Cơ quan đăng kiểm có trách nhiệm liên đới việc xe Toyota lỗi?

Những ngày qua, thông tin về hai dòng xe của Công ty liên doanh Toyota Việt Nam (TMV) là Invova và Fotuner bị dính lỗi kỹ thuật trong quá trình lắp ráp được người tiêu dùng rất quan tâm, đặc biệt là những người đang sở hữu những chiếc xe nằm trong lô hàng bị “tố” là dính lỗi.

Xe Toyota Innova được bày bán. Ảnh minh họa

Đến thời điểm này, thông tin về lỗi các dòng xe đã được chính TMV xác nhận. Điều khác biệt giữa sự xác nhận của TMV và thông tin phản ánh từ kỹ sư Lê Văn Tạch là số lượng xe bị mắc lỗi cũng như hậu quả có thể xảy ra và phương thức khắc lỗi.

Những trường hợp sản phẩm có lỗi kỹ thuật như trên, ngoài việc làm đương nhiên là đem xe đi kiểm tra và bảo dưỡng để khắc phục các lỗi kỹ thuật, người tiêu dùng còn đặt ra nhiều vấn đề liên quan đến quyền lợi của mình.

Theo quy định của pháp luật thì nhà sản xuất và cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực đăng ký chất lượng phương tiện cơ giới đường bộ là Cục Đăng kiểm Việt Nam có trách nhiệm gì trong việc xử lý sự cố và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng? Chúng tôi có cuộc trao đổi với Luật sư Nguyễn Chí Đại, VPLS Khánh Hưng và Luật sư Nguyễn Minh Anh,VPLS Trí Minh về vấn đề này:

- Thưa Luật sư Nguyễn Chí Đại, đối với hàng hóa là ô tô thì quy định của pháp luật, Cơ quan đăng kiểm có phải kiểm tra toàn bộ các sản phẩm được đưa ra thị trường không?

Đối với mỗi loại xe, cơ quan kiểm tra cũng chỉ tiến hành kiểm tra điển hình một hoặc một số sản phẩm có tính ngẫu nhiên để xem xét sản phẩm có đúng như hồ sơ đăng ký chất lượng hàng hóa không. Giấy đăng ký chất lượng sẽ được Cục Đăng kiểm cấp cho loại xe đó dựa trên kết quả báo cáo kiểm tra và báo cáo thử nghiệm mẫu điển hình. Như vậy, cơ quan đăng kiểm không kiểm tra tất cả các sản phẩm được đưa ra thị trường.

- Như vậy, đối với các lỗi kỹ thuật trên, cơ quan đăng kiểm cũng không phát hiện ra và họ không phải chịu trách nhiệm gì về việc để xảy ra lỗi, thưa ông?

- Cơ quan đăng kiểm là cơ quan quản lý nhà nước về trong lĩnh vực đăng ký chất lượng phương tiện cơ giới đường bộ, không phải là nhà sản xuất nên không thể chịu trách nhiệm cho lỗi của sản phẩm. Lỗi của sản phẩm do nhà sản xuất chịu. Cơ quan quản lý nhà nước chỉ chịu trách nhiệm nếu lỗi này xuất phát từ việc thiếu trách nhiệm trong công tác quản lý, kiểm tra và cấp giấy chứng nhận đăng ký chất lượng của sản phẩm.

Theo quy định, cơ quan đăng kiểm phải giám sát việc kiểm tra xuất xưởng. Nhưng đối với doanh nghiệp chuyển sản xuất ô tô có kỹ thuật cao như Toyota Việt Nam thì cơ quan đăng kiểm cũng không phải giám sát việc kiểm tra xuất xưởng. Doanh nghiệp chịu trách nhiệm toàn bộ đối với chất lượng sản phẩm như đã đăng ký tại cơ quan đăng kiểm.

- Thưa Luật sư Nguyễn Minh Anh, khi nhà sản xuất đã công bố và đăng ký tiêu chuẩn đối với hàng hóa, dịch vụ thì trách nhiệm của họ trong việc thực hiện cam kết này như thế nào?

- Sau khi được cấp giấy chứng nhận chất lượng cho mỗi loại sản phẩm xe ô tô, nhà sản xuất sẽ được sản xuất hàng loạt dựa trên các tiêu chuẩn kỹ thuật và môi trường đã đăng ký với Nhà nước. Việc sản xuất ra các sản phẩm xe có lỗi, hay nói chính xác hơn là không đúng với tiêu chuẩn kỹ thuật đã đăng ký thì nhà sản xuất đã vi phạm đăng ký chất lượng mà họ đã cam kết nên họ phải chịu trách nhiệm dân sự đối với khách hàng đã mua xe, như sửa chữa miễn phí, bồi thường thiệt hại nếu lỗi này gây ra thiệt hại về tài sản, sức khỏe cho người sử dụng…

Đối với việc sửa chữa xe, theo các quy định của Bộ Luật dân sự và ngay trong các cam kết bảo hành của nhà sản xuất, thì khi hàng hóa có lỗi, theo yêu cầu của người tiêu dùng hoặc bản thân nhà sản xuất thấy cầm đảm bảo an toàn cho việc lưu hành sản phẩm thì nhà sản xuất phải thực hiện ngay nghĩa vụ sửa chữa, bảo hành đối với sản phẩm, hàng hóa đó và người tiêu dùng không phải trả phí kiểm tra, sửa chữa.

- Đối với các sản phẩm đã hết thời gian bảo hành, người tiêu dùng có được kiểm tra, sửa chữa miễn phí không, thưa ông?

- Thông thường thì bảo hành là nghĩa vụ của bên bán, nhà sản xuất được áp dụng cho sản phẩm trong một thời gian nhất định mà hết thời hạn bảo hành thì bên mua phải bỏ tiền ra sửa chữa.

Với các lỗi xảy ra với các sản phẩm của TMV mới được phát hiện, có thể xảy ra tình huống là bản thân nhà sản xuất cũng không biết hoặc biết mà cố tình che dấu. Cả hai trường hợp này, các xe có lỗi phải được sửa chữa mà không hạn chế về thời gian bảo hành. Theo Điều 7, Nghị định 55/2008/NĐ-CP của Chính phủ, hướng dẫn thi hành Pháp lệnh bảo vệ người tiêu dùng thì: Tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hoá, dịch vụ phải thường xuyên kiểm tra hàng hoá, dịch vụ để đảm bảo tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng trước khi cung ứng đến người tiêu dùng; phải kịp thời tiến hành các biện pháp khắc phục, xử lý. Vì thế, trách nhiệm sửa chữa thuộc về TMV

- Xin cảm ơn các ông! 

Bình Minh