Công tác quản lý đất đai ở huyện Thủy Nguyên- Xã làm tùy tiện, huyện thiếu kiểm tra

6 năm (2003-2008), huyện Thủy Nguyên cấp được hơn 58 nghìn  giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ), với tổng diện tích hơn 2,4 nghìn ha đất ở. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện một số địa phương tùy tiện đặt ra các mức thu thêm hơn 25,2  tỷ đồng của các hộ dân, gây bức xúc trong dư luận.

Tự đặt ra mức thu “ủng hộ địa phương” và lãng phí đất

 

Thanh tra việc cấp GCNQSDĐ trên địa bàn huyện Thủy Nguyên, Thanh tra thành phố phát hiện một số địa phương tùy tiện thu thêm tiền của dân và lãng phí đất.

 

Năm 2004, UBND xã Hòa Bình lập kế hoạch, đề nghị UBND huyện cấp đất ở cho 255 hộ dân, thu thêm tiền ủng hộ địa phương, với số tiền từ 7 đến 240 triệu đồng/1 lô đất,  tổng cộng, xã thu được hơn 12 tỷ đồng. Ở xã Thủy Đường, trong các năm 2004 và 2007, chính quyền địa phương thu thêm của 205 hộ được cấp đất, với số tiền từ 6 đến 25 triệu đồng/1 lô, tổng cộng hơn 3,2 tỷ đồng. Ngay trung tâm huyện, UBND thị trấn Núi Đèo tự ý thu hơn 10 tỷ đồng tiền đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng của dân. Nguyên nhân chính dẫn đến sai phạm do sự tùy tiện của chính quyền địa phương, thiếu sự kiểm tra, giám sát và hướng dẫn của UBND huyện Thủy Nguyên. Bởi, trước khi tiến hành lập dự án cấp đất, các địa phương trên đều báo cáo và được lãnh đạo UBND huyện đồng ý về nguyên tắc.

 

Đáng lưu ý trong khi cấp đất ở, UBND xã Hòa Bình còn để “sót” 21 trường hợp không thực hiện nghĩa vụ tài chính với số tiền hơn 1 tỷ đồng, nhưng vẫn bàn giao đất trên thực địa cho các hộ. Mặt khác, xã tiến hành thu hồi  gần 40 nghìn m2 đất để cấp đất ở, hành lang và đường giao thông, rãnh thoát nước và mở đường…, nhưng đến nay còn hơn 8 nghìn m2 đất thu hồi xong để… hoang hóa. Riêng xã Thủy Đường tự ý cấp đất cho công dân làm nhà ở với diện tích gần 1,8 nghìn m2 nằm trong đất quy hoạch trồng cây xanh.

 

Hồ sơ quản lý đất đai lỏng lẻo

 

Từ năm 2004 đến 2007, trên địa bàn huyện có 363 hộ được cấp GCNQSDĐ còn  nợ hơn 4,2 tỷ đồng tiền sử dụng đất, Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất để nợ đọng 283 triệu đồng lệ phí cấp GCNQSDĐ và chưa nộp ngân sách hơn 4,5 triệu đồng từ nguồn thu thẩm định giao dịch bảo đảm.

 

Qua kiểm tra sổ sách theo dõi việc cấp GCNQSDĐ của huyện đoàn thanh tra phát hiện nhiều sai sót, như ghi nhầm lẫn, không thống nhất và thiếu khoa học. Có những hồ sơ cấp GCNQSDĐ thiếu đơn đề nghị hợp nhất các thửa đất, hợp đồng chuyển nhượng không có xác nhận của cơ quan có thẩm quyền hoặc không có hợp đồng tặng cho, biên bản chia thừa kế…Thậm chí  30 GCNQSDĐ ở xã Lập Lễ được UBND huyện cấp GCNQSDĐ trước khi Phòng Tài nguyên- Môi trường thực hiện việc kiểm tra, thẩm định hồ sơ. Trong đó, có 19 hồ sơ cấp GCNQSDĐ không còn lưu giữ theo quy định tại Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất. Ở xã Ngũ Lão sổ theo dõi cấp GCNQSDĐ cũng mất. Do đó, dẫn đến tình trạng nhiều hộ được cấp GCNQSDĐ tăng diện tích so với sổ sách quản lý của địa phương hoặc chuyển đổi mục đích sử dụng đất, hợp pháp hóa quyền sử dụng đất không đúng quy định. Như ở xã Tân Dương, hộ bà Đào Thị Thủy được cấp tăng 107,1 m2; các hộ bà Đào Thị Gái, chuyển đổi 358 m2 đất nông nghiệp thành đất ở, hộ ông Đỗ Văn Toan hợp pháp hóa 165 m2 đất ở… đều không có quyết định phê duyệt của UBND huyện.

 

Khó khăn khắc phục hậu quả

Từ việc buông lỏng công tác quản lý đất đai trên địa bàn huyện, sai phạm của chính quyền một số địa phương, tùy tiện cấp đất và thu tiền của dân, làm thất thu ngân sách và phát sinh nhiều đơn thư khiếu nại về đất đai phức tạp trên địa bàn huyện, khó khắc phục hậu quả. Điển hình  là tập thể lãnh đạo UBND xã An Lư bị xử lý về hình sự, nhiều bị cáo nguyên là cán bộ địa phương bị xử lý hình sự với mức án từ 2 đến 5,5 năm tù. Đồng thời hậu quả về kinh tế  là hơn 22.000 m2 đất nông nghiệp bị thu hồi trái quy định không  thể khắc phục được và cũng không có đất giao cho những công dân đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với Nhà nước. Cơ quan kiểm sát cũng truy tố một số cán bộ xã Thiên Hương có sai phạm về đất đai. Hiện cơ quan công an tiếp tục xem xét trách nhiệm hình sự đối với một số cán bộ lãnh đạo xã Quảng Thanh về các sai phạm nghiêm trọng trong việc cấp đất làm nhà ở cho công dân và xây dựng cơ sở hạ tầng.

 

Tăng cường công tác kiểm tra

 

Để khắc phục những hậu quả trên, sớm ổn định và phát triển tại các địa phương có vi phạm, trước hết các tổ chức và cá nhân có liên quan phải chấp hành nghiêm kết luận của Thanh tra thành phố. Huyện ủy và UBND huyện Thủy Nguyên xử lý nghiêm các vi phạm, tích cực khắc phục hậu quả, đồng thời rà soát, kiện toàn lại cán bộ Tài nguyên-Môi trường, chính quyền các xã, thị trấn bảo đảm công tâm, thạo việc, chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật trong thực hiện nhiệm vụ được giao. Vấn đề quan trọng nữa là UBND huyện cần thường xuyên kiểm tra, kịp thời phát hiện và ngăn chặn việc làm tùy tiện của đội ngũ cán bộ cấp xã, không để phát sinh các vụ việc tương tự, gây khiếu kiện phức tạp ở địa phương.

 

Mạnh Trung