CUỘC HÀNH TRÌNH NỬA THẾ KỶ

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, thành phố Hải Phòng và tỉnh Kiến An đều xuất bản báo chí cách mạng, trong đó có Báo Dân chủ (cơ quan thông tin-tuyên truyền tranh đấu của Việt Minh miền bể), xuất bản tại Hải Phòng, và Báo Giết giặc (của Liên Tỉnh uỷ Hải Phòng - Kiến An) xuất bản tại huyện An Lão.

Ngày 13-5-1955, đúng ngày Hải Phòng giải phóng, tờ Tin Hải Phòng (cơ quan thông tin của Sở Tuyên truyền thành phố) phát hành rộng rãi giữa đô thị vừa sạch bóng quân thực dân Pháp xâm lược. Tin Hải Phòng xuất bản hằng ngày, 2 trang, khổ lớn, phát hành mỗi ngày khoảng 1.600 tờ, có ngày tới 4000 tờ.

Cùng thời gian ấy, Cơ quan Thông tin tỉnh Kiến An xuất bản Tin Kiến An, mỗi tuần một số, 4 trang, khổ nhỏ, phục vụ nhiệm vụ chính trị của tỉnh sau ngày Kiến An giải phóng.

Để đáp ứng yêu cầu về công tác thông tin, tuyên truyền, phục vụ tích cực sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng bộ, chính quyền thành phố trong tình hình mới, năm 1957 - hai năm sau ngày giải phóng, Thành uỷ Hải Phòng quyết định xuất bản tờ báo hằng ngày mang tên Hải Phòng kiến thiết. Ngày 21-3-1957, Báo Hải Phòng kiến thiết chính thức ra mắt bạn đọc. Thời gian đầu, Báo ra 2 trang, khổ lớn, in tại cơ sở in riêng của Báo. Đây là sự kiện quan trọng và là cột mốc đánh dấu bước chuyển mới trong sự phát triển của báo chí cách mạng ở Hải Phòng.

Ban lãnh đạo của Báo Hải Phòng kiến thiết hoàn toàn mới, do đồng chí Lê Xuân Vũ (tức Nguyễn Thế Phấn) làm Chủ nhiệm; đồng chí Vũ Minh Chính làm Chủ bút. Ngoài số phóng viên từ tờ Tin Hải Phòng chuyển sang, Báo Hải Phòng kiến thiết được bổ sung một số phóng viên từ các báo, đoàn thể, báo ngành ở trung ương về, từ các lớp báo chí được đào tạo, bồi dưỡng theo chương trình cấp tốc và một số từ miền Nam mới tập kết ra Bắc. Sự ra đời của Báo Hải Phòng kiến thiết gắn với sự hình thành, phát triển hệ thống báo chí của Đảng bộ các địa phương theo chủ trương của Trung ương Đảng và nhu cầu đọc báo của nhân dân, đồng thời là sự tiếp nối truyền thống báo chí cách mạng ở địa phương những năm trước đó. (Cùng thời gian ấy, Tỉnh uỷ Kiến An cũng quyết định chuyển Tin Kiến An thành tờ báo của Đảng bộ tỉnh).

Ngày 2-9-1960, Báo Hải Phòng kiến thiết ra 4 trang, khổ nhỡ.

Tháng 1-1963, thực hiện chủ trương của Trung ương về hợp nhất thành phố Hải Phòng và tỉnh Kiến An thành thành phố Hải Phòng, Báo Hải Phòng kiến thiết và Báo Kiến An hợp nhất, lấy tên là Báo Hải Phòng. Đây là thời điểm Báo Hải Phòng có điều kiện tăng cường sức mạnh về mọi mặt, không những có lực lượng phóng viên, biên tập viên đông đảo mà còn có địa bàn hoạt động rộng hơn, có dịp cải tiến tờ báo để phát hành nhiều hơn.

Từ khi ra đời và trong quá trình xây dựng, phát triển, Báo Hải Phòng hằng ngày vẫn giữ nguyên 4 trang, khổ lớn (58cmx42cm).

Tháng 7-1971, do cuộc kháng chiến chống Mỹ xâm lược diễn ra ác liệt, việc xuất bản và phát hành gặp nhiều khó khăn, Báo Hải Phòng phải điều chỉnh từ xuất bản hằng ngày thành cách ngày (mỗi tuần 3 kỳ vào thứ ba, thứ năm, thứ bảy).

Đến tháng 1-1983, báo trở lại xuất bản hằng ngày với số trang và khuôn khổ như hiện nay.

Từ tháng 10-1991, Báo Hải Phòng hằng ngày ra thêm số thứ hai, bảo đảm cả 7 ngày trong tuần đều có báo. Cũng năm đó, Công ty Phát hành báo chí trung ương chính thức đưa Báo Hải Phòng vào danh mục các báo hằng ngày phát hành trong toàn quốc. Đây là mốc đánh dấu bước tiến mới của Báo trong quá trình phát triển.

Tuy có thời gian thay đổi về kỳ xuất bản nhưng tôn chỉ, mục đích, nhiệm vụ chính trị, đối tượng bạn đọc của Báo không thay đổi. Báo Hải Phòng luôn nắm vững nhiệm vụ, nêu cao vị trí của mình là cơ quan của Đảng bộ Đảng Cộng sản Việt Nam thành phố Hải Phòng; tiếng nói của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Hải Phòng, kịp thời tuyên truyền sâu rộng đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, nhiệm vụ chính trị của địa phương; phản ánh mọi mặt đời sống xã hội; gắn quá trình đi lên của Báo với quá trình phát triển của Đảng bộ và nhân dân thành phố Cảng.

Báo Hải Phòng luôn đổi mới, nâng cao chất lượng nội dung và hình thức thể hiện. Không những bám sát nhiệm vụ chính trị của thành phố mà Báo ngày càng gần gũi với cuộc sống, đáp ứng nhu cầu thông tin đa dạng, nhiều chiều của bạn đọc. Thông tin của Báo luôn chính xác, kịp thời, thiết thực, bảo đảm đúng định hướng tuyên truyền và đúng pháp luật, giữ vững tôn chỉ, mục đích, không có biểu hiện "thương mại hoá".

Cùng với việc đổi mới Báo Hải Phòng hằng ngày, làm cho tờ báo phong phú, hấp dẫn và hiện đại, phù hợp với xu thế phát triển của báo chí trong nước và thế giới, từ ngày2- 4-1989, Báo xuất bản thêm ấn phẩm Hải Phòng chủ nhật (nay là Hải Phòng cuối tuần) đi sâu vào các lĩnh vực văn hoá, xã hội, văn học-nghệ thuật, thể dục-thể thao, khoa học kỹ thuật... phục vụ bạn đọc trong những ngày nghỉ cuối tuần. Tuần báo Hải Phòng chủ nhật gồm 12 trang, khổ nhỡ (29cmx42cm), in 2 màu. Từ tháng 1-1992, ấn phẩm này đổi mới cả nội dung và hình thức, trình bày đẹp, được giới thiệu rộng rãi tại nhiều tỉnh, thành phố trong nước. Tháng 10-1993, Tuần báo Hải Phòng chủ nhật tiếp tục được cải tiến (bộ mới), chuyển thành Tuần san với 28 trang khổ nhỏ(20cmx28cm), in nhiều màu, các trang bìa đều in giấy phấn (giấy couche). Đến tháng 4-1998, khi Báo Hải Phòng hằng ngày phát hành cả chủ nhật thì ấn phẩm Hải Phòng chủ nhật đổi tên thành Hải Phòng cuối tuần.

Tiếp sau Hải Phòng cuối tuần, từ tháng 4-1999, cơ quan Báo lại xuất bản thêm Báo Hải Phòng dành cho ngoại thành và hải đảo. Đây là ấn phẩm thứ ba - một ấn phẩm độc đáo của Báo Hải Phòng trong thời kỳ đổi mới. Khác với tờ phụ trương xuất bản năm 1963 (ra 2 trang khổ lớn, kèm với báo hằng ngày, mỗi tuần một tờ, và chỉ nói sâu về sản xuất nông nghiệp, nông thôn thời kỳ hợp tác hóa), ấn phẩm mới của Báo là tờ tuần báo 4 trang, khổ nhỡ (29cmx42cm), in nhiều màu, phản ánh toàn diện các vấn đề chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh… trên địa bàn ngoại thành và hải đảo, trọng tâm là phục vụ bà con nông dân, ngư dân, góp phần phát triển sản xuất nông nghiệp, kinh tế biển và xây dựng cuộc sống mới, thực hiện nghị quyết quan trọng của Đảng về chiến lược công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn.

Báo Hải Phòng dành cho ngoại thành và hải đảo ra mắt bạn đọc ngày 2-4-1999. Với những thông tin ngắn, gọn, dễ hiểu, thiết thực và bổ ích và bán với giá rẻ (300 đồng/tờ), Báo được đông đảo bà con ở ngoại thành, hải đảo hoan nghênh và đón đọc. Ngay số đầu, Báo phát hành 24.000 tờ, không những được đưa tới tận các làng, xã, phường ở Hải Phòng mà còn giới thiệu rộng khắp tại nhiều tỉnh, thành phố trong nước. Báo Hải Phòng dành cho ngoại thành và hải đảo được đồng chí Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu và một số Ban, Bộ, Hội Nông dân Việt Nam gửi thư khen, coi đây là sáng kiến của những người làm Báo Hải Phòng. Thành ủy, UBND thành phố không những hoan nghênh mà con hỗ trợ kinh phí ban đầu, giúp Báo giảm bớt khó khăn, có điều kiện phát hành ấn phẩm này rộng rãi.

Đến nay, sau 8 năm xuất bản,Báo Hải Phòng dành cho ngoại thành và hải đảo vẫn là một ấn phẩm mang nét riêng của Báo Hải Phòng và chỉ mới có ở thành phố Cảng.

Cùng với các ấn phẩm nói trên, trong những năm qua, Báo Hải Phòng còn phối hợp với một số ban, ngành, đoàn thể, địa phương xuất bản hơn 20 ấn phẩm định kỳ và không định kỳ, đi sâu phục vụ các đối tượng bạn đọc.

Năm 1982, nhân Giải vô địch bóng đá thế giới lần thứ 12 tại Tây Ban Nha, Báo Hải Phòng phối hợp với Phân xã Thông tấn xã Việt Nam tại Hải Phòng xuất bản Phụ trương “ESPANA 82”. Phụ trương ra 4 trang, khổ nhỏ (21cmx29cm), in 2 màu, phát hành cả ở Hải Phòng và Hà Nội. Với 30 số phụ trương, hằng ngày liên tục đến tay bạn đọc, “ESPANA 82” của Báo Hải Phòng là ấn phẩm đầu tiên trong nước chuyên về bóng đá ở thời điểm ấy, gây ấn tượng tốt đẹp đối với giới hâm mộ.

Các Giải vô địch bóng đá thế giới sau đó, Báo Hải Phòng vừa thông tin kịp thời, nổi bật trên báo hằng ngày, Hải Phòng chủ nhật, vừa ra phụ san, phụ trương, đáp ứng nhu cầu thông tin đa dạng của bạn đọc. Năm 1990, Báo ra 4 số Phụ san “ITALIA 90”, mỗi số 26 trang, khổ 20cmx28cm, in nhiều màu, phát hành hằng tuần tại Hải Phòng, Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh với số lượng lớn. Phụ san “ITALIA 90” còn giới thiệu cả nội dung Á vận hội ASIAD tổ chức tại Bắc Kinh vào tháng 9 năm đó. Năm 1994, Báo Hải Phòng xuất bản Phụ trương "Tin nhanh bóng đá" nhân Giải vô địch bóng đá thế giới lần thứ 15 tại Mỹ. Tờ phụ trương khổ nhỏ, 8 trang, phát hành rộng rãi tại Hải Phòng, Hà Nội, Quảng Ninh và các tỉnh phía Bắc được nhiều người đón đọc vì có cách thể hiện riêng.

Phụ san “Dân số và Gia đình” với khuôn khổ và in đẹp như ấn phẩm Hải Phòng cuối tuần, do Báo Hải Phòng và Ủy ban Dân số - Kế hoạch hóa gia đình thành phố phối hợp xuất bản từ năm 1992. Đây là phụ san phát hành hằng tháng, góp phần thực hiện các nhiệm vụ, chỉ tiêu về dân số và kế hoạch hóa gia đình của thành phố.

Phụ san “Thuyền nhân - Người hồi hương” của Báo Hải Phòng xuất bản giữa năm 1991 là ấn phẩm không định kỳ đặc biệt, duy nhất ở Việt Nam. Phụ san ra 36 trang khổ nhỏ (20cmx28cm), in nhiều màu. Với 4 số liên tục, mỗi số hơn 10.000 cuốn, phát hành rộng rãi tại Hải Phòng, Quảng Ninh và Hà Nội, Phụ san tập trung tuyên truyền, giáo dục nhằm ngăn chặn những người không hiểu rõ tình hình đất nước lúc đó và bị kẻ xấu kích động ra đi bất hợp pháp, đồng thời vận động họ trở về. Thấy rõ tác dụng thiết thực của Phụ san “Thuyền nhân - Người hồi hương”, Cơ quan Cao ủy Liên hợp quốc về người tỵ nạn (HCR) đặt mua mỗi số từ 3000 đến 4000 cuốn phụ san này đưa sang Hồng Kông, phát cho những người vượt biên trái phép đang sống trong các “trại tỵ nạn”.

Đây là cách làm có hiệu quả, thể hiện sự nhạy bén chính trị của Báo Hải Phòng, góp phần ổn định chính trị, xã hội tại địa phương.

Một số ấn phẩm khác, như Phụ san “Du lịch Hải Phòng” (xuất bản năm 1993), Phụ san “Liên hoan phim” (năm 1993), Phụ san “Chữ Thập đỏ Hải Phòng” (năm 1994), Phụ san “Hội chọi trâu Đồ Sơn” (năm 1994)… và gần đây là Phụ trương “Pháp luật thành phố Hải Phòng” (năm 2003) đem lại những thông tin bổ ích, có chiều sâu đối với bạn đọc.

Báo Hải Phòng luôn chú trọng xây dựng và cải tiến các chuyên mục cho phù hợp với đặc điểm và yêu cầu của từng ấn phẩm, thể hiện rõ nét riêng của Báo, làm tăng hiệu quả thông tin và hấp dẫn bạn đọc. Các thời kỳ, Báo đều có những chuyên mục phát huy tác dụng trong công tác tuyên truyền, giáo dục, để lại những ấn tượng tốt đối với bạn đọc, như các chuyên mục: "Người đất Cảng trung dũng, quyết thắng", "Câu chuyện hôm nay", "Chuyện đường phố", "Hoa đẹp bốn mùa", "Tin nhanh", "Từ chi bộ đến Đảng bộ", "Tìm hiểu chính sách, pháp luật", "Lượm lặt hằng ngày", "Phỏng vấn nhanh", "Thông tin qua đường dây nóng" (Báo Hải Phòng hằng ngày), "Hải Phòng trăm vẻ-Trăm vẻ Hải Phòng", "Bốn biển - năm châu", "Gia đình-Xã hội", "Chuyện cuối tuần", "Bút biển", "Tìm hiểu phong tục Việt Nam", "Qua các cảng biển thế giới" (Hải Phòng cuối tuần); "Đầu làng cuối xóm", "Công việc tuần này", "Vui lúc nghỉ tay", "To nhỏ bảo nhau", "Thầy tại nhà - thuốc tại vườn", "Qua các tỉnh, thành" (Báo Hải Phòng dành cho ngoại thành và hải đảo)...

Bên cạnh các chuyên mục, Báo thường xuyên có trang "Bạn đọc viết - Viết theo đơn, thư bạn đọc" và các trang chuyên về từng vấn đề, từng ngành, đơn vị, từng lứa tuổi, như: "Xây dựng Đảng", "Kinh tế", "Văn hoá - Xã hội", "Văn học - Nghệ thuật", "Thể dục-Thể thao", "Du lịch", "Quốc phòng-An ninh", "Pháp luật", "Thanh niên", "Phụ nữ", "Công đoàn", "Thiếu nhi", "Người cao tuổi",... Từ những năm 80-90 của thế kỷ trước, Báo ra các trang dành cho quận, huyện, phường, xã. Báo Hải Phòng còn phối hợp với đồng nghiệp tổ chức các trang chuyên đề, giới thiệu sâu trên các ấn phẩm về kinh tế, văn hoá, xã hội của hơn 50 tỉnh, thành phố, cung cấp cho bạn đọc nhiều thông tin về mọi miền đất nước trong công cuộc đổi mới.

Một thời gian khá dài, nhất là từ năm 1967 đến năm 1989, việc xuất bản báo là một thử thách lớn đối với các thế hệ làm Báo Hải Phòng, bởi không chỉ gian khổ về việc khai thác, sử dụng thông tin trong chiến tranh ác liệt và thời kỳ bao cấp mà còn khó khăn do thiếu cơ sở vật chất, đặc biệt là phải in báo bằng các thiết bị quá cũ nát và công nghệ in ty-pô lạc hậu, chất lượng kém. Năm 1983, khi Báo Hải Phòng xuất bản trở lại hằng ngày, mặc dù được Thông tấn xã Việt Nam giúp đỡ lắp đặt hệ thống điện báo truyền chữ (Telex) và điện báo truyền ảnh (Telephoto) để Báo có điều kiện phản ánh kịp thời những vấn đề thời sự trong nước và quốc tế, nhưng do còn in nhờ Xí nghiệp in của Sở Văn hoá - Thông tin với công nghệ in lạc hậu nên cán bộ, phóng viên Báo rất vất vả mà ấn phẩm vẫn không đạt yêu cầu, tác dụng tuyên truyền bị hạn chế. Năm 1987, Báo Hải Phòng quyết tâm xây dựng cơ sở in riêng để chủ động trong khâu in, nhưng do gặp nhiều khó khăn, phải hơn 3 năm sau, Báo mới xoá bỏ được công nghệ in lạc hậu, thay bằng công nghệ in ốp-xét tiên tiến.

Năm 1990 và 1991, bằng việc trang bị 4 máy in ốp-xét tự động và nửa tự động, in một màu (mua lại từ thành phố Hồ Chí Minh), đồng thời trang bị hệ thống máy vi tính, kết nối mạng nội bộ và Internet, thay đổi việc sắp chữ..., khâu in Báo được hoàn toàn đổi mới, chất lượng nội dung và hình thức các ấn phẩm của Báo Hải Phòng nâng lên rõ rệt.

Năm 2001, được sự giúp đỡ của Thành uỷ Hà Nội và Công ty in Báo Hà Nội mới, lần đầu tiên, Báo Hải Phòng đưa vào sử dụng máy ốp-xét chuyên dùng, hai màu, in giấy cuộn, do hãng NASA (Mỹ) sản xuất. Máy có công suất 15.000 tờ/giờ, tự động in, cắt, gấp báo.

Năm 2002, đúng vào dịp kỷ niệm 45 năm Ngày truyền thống của Báo, Báo Hải Phòng được thành phố đầu tư hơn 11 tỷ đồng trang bị hệ thống thiết bị in báo hiện đại, tiên tiến, gồm hai máy in ốp-xét hai màu, tự động, khổ 72cmx102cm và 52cmx74cm, công suất 15.000 tờ/giờ, do Hãng Heidenberg (Cộng hoà Liên bang Đức) - hãng sản xuất thiết bị in hàng đầu thế giới chế tạo, cùng các máy phụ trợ như máy chụp và phơi bản in, máy gấp, máy cắt xén giấy,... Các thiết bị mới đều được điều khiển bằng vi tính, vận hành theo chương trình điện tử.

Việc hiện đại hoá cơ sở in báo, trang bị hệ thống vi tính, tăng cường cơ sở vật chất kỹ thuật của Toà soạn, đổi mới phương tiện làm việc của cán bộ, phóng viên tạo ra điều kiện thuận lợi lớn để Báo tiếp tục đổi mới toàn diện các ấn phẩm theo hướng hiện đại, mở rộng các hoạt động báo chí, phục vụ đắc lực nhiệm vụ chính trị của thành phố.

Tháng 1-1999, Báo Hải Phòng kết nối mạng Internet và có địa chỉ hộp thư điện tử. Năm 2004, Báo ra mắt "Trang thông tin điện tử". Năm 2005, Báo Hải Phòng điện tử chính thức hoạt động. Đây là bước tiến mới của Báo, đáp ứng yêu cầu về thông tin của bạn đọc trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá.

Để Báo Hải Phòng hằng ngày đến với bạn đọc từ trước giờ làm việc buổi sáng và các ấn phẩm khác của Báo ra đúng kỳ, cùng với việc phát hành báo qua hệ thống bưu điện, cơ quan Báo luôn tổ chức lực lượng phát hành phù hợp. Ngay từ ngày đầu Báo Hải Phòng kiến thiết ra mắt bạn đọc cách đây 50 năm, Báo đã đặt Tổng phát hành tại phố Quang Trung. Trừ những năm chiến tranh và thời kỳ bao cấp, báo chỉ in có hạn do thiếu giấy; bước vào thời kỳ đổi mới, công tác phát hành được Báo rất coi trọng. Báo thành lập riêng Phòng Phát hành - Quảng cáo và có nhiều hình thức đẩy mạnh phát hành báo như: mở các đại lý phát hành tại thành phố; đặt điểm phát hành tại Hà Nội, Quảng Ninh, thành phố Hồ Chí Minh, Bà Rịa-Vũng Tàu; tổ chức các nhóm bán báo lưu động (gồm các em thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn); phối hợp với báo bạn ở các tỉnh, thành phố về phát hành; khuyến khích cán bộ, phóng viên, cộng tác viên tham gia phát hành báo... Các hoạt động nói trên không những giữ ổn định mà còn làm tăng số lượng báo phát hành, góp phần mở rộng ảnh hưởng của Báo, tạo cho người làm báo gắn với sản phẩm báo chí, với thị trường và người đọc.

Trong cuộc hành trình nửa thế kỷ đầy khó khăn, thử thách, không ngừng phát triển Báo Hải Phòng về mọi mặt, các thế hệ làm báo luôn thể hiện bản lĩnh chính trị vững vàng, thường xuyên học tập để nâng cao trình độ chính trị, văn hoá, nghiệp vụ, rèn luyện phẩm chất, đạo đức của người làm báo cách mạng, chủ động vươn lên với ý chí tự lực tự cường, tinh thần năng động, sáng tạo và sức mạnh đoàn kết để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.

Ngay từ năm đầu xuất bản báo hằng ngày và suốt những năm 60-70 của thế kỷ trước, mặc dù đất nước có chiến tranh, Ban Biên tập Báo Hải Phòng vẫn chủ động thực hiện chương trình học tập lý luận chính trị, nghiệp vụ cho toàn thể cán bộ, phóng viên. Không những cử cán bộ, phóng viên học tập tại các trường, lớp của địa phương và trung ương, Ban Biên tập còn biên soạn riêng sách nghiệp vụ của cơ quan Báo và phối hợp với Trường Tuyên huấn Trung ương trong việc đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí. Năm 1984, một số nhà báo của Báo Hải Phòng còn được cử đi học các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ của Tổ chức quốc tế các nhà báo (OIJ) tại Tiệp Khắc và lớp báo chí tại Liên Xô. Trong thời kỳ đổi mới, việc học tập, rèn luyện cán bộ, phóng viên càng được cơ quan Báo triển khai mạnh mẽ bằng nhiều hình thức nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của báo chí hiện đại. Đến nay, hầu hết cán bộ, phóng viên, nhân viên của Báo có trình độ đại học, tương đương đại học và sử dụng thành thạo máy vi tính trong hoạt động nghiệp vụ. Nhưng điều quan trọng mà những người làm Báo Hải Phòng luôn xác định là học đi đôi với hành, học từ thực tế sinh động ngay tại Toà báo, học để cống hiến hết sức mình cho sự nghiệp báo chí, phục vụ cách mạng và nhân dân.

Những năm đầu khi thành phố Cảng được giải phóng, khó khăn chồng chất, cán bộ, phóng viên Báo luôn bám sát cơ sở, gắn bó với nhân dân, tích cực tuyên truyền, góp phần khôi phục kinh tế, ổn định đời sống, hàn gắn vết thương chiến tranh. Bước vào những năm thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội (1961-1965), cán bộ, phóng viên Báo sôi nổi hoạt động, phản ánh kịp thời các phong trào thi đua lao động sản xuất, nhất là cuộc vận động phát huy sáng kiến, hợp lý hoá sản xuất, cải tiến kỹ thuật, tăng năng suất trong công nghiệp, thâm canh lúa trong nông nghiệp.

Thời kỳ quân và dân thành phố Cảng vừa sản xuất vừa chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, góp phần bảo vệ, xây dựng miền Bắc và chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến lớn, quyết tâm cùng đồng bào và chiến sĩ miền Nam đánh thắng giặc Mỹ xâm lược là thời kỳ thử thách lớn chưa từng có đối với Báo Hải Phòng. Để phù hợp với tình hình thời chiến, năm 1967, cơ quan Báo phải chia làm hai bộ phận: một bộ phận gồm cán bộ, phóng viên làm nhiệm vụ trực chiến tại nội thành; bộ phận còn lại gồm Toà soạn, Nhà in, với các máy in và phương tiện phục vụ xuất bản báo sơ tán về xã Trường Thành, bên Núi Voi - huyện An Lão. Vượt qua khó khăn, gian khổ, các phóng viên của Báo bám sát trận địa đánh máy bay, tàu chiến giặc và có mặt tại cơ sở ở khắp nội thành, ngoại thành, hải đảo để phản ánh khí thế, chiến công trong lao động sản xuất, chiến đấu của quân và dân ta. Dù vất vả, gian nan, Báo Hải Phòng vẫn xuất bản đúng kỳ, kịp thời mang đến bạn đọc những thông tin chiến thắng mới nhất từ khắp hai miền Nam - Bắc. Nhiều gương tốt của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân thành phố Cảng đăng trên Báo Hải Phòng được Bác Hồ đọc và gửi tặng Huy hiệu của Người.

Cũng trong những năm sục sôi khí thế chiến đấu chống Mỹ, cứu nước, Báo Hải Phòng cử nhiều cán bộ, phóng viên vào chi viện chiến trường miền Nam. Ngay từ năm 1964, nữ đồng chí Thuỳ Nga - tức Bảy Vân, Uỷ viên Ban Biên tập (phu nhân cố Tổng Bí thư Lê Duẩn) vào mặt trận miền Tây Nam Bộ bằng tàu không số của Hải quân qua "đường Hồ Chí Minh trên biển". Đồng chí Võ Phụng Thê vào mặt trận miền Trung. Năm 1965, đồng chí Kim Toàn vượt Trường Sơn vào mặt trận Sài Gòn - Gia Định và miền Đông Nam Bộ; đồng chí Vũ Minh vào tiếp mặt trận miền Trung. Đồng chí Võ Xưởng tăng cường cho bộ phận tuyên truyền của đơn vị chủ lực Quân Giải phóng. Năm 1970, đồng chí Huỳnh Ngọc Lý vào mặt trận Khu 5. Năm 1974, đồng chí Trần Liễm vào mặt trận Tây Nguyên. Phần lớn các cán bộ, phóng viên của Báo trước đây là bộ đội phục viên đều tái ngũ. Dù công tác, chiến đấu ở chiến trường miền Nam hay tái ngũ hoạt động tại miền Bắc, các đồng chí đều vững vàng vượt qua mọi gian khổ, hy sinh, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.

Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất, Báo Hải Phòng vừa củng cố lực lượng, xây dựng cơ sở vật chất, vừa bảo đảm xuất bản liên tục, phục vụ nhiệm vụ chính trị của địa phương trong thời kỳ mới, góp phần cùng thành phố giải quyết hậu quả chiến tranh, động viên toàn dân thi đua lao động sản xuất, phát triển kinh tế, văn hoá, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa.

Những năm 80 của thế kỷ trước, Báo Hải Phòng là một trong các đơn vị đi đầu tại địa phương tuyên truyền, cổ vũ các phong trào thi đua lao động sáng tạo của các tầng lớp nhân dân thành phố, nổi bật là phong trào khoán sản phẩm trong sản xuất nông nghiệp có ý nghĩa lịch sử. Cuối năm 1984, thực hiện sự chỉ đạo của Ban Thường vụ Thành uỷ, Báo Hải Phòng mở cuộc vận động sáng tác câu thơ thứ tư trong bài thơ "Mừng Hải Phòng" của nhà thơ Tố Hữu gửi tặng Đảng bộ, quân và dân thành phố Cảng. Chỉ trong ba tháng, Báo nhận được 10.523 câu thơ của 3.250 bạn đọc tham dự. Mỗi câu thơ là một tấm lòng của nhân dân Hải Phòng với Đảng, Bác Hồ và quê hương, đất nước. Thành công của cuộc vận động sáng tác câu thơ nói trên đã trở thành "sự kiện văn hoá" trên Báo Hải Phòng.

Tự tin hoà nhịp cùng cả nước trong những năm đầu công cuộc đổi mới, Báo Hải Phòng quyết tâm "tạo thế, tạo lực" để phát triển về mọi mặt. Từ tháng 6-1989, dù đang gặp nhiều khó khăn về kinh tế, Báo vẫn mạnh dạn thực hiện cơ chế tự trang trải, chủ động tài chính để đổi mới hoạt động.

Năm 1990, Báo củng cố, sắp xếp lại đội ngũ, đổi mới tư duy làm báo, phát huy sức mạnh của lực lượng trong và ngoài Toà soạn, tranh thủ sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thành uỷ, UBND, sự giúp đỡ của các ban, ngành, đoàn thể thành phố và đồng nghiệp, nhanh chóng tạo sự khởi sắc: Nội dung và hình thức tờ báo được đổi mới theo hướng báo chí hiện đại; một số ấn phẩm mới ra mắt bạn đọc; cơ sở vật chất của Toà soạn và Nhà in đều được nâng cấp. Thông tin của Báo kịp thời, đa dạng, phong phú, nhiều chiều hơn, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của bạn đọc, phát huy tác dụng trong tuyên truyền, giáo dục và đấu tranh cách mạng.

Trong hơn 20 năm đổi mới, Báo Hải Phòng thường xuyên, liên tục phản ánh, động viên các nhân tố mới, điển hình tiên tiến, gương "người tốt, việc tốt" trên mọi lĩnh vực. Đặc biệt, có một số gương dũng cảm hy sinh vì nghĩa lớn do Báo phát hiện, biểu dương kịp thời, được Nhà nước xem xét, truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và Anh hùng lao động (như liệt sĩ Lê Thanh Á - năm 1997; liệt sĩ Bùi Thu Nội - năm 1998)... Năm 2000, để góp phần cổ vũ Đảng bộ, quân, dân thành phố và tạo khí thế bước vào thời kỳ mới, do nắm vững ý kiến chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đối với Hải Phòng, nhân dịp  mở đầu năm Canh Thìn, Báo Hải Phòng mở mục "Làm thế nào để Hải Phòng tạo đà phát triển trong thế bay lên của Rồng Biển?". Chuyên mục mở gần suốt cả năm, Báo liên tục đăng bài của hàng trăm tác giả tại địa phương và trung ương tham gia ý kiến với thành phố, thu hút sự quan tâm, chú ý của nhân dân và đông đảo bạn đọc. Đợt tuyên truyền ấy của Báo có hiệu quả, được đồng chí Tổng Bí thư khen và Thành uỷ biểu dương.

Bên cạnh việc phản ánh, động viên kịp thời các nhân tố mới, điển hình tiên tiến, bằng nhiều hình thức thể hiện, Báo Hải Phòng còn luôn góp ý, phê bình và đấu tranh chống mọi biểu hiện tiêu cực trong xã hội, nhất là tệ quan liêu, nạn tham ô, lãng phí.

Hơn 20 năm thực hiện đổi mới báo chí là thời kỳ Báo Hải Phòng mở rộng các hoạt động giao lưu, trao đổi kinh nghiệm nghiệp vụ, hợp tác, giúp đỡ lẫn nhau giữa Báo với các đồng nghiệp để cùng đổi mới và phát triển. Năm 1993, Báo Hải Phòng là đơn vị đầu tiên đăng cai tổ chức tại thành phố Hồ Chí Minh cuộc gặp mặt Tổng Biên tập báo Đảng các tỉnh, thành phố trong toàn quốc và các báo trung ương để giới thiệu về thành phố Cảng và Báo Hải Phòng. Không những hai lần đăng cai tổ chức tốt tại địa phương hội thảo báo Đảng các tỉnh, thành phố phía Bắc (năm 1991 và năm 1994), mà Báo Hải Phòng còn liên tục tham dự và đóng góp ý kiến thiết thực tại hội thảo báo Đảng hằng năm do các tỉnh, thành phố phía Bắc tổ chức. Nêu cao trách nhiệm và vai trò tờ báo hằng ngày của thành phố Cảng, Báo Hải Phòng là đơn vị khởi xướng và đăng cai tổ chức lần đầu hội thảo báo Đảng các tỉnh, thành phố duyên hải Bắc Bộ (năm 1993); sau đó lại khởi xướng mở rộng hội thảo vùng duyên hải này thành hội thảo báo Đảng 11 tỉnh, thành phố vùng đồng bằng Bắc bộ (năm 1999). Lãnh đạo Báo tham dự một số hội thảo báo chí quốc gia do Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức và hội thảo báo chí của Liên đoàn Báo chí các quốc gia Đông Nam Á.

Cùng với việc tăng cường trao đổi kinh nghiệm nghiệp vụ, phối hợp hoạt động giữa các đồng nghiệp trong nước (kể cả báo chí trung ương và địa phương), Báo Hải Phòng còn mở rộng hoạt động ra nước ngoài. Nhờ sự giúp đỡ nhiệt tình của Thông tấn xã Việt Nam, từ năm 1993, Báo Hải Phòng tổ chức lực lượng cộng tác viên đặc biệt tại 21 nước trên thế giới. Báo Hải Phòng chủ động xây dựng mối quan hệ hợp tác, hữu nghị với một số báo của Trung Quốc và các nước Đông Nam Á. (Riêng ở Trung Quốc, Báo Hải Phòng có quan hệ với 10 nhật báo địa phương, gồm: Thượng Hải, Thiên Tân, Giang Tô, Tô Châu, Quảng Đông, Quảng Châu, Quảng Tây, Nam Ninh, Bắc Hải, Vân Nam).

Báo Hải Phòng và Chi hội Nhà báo tích cực tham gia các hoạt động của Hội Nhà báo Việt Nam, góp phần xây dựng Hội vững mạnh. Từ mùa Xuân 1991 đến nay, năm nào Báo Hải Phòng cũng tham gia trưng bày ấn phẩm báo chí và các hoạt động tại Hội báo Xuân toàn quốc hoặc Hội báo Xuân thành phố, được Hội Nhà báo Việt Nam và Hội Nhà báo Hải Phòng khen thưởng.

Cũng trong hơn 20 năm đổi mới, Báo Hải Phòng được Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố ghi nhận là đơn vị sớm tham gia các hoạt động văn hoá - xã hội. Từ đầu những năm 90 của thế kỷ trước, Báo Hải Phòng nhận phụng dưỡng thường xuyên 3 Bà mẹ Việt Nam anh hùng ở ngoại thành. Tháng 5-1995, từ việc vận động bạn đọc góp tiền và phối hợp với Hội Chữ thập đỏ thành phố mua xe lăn giúp bà Ngô Thị Lệ Hằng, cựu thanh niên xung phong trong kháng chiến chống Mỹ, ở phố Quang Trung (quận Hồng Bàng) vượt qua hoàn cảnh rất khó khăn về đời sống, Báo Hải Phòng mở đợt tuyên truyền "Toàn dân làm công tác xã hội-từ thiện". Báo lập Quỹ xã hội - từ thiện với số tiền đáng kể (gồm nhiều nguồn của bạn đọc ủng hộ) để giúp các gia đình có công với nước gặp khó khăn; các trường hợp rủi ro bị thiên tai, hoạn nạn; một số học sinh nghèo vượt khó... Hằng năm, Báo còn vận động bạn đọc và các đơn vị, tổ chức xã hội ủng hộ tiền, hiện vật, góp phần giúp đồng bào các tỉnh, thành phố khắc phục hậu quả bão, lũ.

Báo Hải Phòng không chỉ tích cực tuyên truyền mà còn nhiệt tình góp phần khôi phục, trực tiếp tham gia tổ chức và trao giải nhiều lễ hội lớn của địa phương. Đó là các lễ hội độc đáo và đặc sắc của miền biển, không những làm phong phú thêm đời sống văn hoá, tinh thần của nhân dân mà còn phục vụ sự phát triển kinh tế-xã hội của thành phố, như Hội chọi trâu Đồ Sơn, Hội vật mùa Xuân, Hội đua thuyền rồng trên biển Cát Bà, Giải bơi vượt sông truyền thống Bạch Đằng, Hội vật cầu Kim Sơn, Hội chạy đá và rước lợn "Ông Bồ" Kỳ Sơn... Trong các lễ hội ấy, Hội chọi trâu Đồ Sơn và Hội đua thuyền rồng trên biển Cát Bà đã trở thành lễ hội chính của Hải Phòng, có quy mô lớn, hằng năm thu hút hàng vạn du khách trong nước và nước ngoài tham dự.

Do cố gắng phấn đấu và đạt nhiều thành tích xuất sắc trong 50 năm qua, đặc biệt là thời kỳ đổi mới, tập thể cán bộ, phóng viên, công nhân viên Báo Hải Phòng vinh dự được Nhà nước sáu lần tặng thưởng các Huân chương cao quý, trong đó có 4 Huân chương Lao động(hạng ba, hạng nhì và 2 hạng nhất), 2 Huân chương Độc lập (hạng ba, hạng nhì) và nhiều Huân chương, Huy chương tặng các nhà báo. Chi hội Nhà báo và Nhà in Báo Hải Phòng được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen. Thành uỷ, UBND thành phố tặng Báo nhiều cờ thi đua xuất sắc và Bằng khen.

Nửa thế kỷ hoạt động vừa qua của Báo Hải Phòng là những năm tháng đầy khó khăn, gian khổ nhưng rất đáng tự hào. Để vượt qua thử thách và không ngừng phát triển, các thế hệ làm Báo Hải Phòng đều luôn phát huy truyền thống vẻ vang của đơn vị, nêu cao vai trò lãnh đạo của Ban Biên tập và Đảng uỷ, sự phối hợp hoạt động của các tổ chức đoàn thể trong cơ quan; phát huy sức mạnh đoàn kết và sự năng động sáng tạo của tập thể, trước hết là đội ngũ cán bộ, phóng viên; tranh thủ sự lãnh đạo của Đảng bộ, chính quyền thành phố, sự giúp đỡ của Trung ương, của nhân dân Hải Phòng và đồng nghiệp gần xa. Qua các thời kỳ, các thế hệ làm Báo Hải Phòng luôn tỏ rõ bản lĩnh chính trị, nghề nghiệp, tình cảm cách mạng, lao động nhiệt tình, gắn bó với từng bước đi lên của Báo và trưởng thành rõ rệt.

Được trẻ hoá và vinh dự gánh vác trọng trách trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá, nhận rõ những mặt mạnh và những mặt còn yếu kém, thế hệ làm Báo Hải Phòng hôm nay cố gắng học tập, nâng cao trình độ chính trị, văn hoá, nghiệp vụ, không ngừng rèn luyện phẩm chất, đạo đức cách mạng để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, làm cho Báo tiếp tục phát triển nhanh, mạnh và toàn diện hơn, mang sức sống mới, vóc dáng mới, đậm đà bản sắc thành phố Cảng biển, xứng đáng với niềm tin cậy của Đảng bộ, chính quyền, nhân dân Hải Phòng, với đồng nghiệp và bạn đọc gần xa./.