Cơ sở đào tạo lúng túng, doanh nghiệp vận tải gặp khó

Doanh nghiệp vận tải choáng váng

Hiện cả nước có hơn mười ngàn xe công-ten-nơ (xe RM), trong đó,  Hải Phòng  có 4.000 đầu xe và 4100 rơ-moóc. Tổng thư ký Hiệp hội vận tải  hàng hoá đuờng bộ Hải Phòng (HATA) Phạm Trọng Thịnh cho biết: Những ngày gần đây, điện thoại văn phòng Hiệp hội đổ chuông liên tục. Rất nhiều doanh nghiệp vận tải- thành viên HATA  gọi đến nhờ tìm cách tháo gỡ và giãi bày nỗi lo khi ngày 1-7-2009 đã cận kề. Trên địa bàn Hải Phòng có 250 doanh nghiệp hoạt động vận tải bằng xe RM, trong số này 81 doanh nghiệp là thành viên của HATA, nhưng chiếm tới 75% số đầu phương tiện RM với gần 3000 xe. Tương đương với phương tiện có khoảng 6000 người lái, phụ xe, nhưng  có tới 90%  chỉ có bằng C. Với điều kiện thiếu thốn về bãi tập và phương tiện đặc chủng, cũng như đội ngũ giáo viên thiếu, phải đến năm 2010, số lái xe trên mới có thể hoàn thành nâng hạng. Điều đó cũng đồng nghĩa với hàng nghìn xe RM phải nằm bãi do thiếu người điều khiển. Đây là khó khăn không chỉ riêng cho các doanh nghiệp vận tải mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng tới việc lưu thông hàng hoá tại Hải Phòng, một đầu mối giao thông quan trọng bậc nhất cửa ngõ ra biển khu vực phía Bắc với sản lượng hàng hoá thông qua Cảng hàng năm lên tới hàng chục nghìn tấn.

Trưởng phòng Quản lý người lái và phương tiện Sở Giao thông Vận tải Hải Phòng cho rằng: Trong chương trình đào tạo lái xe do Bộ GTVT ban hành năm 2007 có phần đào tạo, nâng bằng cho các hạng từ B2, C, D, E lên các hạng FB2, FC, FD, FE. Người “lên hạng” thì được lái xe tải có kéo thêm rơ-moóc. Từ cơ sở trên, người lái và cơ quan quản lý, CSGT hiểu rằng chỉ cần có các bằng hạng C là đương nhiên được lái loại xe RM. Cũng do cách hiểu này, nhiều lái xe đã không đi học bổ sung, nâng bằng lên hạng FC. 5 trường đào tạo nghề lái xe cơ giới đường bộ dạy lái xe ở    Hải Phòng do không có người học, nên cũng không trang bị đầu kéo và sơ mi rơ-moóc lẫn chương trình học cho học viên. Trước tình hình phát triển loại xe đầu kéo container tăng mạnh trong những năm qua và số vụ tai nạn giao thông do loại xe này gây ra cũng tăng theo, nên Luật Giao thông đường bộ năm 2008 quy định chi tiết hơn: chỉ có những người có bằng FC mới được lái xe RM. Trong khi đến thời điểm hiện nay, cả Hải Phòng mới có hơn 800 lái xe có bằng FC, còn lại hơn 3000 lái, phụ xe chỉ mới có bằng C. Nay thời gian có hiệu lực của luật đến gần, do đó hàng ngàn lái xe hạng C và doanh nghiệp chuyên vận chuyển bằng xe container hết sức lúng túng.  

Cần phân kỳ đào tạo nâng cấp tay nghề

Việc nâng hạng cho lái xe RM là phù hợp với sự phát triển của hoạt động vận tải hàng hóa theo phương thức vận tải công- ten-nơ  hiện đại trên thế giới, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế. “Bằng lái FC chính là điểm giao thoa trình độ giữa hạng C và hạng F. Trước đây, số lượng xe RM trong nước rất ít, nhưng nay con số này tăng vọt. Những người có bằng C khi chuyển sang lái xe RM đều phải tự học là chính, chất lượng không bảo đảm. Thực tế những năm qua, tai nạn giao thông do xe RM gây ra chiếm tỷ lệ không nhỏ”- Tổng thư ký kiêm phó Chủ tịch Hiệp hội Vận tải hàng hóa đường bộ Hải Phòng Phạm Trọng Thịnh  thừa nhận. Do đó, sau khi phân tích, cơ quan chức năng quyết định phải nâng cao trình độ của lái xe RM lên FC. Tuy nhiên, nếu quy định bằng F mới được lái xe RM thì yêu cầu lại quá cao.  

Thời gian qua, các trường dạy lái xe ở Hải Phòng cũng như trên cả nước, số giáo viên có bằng FC và có nghiệp vụ giảng dạy lái xe RM chỉ đếm trên đầu ngón tay, trong khi cơ sở vật chất dạy lấy bằng FC chưa đáp ứng yêu cầu. Trường trung cấp  đào tạo nghề GTVT Hải Phòng  loay hoay trong 10 năm mới hoàn thành cơ sở sát hạch lái xe cơ giới đường bộ, nhưng vẫn chưa có đủ điều kiện đào tạo lái xe RM  do thiếu kinh phí đầu tư sân bãi tập và phương tiện. Hiệu trưởng Trường trung cấp  đào tạo nghề GTVT Hải Phòng  Nguyễn Văn Hiền cho biết: Trung bình một đầu kéo và RM công- ten-nơ trị giá hơn một tỷ đồng, nếu phải đầu tư một lúc hàng chục xe RM, thì nhà trường không chịu nổi. Hơn nữa, dù có đủ phương tiện, sân bãi và giáo viên thì để nâng hạng cho 3000 lái xe có bằng FC phải đến năm 2010 mới hoàn thành. Chính vì vậy, nhiều doanh nghiệp kiến nghị, việc thực hiện Luật GTĐB (sửa đổi) là cần thiết, nhằm nâng cấp tay nghề lái xe, góp phần giảm thiểu TNGT, nhưng cần phân kỳ đào tạo nâng cấp tay nghề phù hợp.   

Hướng tháo gỡ

Theo Tổng thư ký HATA Phạm Trọng Thịnh, vẫn có cách khắc phục việc tổ chức nâng hạng bằng cho lái xe ở Hải Phòng. Đó là Sở GTVT Hải Phòng cho phép các cơ sở đào tạo phối hợp với HATA và Công ty vận tải thương mại Hà Anh (HA ANH TRACO) tổ chức nâng hạng cho lái xe. Bởi HA ANH TRACO có 8 ha sân bãi và hệ thống kho hàng hiện đại  tại Đình Vũ với hàng chục đầu xe RM đời mới, đội ngũ lái xe ở đây có hơn 10 năm kinh nghiệm lái xe RM lại  vừa đuợc tập huấn chương trình đào tạo lái xe hạng nặng do EC tổ chức có thể làm trợ giảng. Riêng nhà kho rộng, thoáng mát của HA ANH TRACO đủ sức chứa 1000 lái xe cùng lúc học tập, nếu giảng dạy bằng loa máy, màn hình thì việc dạy lý thuyết cũng như thực hành tại chỗ không khó. Hiện tại, bãi xe của HA ANH TRACO ở Đình Vũ có 400 xe RM của các đơn vị khác thuê đỗ, đây cũng là khu vực có nhiều doanh nghiệp vận tải trú chân, nếu tổ chức sẽ không gây xáo trộn do lái xe không phải đi xa và sẵn có phương tiện để luyện tập trong thời gian nâng hạng để có bằng FC./.

                                                                                   Anh Tú