Đạ Huoai 3 (Lâm Đồng): Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn xem xét cấp sổ đỏ cho người dân
Sau khi UBND xã Đạ Huoai 3 phản hồi về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình giải quyết hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của 5 hộ dân tại tiểu khu 595, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đã có văn bản hướng dẫn, trong đó yêu cầu địa phương rà soát từng trường hợp, xem xét điều kiện công nhận quyền sử dụng đất theo quy định.
Liên quan đến phản ánh của bà Nguyễn Thị Nhã Uyên và 5 hộ dân về việc đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) lần đầu đối với diện tích đất tại tiểu khu 595, xã Đạ Huoai 3, UBND xã đã có Văn bản số 1729/UBND-VP ngày 16/10/2026 phản hồi Báo Pháp luật Việt Nam.
Theo UBND xã Đạ Huoai 3, tổng diện tích các hộ dân đề nghị công nhận quyền sử dụng đất ban đầu là 38,9364 ha. Khu đất có nguồn gốc thuộc đất rừng phòng hộ do Lâm trường Đạ Huoai quản lý, sau đó được bàn giao cho Ban Quản lý rừng phòng hộ Nam Huoai. Toàn bộ diện tích tiểu khu 595, trong đó có phần đất các hộ dân đang đề nghị cấp giấy, từng được cấp GCNQSDĐ cho Ban Quản lý rừng phòng hộ Nam Huoai.
Đến ngày 14/1/2026, UBND tỉnh Lâm Đồng ban hành Quyết định số 170/QĐ-UBND thu hồi đất và giao địa phương quản lý, trong đó xã Đạ Huoai 3 được bàn giao quản lý 423,14ha. Ngày 29/6/2026, Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Lâm Đồng hoàn thành việc chỉnh lý, thu hồi 100,89ha đất rừng phòng hộ tại tiểu khu 595 theo quyết định này.
UBND xã cho biết, từ tháng 1 đến tháng 6/2026, các hộ dân đã 6 lần nộp hồ sơ đề nghị công nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, các hồ sơ đều được trả lại với lý do còn vướng mắc về nguồn gốc, hồ sơ pháp lý và quy định liên quan.
Một trong những vấn đề được UBND xã đặt ra là khoản 2 Điều 180 Luật Đất đai năm 2024 quy định việc xử lý diện tích đất có nguồn gốc từ các nông, lâm trường, trong đó có hình thức giao đất, cho thuê đất nhưng không quy định hình thức công nhận quyền sử dụng đất. Từ đó, xã cho rằng việc cấp GCNQSDĐ theo hình thức công nhận quyền sử dụng đất đối với diện tích này có thể không phù hợp với chế độ sử dụng đất và phương án sử dụng đất đã được UBND tỉnh phê duyệt.
Bên cạnh đó, UBND xã cho rằng diện tích đất được thu hồi theo Quyết định số 170/QĐ-UBND có căn cứ từ Điều 81 và Điều 82 Luật Đất đai năm 2024. Vì vậy, cần làm rõ trách nhiệm của đơn vị chủ rừng trong việc xử lý các trường hợp sử dụng đất không đúng mục đích, đất giao khoán, đất lấn chiếm, cho thuê, cho mượn trái pháp luật trước khi bàn giao về địa phương.
Ngoài những vướng mắc về căn cứ pháp lý, UBND xã còn thông tin trong khu vực đề nghị cấp giấy có khoảng gần 2,5ha được thống kê còn rừng tại thời điểm kiểm kê năm 2014. Một phần diện tích từng bị UBND huyện Đạ Huoai cũ xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đất rừng phòng hộ theo Quyết định số 1165/QĐ-UBND ngày 21/9/2021.
Qua kiểm tra, xã xác định khoảng 7,2ha trong tổng diện tích 38,9364ha có liên quan đến đất của các hộ dân khác đang sử dụng. Mảnh trích đo địa chính được điều chỉnh ngày 24/7/2026 còn 31,6474ha, giảm so với diện tích trích đo ban đầu.
Về tình hình tiếp nhận hồ sơ, UBND xã cho biết, bà Nguyễn Thị Nhã Uyên đã nộp hồ sơ ngày 28/9/2026 đề nghị công nhận quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Ngọc Hiển với diện tích 88.010,7m². Hồ sơ này đang được xã giải quyết theo thủ tục hành chính.
Đối với 4 hộ còn lại gồm bà Nguyễn Thị Lan, bà Vũ Thị Ngọc, ông Dương Văn Kỳ và ông Nguyễn Tấn Cường, xã cho biết chưa nhận được hồ sơ đề nghị cấp giấy tại Trung tâm Phục vụ hành chính công do người dân chưa hoàn thiện văn bản thỏa thuận hộ gia đình và văn bản phân chia di sản thừa kế.
Sau phản hồi của UBND xã, ngày 2/11/2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đã ban hành Văn bản 16643/SNNMT-CCQLĐĐ gửi Chủ tịch UBND xã Đạ Huoai 3 về việc thực hiện thủ tục đất đai cho hộ gia đình, cá nhân tại địa phương.
Theo đó, đối với quỹ đất đã thu hồi và giao về địa phương theo Quyết định số 170/QĐ-UBND, Sở Nông nghiệp và Môi trường khẳng định diện tích này không thuộc trường hợp quỹ đất do cơ quan, tổ chức nhà nước quản lý theo Điều 217 Luật Đất đai năm 2024.
Theo Sở, UBND cấp xã được giao quản lý với vai trò cơ quan, người có thẩm quyền thực hiện trách nhiệm quản lý nhà nước về đất đai tại địa phương, để bố trí sử dụng đất và thực hiện các thủ tục đất đai theo quy định.
Việc xem xét hồ sơ đăng ký đất đai, cấp GCNQSDĐ cho hộ gia đình, cá nhân phải được thực hiện theo từng trường hợp cụ thể, căn cứ vào người có quyền sử dụng đất, tình trạng sử dụng đất và điều kiện theo quy định pháp luật. Trong đó, có việc công nhận quyền sử dụng đất theo khoản 33 Điều 3 và khoản 1 Điều 135 Luật Đất đai năm 2024.
Sở cũng nêu rõ, đối với người đang sử dụng đất đủ điều kiện được công nhận theo hình thức giao đất không thu tiền sử dụng đất thì thực hiện thủ tục đăng ký đất đai, cấp GCNQSDĐ theo quy định.
Về những trường hợp có vi phạm pháp luật đất đai, Sở yêu cầu UBND xã rà soát hồ sơ để xác định hành vi, thời điểm vi phạm và hồ sơ xử lý đã có, từ đó áp dụng đúng quy định tại Nghị định số 123/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 281/2026/NĐ-CP.
Đối với trường hợp xác định có vi phạm pháp luật đất đai trước ngày 1/7/2014, việc xem xét cấp giấy phải căn cứ vào các quy định tương ứng tại Điều 139 Luật Đất đai năm 2024. Riêng trường hợp hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất nông nghiệp do tự khai hoang, không có tranh chấp thuộc khoản 4 Điều 139, việc xem xét cấp giấy thực hiện theo hạn mức quy định tại Điều 4 Quyết định số 54/2026/QĐ-UBND ngày 10/8/2026 của UBND tỉnh Lâm Đồng; phần diện tích vượt hạn mức chuyển sang thuê đất của Nhà nước.
Trường hợp xác định không có vi phạm pháp luật đất đai, Sở hướng dẫn đối chiếu Điều 137 nếu có giấy tờ về quyền sử dụng đất; trường hợp không có giấy tờ và không thuộc trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền thì xem xét theo Điều 138 Luật Đất đai năm 2024.