Con voi chui lọt lỗ kim

Ngày 31- 3, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội thông báo, bà Nguyễn Thị Kim Phượng đã bán toàn bộ 8,5% số cổ phiếu VTV đang sở hữu, cho dù trước đó bà Phượng không hề công bố thông tin chào bán nào (tương đương 557.800 cổ phiếu). Sau giao dịch này, bà Phượng không còn sở hữu cổ phiếu VTV nào. Điều này gây bất bình cho không ít nhà đầu tư.

Lỗ hổng lớn
Theo quy định tại Thông tư 09/2010/TT-BTC hướng dẫn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán (có hiệu lực kể từ ngày 1- 3), bà Phượng được coi là cổ đông lớn và phải công bố thông tin ít nhất 3 ngày trước khi tiến hành giao dịch. Tuy nhiên, theo Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX), cơ quan này không nhận được bất cứ thông báo đăng ký giao dịch nào từ phía bà Phượng. Trước đó ngày 3- 2- 2010, bà Nguyễn Thị Kim Phượng đã chào mua công khai 1,3 triệu cổ phiếu VTV. Thời gian hoàn tất việc chào mua là 60 ngày và lệnh mua sẽ bị hủy trong trường hợp giá cổ phiếu VTV tăng cao quá 30% giá chào mua (40.000 đồng). Sau sự kiện này, giá cổ phiếu VTV tăng mạnh và có đến 5 phiên tăng trần liên tiếp (Công ty Vật tư Vận tải Xi măng đã có văn bản giải trình với HNX về việc này). Đến ngày 19- 3, giá cổ phiếu VTV đã lên tới 66.000 đồng (vượt quá 30% giá chào mua của bà Phượng).
Tuy chưa có đủ cơ sở để khẳng định bà Phượng làm giá cổ phiếu VTV nhưng điều này cho thấy lỗ hổng quản lý quá  lớn khiến bà Phượng giao dịch trót lọt 577.800 cổ phiếu mà không hề đăng ký. Cổ đông lớn xử sự như vậy khiến không ít nhà đầu tư nhỏ cảm thấy bị chèn ép. Họ cho rằng, có thể vì những phi vụ giao dịch này mà giá cổ phiếu VTV liên tục biến động, có lúc tăng tới hơn 66.000 đồng nhưng ngay sau đó lại giảm nhanh chỉ còn 44.600 đồng khiến nhiều nhà đầu tư bị thiệt hại hàng trăm triệu đồng.

Việc vi phạm công bố thông tin giao dịch chứng khoán cần được ngăn chặn, tạo sự minh bạch trên thị trường

 Cần thắt chặt biện pháp quản lý
Là một cổ đông lớn, bà Phượng hiểu rõ các quy định trong giao dịch cổ phiếu nhưng vẫn vi phạm là điều cần được giải thích rõ. Tuy HNX thông báo đã báo cáo sự việc với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và chờ ý kiến của Ủy ban nhưng số đông nhà đầu tư khi được hỏi đều cho rằng đây là giao dịch bất thường, ảnh hưởng tới cả công ty và các cổ đông khác, nhất là trong bối cảnh thị trường đang lình xình như hiện nay, tâm lý của nhà đầu tư không ổn định.
Lâu nay, thị trường chứng khoán Việt Nam không còn quá xa lạ với những giao dịch kiểu tiền trảm hậu tấu của các cổ đông lớn, mà sự kiện bà Nguyễn Thị Kim Phượng  chỉ là một vụ điển hình. Trong báo cáo tổng kết hoạt động năm 2009, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội cho biết, qua theo dõi 484 lượt giao dịch của 280 cổ đông lớn, cơ quan này phát hiện 155 trường hợp vi phạm về công bố thông tin đối với giao dịch của cổ đông nội bộ và 38 trường hợp vi phạm về công bố thông tin khác.
Như vậy, tình trạng vi phạm về công bố thông tin vẫn tiếp diễn và đặt ra nhiều vấn đề đáng quan tâm trong công tác quản lý. Hiện chế tài chưa đủ sức răn đe khi những giao dịch vi phạm chỉ bị nộp phạt vài chục triệu đồng, chẳng thấm vào đâu so với số lãi có khi lên tới hàng chục tỷ đồng nên không ít cổ đông lớn vẫn nhắm mắt làm ngơ. Do đó, cần nâng mức xử phạt thật nặng hơn mới đủ sức răn đe hành vi thao túng giá, đầu cơ cổ phiếu dựa vào vị thế của cổ đông lớn, làm thiệt hại những nhà đầu tư khác. Sở giao dịch chứng khoán cần tăng cường giám sát, có cơ chế ngăn chặn hành vi thao túng giá, tạo sự minh bạch trên thị trường, làm yên lòng nhà đầu tư.
Thanh Hiệp