụ án phức tạp, dư luận bức xúc hoặc phải xử lý về hình sự… vì vậy, giảm tác dụng răn đe, giáo dục và phòng ngừa chung.
Năm 2008, Thanh tra thành phố kết thúc 103 cuộc thanh tra, phát hiện 115 đơn vị sai phạm ở các lĩnh vực ngân hàng, xây dựng cơ bản, quản lý và sử dụng dụng đất với số tiền hơn 9,4 tỷ đồng, kiến nghị thu hồi gần 6,8 tỷ đồng.
Cần nỗ lực
Theo Chánh án TAND thành phố Trương Hải: Các vụ án tham nhũng mà cơ quan Tòa án xét xử liên quan chủ yếu đến lĩnh vực đất đai, cho thấy nguyên nhân cơ bản phát sinh sai phạm là do không thực hiện nghiêm quy chế dân chủ ở cơ sở, thiếu công khai, minh bạch quy trình làm việc, tuyển dụng, sử dụng cán bộ.
Do vậy, để công tác phòng chống tham nhũng thời gian tới đạt kết quả, lập lại trật tự quản lý kinh tế, nâng cao hiệu lực quản lý điều hành của cơ quan Nhà nước, đòi hỏi đối với thủ trưởng các cơ quan, đơn vị là thực hiện nghiêm túc quy chế dân chủ, công khai, minh bạch trong các hoạt động của cơ quan, chú trọng công tác kiểm tra và xử lý sau thanh tra. Các tổ chức xã hội phát huy mạnh mẽ vai trò giám sát phòng ngừa vi phạm và giúp thủ trưởng đơn vị, cơ quan sớm phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi tham nhũng./.
Thẩm Thành