Công nghiệp ôtô Trung Quốc – “Cá chép hoá rồng”

Tại bất kỳ quốc gia nào, công nghiệp ôtô là ngành có mối liên hệ cao độ với các ngành khác và có tác động lớn đến toàn bộ nền kinh tế đất nước. Công nghiệp ôtô Trung Quốc không phải là ngoại lệ.

Trải qua hơn 50 năm thử thách và phát triển, ngành công nghiệp ôtô Trung Quốc đã gặt hái được nhiều thành tựu lớn lao và trở thành một ngành trụ cột của đất nước. Không giống như Ấn Độ, ngay từ giai đoạn non trẻ đầu tiên, công nghiệp ôtô Trung Quốc đã được Chính phủ coi trọng với tham vọng biến nó trở thành một trong những ngành mũi nhọn trong chiến lược phát triển kinh tế.

Chery Tiggo2

Quyết tâm là thế nhưng quá trình thực thi không hề đơn giản. Chịu tác động của những nhân tố như “bước đại nhảy vọt”, ngành công nghiệp ôtô Trung Quốc đã trải qua khá nhiều thăng trầm. Chỉ lác đác vài doanh nghiệp tạm gọi là lớn mạnh trong số hơn 2.500 công ty ôtô và linh kiện phụ trợ được nhà nước bảo hộ. Đến năm 1982, tổng doanh thu năm của cả từng ấy doanh nghiệp chưa bằng doanh số bán ra nước ngoài của một hãng xe trung bình tại Nhật, Mỹ hay châu Âu.

Tuy nhiên, vào giữa những năm 80 của thế kỷ trước, Trung Quốc lại có những chính sách ưu đãi đầu tư nước ngoài, xoá bỏ nhiều rào cản với các “ông lớn” như Volkswagen, GM, Ford hay Toyota. Bước đi hợp lý này đã thay đổi hoàn toàn bộ mặt ngành công nghiệp ôtô, tạo ra một cuộc cách mạng ôtô trong nước và bức tranh tổng thể tươi sáng, lạc quan, thay thế cho cảnh ảm đạm bấy lâu.

Năm 1994 là mốc đáng nhớ của lịch sử ngành công nghiệp ôtô Trung Quốc. Trong năm này, chính sách phát triển công nghiệp ôtô được ban hành, cho thấy những nỗ lực bền bỉ của chính phủ trong việc thiết lập một môi trường trong sạch về chính sách và quy định nhằm mang tới sự phát triển thịnh vượng. Đây cũng là lần đầu tiên mối liên hệ giữa “xe hơi” và “gia đình” được hình thành.

Ngành công nghiệp ôtô Trung Quốc thực sự “thay da đổi thịt” khi quốc gia này “cập bến” WTO. Trước áp lực toàn cầu hoá thương mại của WTO mà cụ thể là việc giảm thuế nhập khẩu xuất hiện, giá giảm liên tục, các mẫu xe mới ngày càng thân thiện với người tiêu dùng về cả mẫu mã, tính năng lẫn tiền chi trả đua nhau ra lò. Hiện tại, Trung Quốc đã trở thành thị trường ôtô lớn thứ 2 thế giớ (sau Mỹ) và là đối thủ cạnh tranh đáng gườm với các quốc gia khác.

Bí quyết thành công

Sự hỗ trợ từ Chính phủ

Nhờ sự trợ giúp từ Chính phủ, những công ty trong nước như Geely, Chery sẽ tập trung nâng cao công nghệ, cải thiện chất lượng như hệ thống động cơ, điều khiển điện tử, kỹ thuật kiểm soát khí thải, tính năng an toàn… Chính phủ Trung Quốc có một kế hoạch hết sức nhất quán và khuyến khích xuất khẩu. Thông qua việc cho phép các công ty nước ngoài sở hữu trên 50% vốn liên doanh, rất nhiều thương hiệu hàng đầu thế giới đã nhảy vào.

Khuyến khích các hãng bán xe ra nước ngoài sẽ tạo ra hai lợi thế. Thứ nhất, Trung Quốc có thêm nguồn tiền đầu tư do các hãng mở rộng sản xuất. Thứ hai, để xuất khẩu sang các nước khác, chẳng hạn như châu Âu, các nhà sản xuất bắt buộc phải chuyển giao công nghệ để sản phẩm của mình đạt tiêu chuẩn chất lượng môi trường và an toàn. Như vậy, chiêu thức ép đầu tư để lấy công nghệ tiếp tục được áp dụng dưới hình thức tinh vi hơn.

Phản ứng nhanh với thời cuộc

Khi Trung Quốc gia nhập WTO năm 2001, các nhà sản xuất ôtô trong nước đã nhờ các nhà hoạch định giá đưa ra chiến lược phù hợp với người tiêu dùng nhằm tăng lợi nhuận lâu dài và phát triển bền vững.

Không chỉ nhanh nhạy và thấu hiểu thị trường, các nhà sản xuất ôtô Trung Quốc ngày nay đã biết đón trước yêu cầu của “thượng đế”. Ngoài giá, họ cũng học cách quan tâm chu đáo hơn tới những người bỏ tiền vào túi cho mình. Để cạnh tranh với xe nhập khẩu, họ phải nhanh chóng cải thiện hoặc xây dựng lại hệ thống phân phối và bảo trì, bảo dưỡng khắp đất nước.

Geely Kingying

Xây dựng thương hiệu

Tiềm năng phát triển khổng lồ trong thị trường, bản thân nó cũng không thể đảm bảo cho sự thành công bền vững. Đó là lý do tại sao xây dựng thương hiệu đối với các nhà sản xuất ôtô lại đóng vai trò chủ đạo trong chiến lược phát triển dài hạn. Đặc biệt khi xảy ra khủng hoảng, thương hiệu chính là thứ có giá trị nhất, giúp doanh nghiệp tồn tại.

Các doanh nghiệp Trung Quốc hiểu rõ điều này và đã bắt đầu xây dựng thương hiệu. Điển hình là Geely Automobile. Chủ tịch của hãng này nói, ôtô mang các thương hiệu Trung Quốc sẽ sớm được khách hàng nước ngoài chấp nhận, đặc biệt đối với thị trường có nhu cầu cao như Mỹ và châu Âu.

“Anh tài” trong ngành sản xuất ôtô Trung Quốc

Geely Automobile

Geely bắt đầu bước chân vào ngành công nghiệp ôtô năm 1998, là một trong số ít các hãng ôtô Trung Quốc tập trung vào việc phát triển thương hiệu độc lập. Geely đã thâm nhập vào Mỹ và châu Âu bằng cách tham gia các triển lãm ôtô quốc tế như Triển lãm Frankfurt hay Triển lãm ôtô quốc tế Bắc Mỹ.

Geely tuyên bố sẽ tiến vào thị trường Mỹ vào cuối 2008 cùng dòng xe mui kín Freedom Cruiser với giá bán lẻ chưa đầy 10.000 USD. Tuy nhiên, Chủ tịch Geely Automobile Lí Thư Phúc nhấn mạnh, Geely sẽ không quá vội vàng đâm đầu vào thị trường Âu, Mỹ. Mục tiêu chính của hãng hiện tại là Đông Nam Á, Trung Đông và Mỹ Latinh. Thông qua một đối tác địa phương ở Malaysia, Geely sẽ lắp ráp ôtô và tiêu thụ khắp Đông Nam Á. Sản lượng hàng năm trong thời gian đầu của nhà máy tại Malaysia là vào khoảng 10.000 chiếc.

Chery Automobile

Mặc dù là một doanh nghiệp non trẻ thành lập năm 1997, Chery Automobile đã nhanh chóng chứng tỏ là một trong những nhà sản xuất ôtô hàng đầu Trung Quốc. Năm 2007, Chery đã đạt mốc lịch sử về tăng trường với tổng số 381.000 chiếc xe du lịch có mặt trên thị trường toàn cầu, tăng 24,8% so với cùng kỳ năm trước. Điều này đã đưa Chery trở thành nhà sản xuất xe du lịch lớn thứ tư Trung Quốc.

Từ khi thành lập, Chery luôn theo đuổi chiến lược marketing cốt lõi của mình là trở thành nhà xuất khẩu xe du lịch chính tới thị trường quốc tế. Hãng này bắt đầu bằng việc xây dựng hình ảnh vững mạnh tại thị trường nội địa, sau đó mới thực hiện kế hoạch khuếch trương thanh thế. Hiện tại Chery trở thành nhà sản xuất ôtô đầu tiên của Trung Quốc bán ôtô, phụ tùng và công nghệ chính hãng ra nước ngoài.

Chery Eastar

Chery hiện có mặt tại lãnh thổ của hơn 60 quốc gia với các mẫu chủ yếu như Eastar, Cowin, Tiggo3, A5, V5, QQ3, QQ6, Karry, Riich2 và A1. Đồng thời, hãng cũng đào tạo đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp, luôn tự hào về sản phẩm làm ra và hết lòng với người tiêu dùng. Bên cạnh đó, Chery không ngừng nâng cao chất lượng sản phẩm và đã đạt chứng nhận ISO9001 về hệ thống chất lượng quốc tế năm 2001, chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng ISO/TS16949 từ Germany TUV.

Tương lai nhiều thách thức và cơ hội

Các nhà sản xuất ôtô Trung Quốc không giấu giếm tham vọng chinh phục thị trường Mỹ và châu Âu. Ôtô nhập khẩu từ Trung Quốc vào Mỹ nhiều khả năng sẽ rất cạnh tranh về giá so với xe của các nhà sản xuất Mỹ, châu Âu và Nhật Bản.Tuy nhiên, nếu chỉ cạnh tranh bằng giá, các hãng xe Trung Quốc chắc chắn sẽ thất bại vì với mặt hàng ôtô, yếu tố công nghệ và độ an toàn có vai trò quan trọng.

Tổng biên tập tạp chí MotorTrend cho rằng, các hãng xe Trung Quốc muốn đem sản phẩm tốt đi chinh phục thị trường Mỹ, giống cách người Hàn Quốc đã làm vài thập kỷ trước đây hay người Nhật Bản đã làm từ trước nữa. Có thể trong thời điểm hiện tại, xe Trung Quốc chưa thể làm nên một cuộc cách mạng như kế hoạch, phải đi đường vòng. Tuy nhiên, được sự hỗ trợ tốt từ Chính phủ, thời gian để xe Trung Quốc “lên ngôi” sẽ không quá xa vời.