Cung ứng nước sản xuất nông nghiệp ở Vĩnh Bảo: Nơi úng, chỗ khát

Thời điểm này, bà con nông dân khu vực ngoại thành dồn sức chăm bón, phòng trừ sâu bệnh cho lúa chiêm xuân. Trên khắp cánh đồng thôn quê đâu đâu cũng tấp nập người bón phân, làm cỏ, vận chuyển phân bón, thuốc trừ sâu cho các thửa ruộng. Các địa phương đang tích cực chỉ đạo HTX nông nghiệp cung ứng đủ nguồn nước phục vụ sản xuất.

Công ty Khai thác Công trình thuỷ lợi tập trung chỉ đạo các địa phương vận hành trạm bơm điện, bảo đảm cung ứng đủ nguồn nước phục vụ sản xuất. Tuy nhiên, tại nhiều địa phương của huyện Vĩnh Bảo lại xảy ra nghịch lý: nơi thừa, nơi thiếu nước. Đối với những diện tích vùng trũng, rất nhiều thửa ruộng bị ngập úng; còn đối với diện tích vùng cao hầu như thiếu nước, bà con nông dân phải sử dụng các loại phương tiện thủ công như gàu sòng, gàu dây hoặc, bơm dầu thủ công...để đưa nguồn nước vào đồng ruộng.

 

Tại cánh đồng thôn Nam Tạ, xã Tân Hưng những ngày cuối tháng 2, có tới 1/3 diện tích chân ruộng vàn cao bị thiếu nước. Nhiều thửa ruộng đang bị khô cạn, nứt nẻ, một số khóm lúa đang bị héo, táp. Nhiều nông dân đang phải dùng gàu sòng, gàu dây tát nước Bác Phạm Văn Cung, nông dân thôn Nam Tạ bức xúc: "Từ khi nhà nước miễn thuỷ lợi phí cho nông dân, công tác phục vụ nước có phần kém đi. Tại khu vực cánh đồng này, có tới 1/3 diện tích đất canh tác phải tát nước thủ công. Nếu cứ chờ máy bơm dầu của HTX nông nghiệp thì chắc nhiều diện tích lúa bị héo khô. Bởi, 10 ngày họ mới bơm một lần".

 

Tình trạng này không chỉ diễn ra ở thôn Nam Tạ, xã Tân Hưng, mà phổ biến ở hầu khắp 30 xã, thị trấn của huyện Vĩnh Bảo. Chủ tịch UBND xã Tân Hưng Ngô Văn Tất thừa nhận: "Ruộng đồng Tân Hưng không đồng đều, toàn xã có tới hơn 20% diện tích đất canh tác vàn cao nên khó khăn cho việc canh tác. Nhiều năm nay, bà con trong xã phải sử dụng gàu sòng tát nước vào ruộng".

 

Phó phòng nông nghiệp và PTNT huyện Phạm Văn Thiểm  giải thích: "Phản ánh của bà con nông dân các địa phương là có cơ sở. Bởi, đồng đất địa phương có sự khác biệt lớn, những diện tích đất canh tác vàn cao bà con nông dân phải sử dụng bơm điện, bơm dầu hoặc tát gàu đưa nước vào ruộng". Phần diện tích vùng trũng, khi đơn vị tháo nước tự chảy sẽ bị nước ngập, còn diện tích vùng cao nước khó lên tới.. Vụ chiêm xuân này, toàn huyện có khoảng 4.000 ha nước tự chảy; còn lại 5.000 ha phải bơm tát. Việc cung ứng nước do các HTX nông nghiệp quản lý trực tiếp theo hướng dẫn lịch bơm nước của Công ty khai thác công tình thuỷ lợi huyện. Giám đốc Công ty Khai thác công trình thuỷ lợi huyện Vũ Thanh Sơn lý giải: "Việc cung ứng nước phục vụ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện từ trước tới nay được thực hiện bằng 3 hình thức: nước tự chảy; nước bơm điện, bơm dầu. Công ty chỉ đảm nhận việc cung ứng phần diện tích nước tự chảy hơn 7.700 ha (2 vụ). Phần diện tích hơn 12.700 ha nước tiếp nguồn do các địa phương đảm nhận, cung ứng nước bằng bơm điện, bơm dầu do các xã quản lý. HTX nông nghiệp là đơn vị trực tiếp quản lý vận hành hệ thống trạm bơm điện, bơm dầu, cung ứng nước".

 

Huyện Vĩnh Bảo thực hiện dồn điền, đổi thửa từ nhiều năm nay, nhưng vẫn còn nhiều diện tích đất canh tác manh mún, nhỏ lẻ nằm xen kẽ khó canh tác. Ruộng thấp, ruộng cao không đồng đều. Đơn cử như tại xã Hưng Nhân, nhiều thửa ruộng có chiều rộng chỉ 2-3 mét rất khó canh tác, tưới tiêu. Một số địa phương cho nhân dân cải tạo, tự hạ diện tích chân ruộng cao bằng giải pháp lấy đất đóng gạch. Nhưng khi thực hiện chưa thống nhất, còn khập khiễng. Ngoài ra, còn có một nguyên nhân khác dẫn tới việc cung ứng nước phục vụ sản xuất nông nghiệp chưa bảo đảm, đó là hệ thống trạm bơm xuống cấp.

 

Hiện, 163 trạm bơm điện, công suất từ 540-1.000 m3/giờ do các địa phương quản lý xuống cấp, cung ứng nước hạn chế. Nhiều trạm được xây dựng từ những năm 60-70 của thế kỷ trước, nay hư hỏng không có kinh phí đầu tư, cải tạo.

Đội ngũ vận hành chưa qua đào tạo, tuổi quá cao, không đủ sức khoẻ, kỹ thuật vận hành. Nhiều người ngoài 70 tuổi, thậm chí có người 77 tuổi như ông Đỗ Văn Riễu, vận hành trạm bơm Đoàn Kết, xã Đồng Minh, ông Nguyễn Tiến Lựu, 72 tuổi vận hành trạm bơm Đống Hoa, xã Thắng Thuỷ...

 

Ruộng không đồng đều, hệ thống trạm bơm điện hư hỏng, đội ngũ thợ vận hành không đủ năng lực kỹ thuật, sức khoẻ khiến công tác phục vụ cung ứng nước cho nhân dân không bảo đảm. Vấn đề này cần được chính quyền huyện Vĩnh Bảo và các cơ quan chức năng quan tâm, sớm tìm biện pháp khắc phục.

                                                                                                           

Tiến Anh