Chuyển đổi số tạo bước đột phá trong thi hành án dân sự tại Hà Nội
(PLVN) - Việc vận hành Nền tảng số trên toàn quốc từ ngày 20/1/2026 đang tạo chuyển biến rõ nét trong công tác thi hành án dân sự, từ số hóa quy trình nghiệp vụ, nâng cao tính minh bạch đến rút ngắn thời gian xử lý, giảm chi phí. Tại Hà Nội, Phó Trưởng Thi hành án dân sự TP Hà Nội Nguyễn Thị Thanh Tú cho biết, công nghệ thông tin còn được phát huy hiệu quả trong tổ chức thi hành các vụ án đặc biệt lớn, phức tạp như Tân Hoàng Minh, FLC, góp phần đẩy nhanh tiến độ chi trả, bảo đảm quyền lợi của hàng chục nghìn người được thi hành án.
* PV: Thưa bà, ngày 20/01/2026, hệ thống Thi hành án dân sự (THADS) chính thức vận hành Nền tảng số trên toàn quốc với 4 phân hệ, đánh dấu giai đoạn chuyển đổi số toàn diện của ngành. Từ khi triển khai chính thức, đến nay, hệ thống được đánh giá vận hành cơ bản ổn định đã mang lại những kết quả tích cực cho THADS Hà Nội thế nào?
- Bà Nguyễn Thị Thanh Tú: Việc Cục Quản lý THADS chính thức vận hành Nền tảng số từ ngày 20/01/2026 thực sự là một bước ngoặt quan trọng, tạo ra sự chuyển biến căn bản trong toàn hệ thống. Đối với THADS thành phố Hà Nội, một trong những đơn vị có khối lượng công việc lớn nhất cả nước, những kết quả tích cực mang lại rất rõ nét.
Thứ nhất, Nền tảng số đã góp phần nâng cao tính minh bạch và công khai. Toàn bộ quy trình từ tiếp nhận đơn, ra quyết định, tổ chức thi hành đến giải quyết khiếu nại đều được số hóa và vận hành trên môi trường điện tử. Điều này giúp việc giám sát được thực hiện xuyên suốt, hạn chế tối đa sự can thiệp tùy tiện, bảo đảm kỷ cương, liêm chính trong hoạt động thi hành án.
Thứ hai, hệ thống mang lại hiệu quả vượt trội về thời gian và chi phí. Phân hệ Biên lai điện tử giúp việc thu, nộp tiền án phí, tiền thi hành án được thực hiện nhanh chóng, thuận tiện cho người dân, đồng thời giảm áp lực cho công chức. Phân hệ Hỗ trợ ra quyết định thi hành án đã tự động hóa các bước soạn thảo, kiểm tra tính hợp lệ của văn bản, giúp giảm sai sót kỹ thuật và rút ngắn thời gian xử lý nghiệp vụ.
Thứ ba, đối với công tác chỉ đạo, điều hành, Nền tảng số cho phép lãnh đạo nắm bắt tức thời tiến độ xử lý công việc của từng đơn vị trực thuộc, từ đó có những chỉ đạo kịp thời, chính xác.
Có thể nói, sau một thời gian vận hành, Nền tảng số đã thực sự trở thành “công cụ đắc lực”, giúp THADS Hà Nội nâng cao năng lực quản trị, hướng tới mục tiêu phục vụ Nhân dân ngày càng tốt hơn.
* PV: Bất kỳ hệ thống nào khi bắt đầu triển khai cũng đều có những khó khăn, thách thức do chủ quan và khách quan mang lại. THADS Hà Nội gặp phải khó khăn, vướng mắc gì trong quá trình triển khai, vận hành hệ thống; ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác THADS?
- Bà Nguyễn Thị Thanh Tú: Đúng như nhận định, không có một cuộc cách mạng nào lại không gặp khó khăn. Trong quá trình triển khai Nền tảng số và ứng dụng công nghệ thông tin, THADS Hà Nội cũng đã đối mặt với một số khó khăn, vướng mắc, có thể kể đến:
Thứ nhất, về hạ tầng kỹ thuật và kết nối. Với đặc thù là đơn vị có số lượng cán bộ, công chức lớn và nhiều đơn vị trực thuộc (các Phòng NV và các Phòng THADS KV), việc bảo đảm hạ tầng công nghệ thông tin đồng bộ, đường truyền ổn định để vận hành hệ thống tập trung là một thách thức không nhỏ. Có thời điểm, tình trạng nghẽn mạng, gián đoạn kết nối do lượng truy cập lớn đã ảnh hưởng nhất định đến tiến độ xử lý công việc.
Thứ hai, về kỹ năng và tâm lý người dùng. Việc chuyển đổi từ phương thức làm việc thủ công truyền thống sang môi trường số hóa toàn diện đòi hỏi mỗi cán bộ, công chức phải thay đổi thói quen, nâng cao kỹ năng công nghệ thông tin. Một bộ phận cán bộ lớn tuổi, hoặc cán bộ ở các đơn vị cơ sở, ban đầu còn lúng túng, tâm lý e ngại, chưa sẵn sàng. Đây là rào cản về mặt con người và nhận thức.
Thứ ba, về sự đồng bộ dữ liệu và pháp lý. Mặc dù đã có chủ trương kết nối liên thông với cơ quan Toà án tuy nhiên chưa thực hiện được. Hiện nay các BA, QĐ của TA vẫn đc chuyển giao tbeo phương thức truyền thống (bản giấy) Bên cạnh đó, một số quy định pháp luật hiện hành chưa theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, dẫn đến vướng mắc trong việc xác định giá trị pháp lý của một số loại văn bản, chứng từ điện tử, đặc biệt trong hoạt động xác minh tài sản, phong tỏa tài khoản… Các vụ việc lớn, phức tạp, có yếu tố nước ngoài cũng đặt ra yêu cầu cao về bảo mật và an toàn dữ liệu.
PV: Để khắc phục khó khăn, vướng mắc, Thi hành án Hà Nội đã có những giải pháp, sáng kiến nào trong việc vận hành Nền tảng số cũng như ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác thi hành án để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao?
- Bà Nguyễn Thị Thanh Tú: Trước những khó khăn đó, Đảng ủy, Lãnh đạo THADS TP đã tập trung chỉ đạo quyết liệt, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp cụ thể:
Một là, tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức. Chúng tôi xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Đảng uỷ, LĐ đã trực tiếp chỉ đạo, phân công lãnh đạo phụ trách theo dõi, giám sát tiến độ sử dụng Nền tảng số tại các đơn vị. Đồng thời, tổ chức các hội nghị quán triệt, đề cao vai trò tiên phong của người đứng đầu cấp phòng trong việc ứng dụng công nghệ.
Hai là, đào tạo, tập huấn bài bản và cầm tay chỉ việc. THADS TP HN đã phối hợp với Ban Chuyển đổi số và Tke dữ liệu THADS thuộc Cục QLy THADS, chủ động phối hợp với FPT tổ chức nhiều lớp tập huấn chuyên sâu, không chỉ lý thuyết mà thực hành trực tiếp trên hệ thống. Đặc biệt, chúng tôi thành lập “Ban chỉ đạo Nền tảng số” trong đó có tổ thư ký gồm những cán bộ trẻ có chuyên môn về công nghệ, sẵn sàng phối hợp cùng FPT hỗ trợ 24/7 cho các đơn vị gặp vướng mắc trong quá trình vận hành, kịp thời tháo gỡ các sự cố phát sinh.
Ba là, xây dựng quy trình nội bộ và sáng kiến cải cách hành chính. Trên cơ sở các phân hệ của Nền tảng số, THADS TP đã chủ động rà soát, ban hành các quy trình nội bộ để chuẩn hóa thao tác nghiệp vụ. Hiện đại hoá bộ phận 1 cửa trong tiếp nhận và trả kết quả thi hành án, tạo sự hài lòng cho người dân.
* PV: Chỉ trong thời gian ngắn vừa qua, THADS Hà Nội đã tổ chức thi hành án dứt điểm các vụ án như Tân Hoàng Minh, FLC - những vụ việc chưa có tiền lệ, với số lượng đương sự rất lớn. Xin bà chia sẻ về quá trình Thi hành án Hà Nội đã áp dụng công nghệ thông tin, cũng như kết quả giải quyết nhanh chóng 2 vụ án trên.
- Bà Nguyễn Thị Thanh Tú: Vụ án Tân Hoàng Minh và FLC là những vụ án lớn, có tính chất đặc biệt phức tạp, giá trị lớn, số lượng người được thi hành án lên tới hàng chục nghìn (chủ yếu là các nhà đầu tư, trái chủ). Việc tổ chức thi hành án dứt điểm, nhanh chóng, đúng pháp luật trong thời gian ngắn là một kỳ tích, trong đó ứng dụng công nghệ thông tin đóng vai trò then chốt.
Thứ nhất, áp dụng công nghệ để số hóa danh sách và xác minh đương sự. Với số lượng đương sự khổng lồ, việc xác định chính xác danh tính, số tiền được nhận là vô cùng khó khăn nếu làm thủ công. THADS Hà Nội đã phối hợp với các ngân hàng thương mại, sử dụng các phần mềm đối chiếu, xác thực thông tin cá nhân bằng định danh điện tử. Việc xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung về người được thi hành án đã giúp rà soát, loại trừ trùng lặp, bảo đảm quyền lợi chính xác cho từng cá nhân.
Thứ hai, ứng dụng Nền tảng số trong thanh toán, chi trả: thực hiện chi trả qua tài khoản NH trung gian một cách nhanh chóng, an toàn, giảm tải việc tập trung đông người đến trụ sở cơ quan thi hành án.
Thứ ba, ứng dụng công nghệ trong công tác giám sát, công khai. Toàn bộ quá trình tổ chức thi hành hai vụ án này đều được cập nhật liên tục trên Nền tảng số và cổng thông tin điện tử của THADS giúp các đương sự có thể theo dõi tiến độ, kết quả xử lý của mình. Điều này tạo niềm tin lớn trong nhân dân, hạn chế tối đa khiếu nại, tố cáo phát sinh.
Kết quả, với sự chỉ đạo quyết liệt của Trung ương và Thành phố, cùng sự hỗ trợ đắc lực của công nghệ, THADS Hà Nội đã hoàn thành việc thi hành án các vụ Tân Hoàng Minh và FLC trong thời gian ngắn kỷ lục, giải tỏa được những điểm nghẽn lớn về xã hội, thu hồi hàng nghìn tỷ đồng trả cho người dân, được dư luận và các cơ quan chức năng đánh giá rất cao.
* PV: Xin cảm ơn bà!