Đặc sắc "Cây Bẹo" ở chợ nổi miền Tây

0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) - Trải bao năm tháng, cây bẹo vẫn đứng đầu gió, oằn mình, lỉnh kỉnh với những món hàng mẫu treo trên thân, góp phần tô điểm và trở thành điểm nhấn đặc sắc của chợ nổi miền Tây như một bức tranh chân thực, sống động nhưng lại rất đời thường, mộc mạc.
Hình ảnh cây bẹo "treo thứ gì, bán thứ đó" trên chợ nổi Cái Răng - Cần Thơ. Hình ảnh cây bẹo "treo thứ gì, bán thứ đó" trên chợ nổi Cái Răng - Cần Thơ.

* Lẩu miền Tây thử một lần bao nhớ

Về vùng đất Tây Đô ghé thăm chợ nổi Cái Răng, khu chợ có bề dày lịch sử hơn 100 năm đã tạo nên nét văn hóa đặc sắc của vùng đồng bằng châu thổ. Trong sự độc đáo đó, không thể không nhắc đến linh hồn của chợ nổi gắn liền với hình ảnh những cây bẹo.

Khi lần đầu đến với chợ nổi chợ nổi Cái Răng, chắc chắn nhiều du khách sẽ rất đỗi ngạc nhiên và thắc mắc, hình ảnh trên các ghe hàng lại cắm một cây sào dài theo phương thẳng đứng (hoặc ngang) cao chót vót trước các mũi tàu. Không những vây, trên mỗi cây đều có treo lủng lẳng một hay nhiều loại trái cây, củ quả. Và chính cây sào đó là bản sắc đặc trưng của chợ nổi miền Tây được gọi với cái tên mộc mạc là cây bẹo.

Đặc sắc "Cây Bẹo" ở chợ nổi miền Tây ảnh 1

Cây bẹo - cách chào bán sản phẩm độc đáo của các thương hồ ở chợ nổi miền Tây.

Trong cuốn "Chợ nổi đồng bằng sông Cửu Long” của nhà nghiên cứu văn hóa, soạn giả Nhâm Hùng - người đã có rất nhiều nghiên cứu để nghiên cứu về vùng đất Cần Thơ, "Bẹo" là một cách mời, chào. Cây bẹo có ý nghĩa như một cái cây dùng để chào bán, trưng bày hay mời gọi, và bẹo hàng được hiểu là chào, giới thiệu món hàng.

Cô Nguyễn Thị Nên (50 tuổi, quê Hậu Giang), một thương hồ đã có hơn 20 năm buôn bán lênh đênh trên sông nước cho biết: “Ai buôn bán trên sông đa phần đều phải có cái cây này, nó hay ở chỗ giúp mình không cần phải rao, hay phát loa um sùm nhưng ai cũng biết mình bán cái gì. Như ghe cô bán khóm từ Long Mỹ chở lên đây, nên chỉ cần treo trái khóm, hoặc trên đường nếu có nhập hàng khác thì chỉ cần treo thêm loại đó lên, vậy là tự động người mua sẽ biết mà đến”.

Qua chia sẻ với cô Nên, được biết cây bẹo ngày xưa chủ yếu được làm từ vật liệu là cây tre cắm ngay trước mũi ghe hàng, nhưng ngày nay, một số ghe buôn đã dùng cây bẹo bằng ống tuýt sắt hoặc những vật liệu có độ cứng cao như nhựa hay nhôm để tăng độ bền cũng như chịu được sức nặng của hàng hóa.

Đặc sắc "Cây Bẹo" ở chợ nổi miền Tây ảnh 2

Khi được hỏi thêm về ý nghĩa tên và sự ra sự ra đời cây bẹo thì chính cô Nên cũng không biết chính xác có từ bao giờ, chỉ biết rằng từ thuở nhỏ cô đã được cha chỉ dạy theo tên gọi cây bẹo và nó đã gắn liền với những người lênh đênh sông nước như cô cũng như bao người thương hồ khác đến tận ngày nay.

Một vị thương hồ cao niên cho biết rằng, ngày xưa chưa có biển quảng cáo, mà nếu có chi phí sẽ khá cao, vừa chiếm diện tích, không hiệu quả. Vì hầu hết các thương hồ đều xem ghe hàng là nhà, nơi sinh hoạt hằng ngày, ghe lại có diện tích khiêm tốn, nếu đặt biển quảng cáo rất mất chỗ, lại khó khăn, mưa to rất dễ quật ngã.

Chính vì vậy, cây bẹo được ra đời như một sản phẩm “trong cái khó ló cái khôn” của ông cha ngày xưa, vì nó đơn giản, không cầu kỳ, lại rất hữu dụng, chỉ cần nhìn vào cây bẹo là biết ghe đó bán chủng loại hàng hóa gì, tức là “treo cái gì, bán cái đấy”.

Đặc sắc "Cây Bẹo" ở chợ nổi miền Tây ảnh 3

Như một cánh đồng hoa rực rỡ trên sông...

Tuy nhiên, có những thứ “treo nhưng lại không bán” đó chính là quần áo sinh hoạt được phơi trên ghe. Hay có những mặt mặt hàng “bán mà không treo” như các xuồng, ghe bán hàng ăn uống và nước giải khát. Cuối cùng là “treo cái này, bán cái kia”, là khi nhìn thấy ghe cắm cây bẹo treo một tấm lá lợp nhà hoặc tàu lá dừa, có nghĩa là người chủ muốn bán ghe.

Cứ như thế, dù đã trải qua bao năm tháng, cây bẹo vẫn đứng đầu gió, oằn mình, lỉnh kỉnh với những món hàng mẫu trên thân, góp phần tô điểm và trở thành điểm nhấn đặc sắc của chợ nổi miền Tây như một bức tranh chân thực, sống động nhưng lại rất đời thường, mộc mạc.

Ngày nay, chợ nổi Cái Răng không chỉ là một khu chợ với các hoạt động mua bán thông thường, mà nơi nay còn được gắn kết với du lịch, tạo nên một điểm nhấn của thành phố. Ngoài việckhách du lịch đến đây tham quan không chỉ chứng kiến sự sầm suất trong giao thương, thưởng thức các loại trái cây đặc sản, tìm hiểu về đời sống, văn hóa của khách thương hồ và người dân bản địa…; nhiều du khách còn đến chợ nổi vì sự tò mò, hấp dẫn về cây bẹo, một hình thức văn hóa tiếp thị “độc nhất vô nhị” ở Việt Nam và trên thế giới

Nguyễn Thuận
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Khám phá những ngôi chùa kỳ lạ ở Thái Lan (Kỳ 9): Tượng Phật khổng lồ trên vách núi và vị thánh sống của nhân dân Thái Lan

Tranh tượng Phật Thích Ca Mâu Ni tạc vào vách đá ở Thái Lan.
(PLVN) - Năm 1996, núi đá Khao Chi Chan được xẻ đôi để tạc tượng Phật Thích Ca khổng lồ dát vàng ngồi thiền định. Với ý nghĩa “tỏa sáng rực rỡ và soi sáng cho tất cả”, tượng Phật là công trình tâm linh độc đáo kỷ niệm 50 năm ngày Quốc vương Bhumibol Adulyadej lên ngôi.

Trúc Lâm tự - Linh thiêng nơi an nghỉ của đức Thánh Côn Nhạc Đại vương

Lăng mộ ngài Côn Nhạc Đại vương trong khuôn viên chùa Trúc Lâm - Hạ Hòa,
(PLVN) - Tọa lạc tại xã Ấm Hạ, huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ, chùa Trúc Lâm là một điểm đến tâm linh được nhân dân xa gần thành tâm chiêm bái. Đây cũng là nơi an nghỉ của ngài Côn Nhạc Đại vương – một bậc anh hùng hào kiệt thời Hùng Vương có công với nước, khi mất được nhân dân tôn vinh như một vị thánh.

Biết ơn vô thường

Biết ơn vô thường
(PLVN) - Trong cuộc sống này, bởi có vô thường mà nỗi buồn hôm nay có thể ngày mai sẽ chuyển hóa thành bản lĩnh, thành hiểu biết, thành yêu thương. Vô thường là để ta ý thức về cuộc sống hiện tại một cách sâu sắc hơn...

Chuyện của trà (Kỳ 2): Thời cổ đại, Trung Quốc không dùng trà để giải khát

Theo nghiên cứu khoa học, trà có nhiều tác dụng tốt tới trí não.
(PLVN) - Ngày nay, hầu hết mọi người chỉ biết đến trà là một loại thức uống, mục đích dùng để giải khát. Nhưng ngược dòng lịch sử về cách đây 18 thế kỷ, tại Trung Quốc trà ban đầu được sử dụng như một vị thuốc chữa bệnh, vị đắng của trà từng khiến nhiều người ốm phải dùng các loại gia vị khác nhau để có thể uống.

Ngân vang hào khí Bạch Đằng Giang

Cổng vào Khu di tích lịch sử Bạch Đằng Giang tại thị trấn Minh Đức, huyện Thủy Nguyên, TP Hải Phòng.
(PLVN) - Khu di tích lịch sử Bạch Đằng Giang là quần thể kiến trúc tâm linh mang giá trị lịch sử, văn hóa gắn liền với những trận thủy chiến bên dòng sông Bạch Đằng lưu truyển sử sách với những chiến công oanh liệt của Đức vương Ngô Quyền, vua Lê Đại Hành, Hưng Đạo đại vương Trần Quốc Tuấn.

Ký ức Việt Nam (kỳ 12): Chợ làng

Một phiên chợ làng (ảnh tư liệu).
(PLVN) - Chợ làng là một thiết chế công đặc thù của nền văn hóa kinh tế tập thể vô danh. Cùng với đình, chùa thì chợ là không gian di động và là một trong những không gian công quan trọng nhất của nền văn hóa đám đông làng xã Việt Nam cổ xưa. 

Bụt trong con sinh chưa?

Bụt trong con sinh chưa?
(PLVN) - Tháng Tư là mùa Bụt sinh, mùa sen nở. Trong tâm mỗi chúng ta đều có một đức Phật. Cũng giống như trong một cái đầm hay một cái ao, nếu biết gieo vào và ươm mầm, nhất định ta sẽ trồng được những đóa sen thơm.

Kết nối niềm hạnh phúc

Bàn tay tặng hoa hồng bao giờ cũng phảng phất hương thơm (ảnh minh họa).
(PLVN) - Khoa học đã chứng minh rằng: “Khi một cá nhân hạnh phúc hoặc khi mang đến niềm vui cho người khác, niềm vui sẽ quay trở lại bản thân ta và đến cả nhiều người khác nữa. Nó có thể lan tỏa từ người này sang người khác, kể cả những người không quen biết”.

Nhà thơ Du Phong: Đừng bao giờ để tình yêu cũ kỹ

 Nhà thơ Du Phong (Ảnh internet).
(PLVN) - Viết về thơ tình, hầu như nhà thơ nào cũng có viết. Nhưng để tạo ra được dấu ấn riêng, được nhiều người thuộc, nhắc nhớ thì ít người làm được như Xuân Diệu, Hàn Mặc Tử, Nguyễn Bính. Đó là những nhà thơ đã khuấy động một thời trên văn đàn Việt Nam. Hiện nay, tiếp nối dòng chảy thơ tình, có nhà thơ Du Phong.

Truyền thuyết về hộ tướng của cá Ông ở lăng ông Thủy Tướng Cần Giờ

Lăng Ông Thủy Tướng ở Cần Giờ với tuổi đời hơn 200 năm.
(PLVN) - Cư dân vạn chài Cần Giờ (TP Hồ Chí Minh) tin rằng, cá Ông là một loài vật linh thiêng, luôn cứu giúp cho những con thuyền gặp phải sóng to gió lớn, giúp dân chài lưới tai qua, nạn khỏi. Điều đặc biệt ở đây là, họ còn có quan niệm về sự tồn tại của các loài vật được cho là hộ vệ cá Ông.

Nhà đầu tư Nhật Bản tin tưởng Việt Nam vẫn là “bến đỗ” an toàn

Nhà đầu tư Nhật Bản tin tưởng Việt Nam vẫn là “bến đỗ” an toàn
(PLVN) - Tổ chức xúc tiến thương mại Nhật Bản (JETRO) vừa công bố báo cáo khảo sát từ 4.600 doanh nghiệp (DN) Nhật hoạt động tại gần 20 thị trường châu Á - Thái Bình Dương, trong đó có 700 DN ở Việt Nam. Kết quả khảo sát cho thấy tuy nền kinh tế có một năm bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi bùng phát dịch Covid-19 đợt 4, song tỷ lệ DN Nhật tại Việt Nam muốn mở rộng đầu tư kinh doanh vượt xa đến 10 điểm so với các nước trong khối ASEAN .

Cách chữa bệnh theo "tám kinh, tám vĩ" của người xưa

Thời nào, thầy thuốc cũng rất quan trọng với con người. (Ảnh minh hoạ, nguồn internet).
(PLVN) - Nếu như ngày nay chúng ta coi "lương y như từ mẫu", "thầy thuốc như mẹ hiền" thì trong "Vũ trung tùy bút" của Phạm Đình Hổ, người thời xưa tôn kính các bậc danh y cũng như vậy. Bởi thời nào cũng thế, các bậc danh y, lương y, thần y hành nghề là để cứu người...

Bộ bách khoa toàn thư đầu tiên của Việt Nam

Bộ bách khoa toàn thư đầu tiên của Việt Nam
(PLVN) - Năm 1821, sau khi nhậm chức quan nhỏ ở Quốc Tử Giám (Huế), Phan Huy Chú dâng cuốn “Lịch triều hiến chương loại chí” lên vua Minh Mạng. Vua khen “soạn khéo lắm” rồi ban thưởng 30 lạng bạc, 30 thỏi mực và 30 cái bút.