Còn đây tiếng phách, giọng ca

Anh Vân

 

Đeo đẳng " nghiệp " ca trù gần 17 năm có lẻ, hiện nghệ sĩ Đỗ Quyên là Hội viên Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật, chủ nhiệm CLB ca trù Hội Văn nghệ dân gian Hải Phòng. Mặn mà, đằm thắm trong chiếc áo the năm vạt, chị cùng với các nghệ nhân, ca nương, nhạc công của CLB ca trù  có được nhiều canh hát đẹp, đem lại  ấn tượng tốt và những mỹ cảm sâu sắc của bộ môn nghệ thuật ca trù cho khán thính giả. Bước sang năm mới 2007, chị cùng CLB đã có nhiều ý tưởng mới để hoạt động của CLB ngày càng khởi sắc.

- Thưa nghệ sĩ Đỗ Quyên, được biết tháng sáu vừa qua, chị tham dự  " Đêm ca trù toàn quốc" do Bộ Văn hoá - Thông tin tổ chức với mục đích tôn vinh nghệ thuật ca trù trước nhân dân và bạn bè quốc tế. Xin chị cho biết đôi điều về cuộc Liên hoan này?

NS Đỗ Quyên: Phải nói rằng " Đêm ca trù toàn quốc " được tổ chức trang trọng, tập hợp những tay trống, kép đàn và ca nương xuất sắc nhất đến từ 14 tỉnh, thành phố còn lưu giữ nghệ thuật ca trù. Hải Phòng có 2 ca nương tham gia biểu diễn tại liên hoan này. Tôi đã hát thành công làn điệu " ả phiền 36 giọng",  một làn điệu khó. Thành công ấy không thuộc về cá nhân tôi mà thuộc về những nghệ nhân đã truyền dạy cho tôi và sự ủng hộ của tất cả hội viên CLB. Trước khi tham gia liên hoan, CLB ca trù Hải Phòng có những đóng góp tích cực trong quá trình nghiên cứu và hoàn tất hồ sơ về ca trù đệ trình UNESCO của Viện âm nhạc - Bộ Văn hoá- Thông tin để được công nhận là " Di sản văn hoá phi vật thể thế giới "

- Là một CLB hoạt động trên nguyên tắc tự chủ, không được bao cấp hay hỗ trợ kinh phí của các đơn vị chủ quản. Vậy trong thời gian qua, CLB đã sinh hoạt như thế nào?

NS Đỗ Quyên: Đảng và Nhà nước đang khuyến khích việc xã hội hoá các hoạt đông nghệ thuật nên việc CLB ca trù tự thân vận động là điều nên làm. Trải qua bao nhiêu thăng trầm, ca trù có lúc tưởng như không thể tồn tại. Để có được như ngày hôm nay là nhờ công rất lớn của các nghệ nhân Trọng Quế, Giang Thu, Đào Thị Thẩm, Nguyễn Thị Chín, Nguyễn Thị Bảo, Nguyễn Hãn.... Chính sự tận tâm, tha thiết với nghề, khát khao muốn khôi phục lại nghệ thuật ca trù của các nghệ nhân đã tiếp thêm cho chúng tôi sức mạnh và niềm tin để gánh vác những gì mà họ để lại. Hiện CLB có 15 hội viên ở các lứa tuổi, đến với ca trù bằng niềm đam mê khôi phục lại vốn cổ, sinh hoạt đều đặn vào sáng thứ bảy hàng tuần để luyện đàn, luyện hát. Những hội viên như ca nương Thu Hằng, kép đàn Hoàng Khoa tuổi đời còn rất trẻ song tố chất nghệ thuật đã được khẳng định qua những HCV, HCB tại Liên hoan ca trù lần thứ nhất. Mỗi khi CLB tổ chức Lễ giỗ tổ nghề, mừng thọ các nghệ nhân hoặc tổ chức các canh hát lớn để đưa ca trù đến với công chúng, các anh chị em hội viên lại tự nguyện đóng góp kinh phí để tổ chức.

- Xin chị cho biết hoạt động chính của CLB  trong thời gian này?

NS Đỗ Quyên: Với phương châm tự mình phải đi tìm khán giả bởi nghệ thuật ca trù là một loại hình khá kén người nghe, hàng tháng, CLB đều mời các vị khách đến cùng tham gia nghe hát tại CLB. Ngoài các buổi biểu diễn phục vụ nhiệm vụ văn hoá, chính trị của thành phố, mỗi tháng CLB lại tham gia biểu diễn thị phạm cho các sinh viên khoa Âm nhạc của trường Đại học sư phạm Hà Nội. Cho dù biểu diễn dưới hình thức nào, cho đối tượng nào thì các hội viên cũng biểu diễn hết mình để cống hiến cho khán giả những lời ca, tiếng đàn đẹp nhất.

- Bước sang năm 2007, một năm được đánh giá là có nhiều biến động của đát nước và thành phố trong quá trình hội nhập, chị và CLB của mình  có những dự định gì?

NS Đỗ Quyên: Theo tôi, bảo tồn và phát triển vốn văn hoá cổ truyền của dân tộc là một việc làm hết sức cần thiết trong quá trình hội nhập. Cũng như nhiều loại hình khác, ca trù sẽ phải nỗ lực rất nhiều để tìm lại vị thế cho mình. Sự giao lưu văn hoá đa dạng giữa các quốc gia sẽ thúc đẩy nghệ thuật dân gian phát triển. CLB ca trù Hải Phòng đang tiếp tục đào tạo thêm những ca nương, kép đàn, tay trống trẻ để có thể truyền lại những tinh hoa cho thế hệ sau, đồng thời nỗ lực tạo cơ hôi để anh chị em được làm nghề, được hát cho nhiều đối tượng khán giả khác nhau thưởng thức. Theo dự kiến thì đầu năm 2007, Trung tâm Văn hoá thành phố sẽ kết hợp với CLB ca trù Hải Phòng để tổ chức Liên hoan ca trù các tỉnh phía Bắc.

- Rất cảm ơn chị. Chúc chị và CLB ca trù Hải Phòng đón một mùa xuân mới với nhiều niềm vui đến với nghệ thuật ca trù!./.