Chung tay nâng cao giá trị nông, lâm, thủy sản
Ghi nhận phản ánh của các ngành hàng nông sản về một số vướng mắc trong sản xuất, tiêu thụ, xuất khẩu trong thời gian qua; hôm qua (25/9), lãnh đạo Chính phủ và các Bộ, ngành đã có cuộc làm việc với đại diện các hiệp hội, doanh nghiệp (DN) xuất khẩu nông, lâm, thủy sản (NLTS), bàn giải pháp tháo gỡ.
Tại Hội nghị, nhiều vấn đề đã được nêu rõ. Với sầu riêng, sản lượng của Việt Nam đã tăng khoảng 3 lần trong 5 năm, nhưng giá trị thu về vẫn thấp hơn so với những nước có sản lượng thấp hơn. Tình trạng tương tự xảy ra với gạo, cà phê, gỗ... Việt Nam có không ít sản phẩm đứng ở nhóm đầu thế giới về sản lượng, xuất khẩu, nhưng chế biến sâu, thương hiệu và khả năng tham gia những khâu có giá trị cao hơn trong chuỗi còn hạn chế. Bản thân đại diện các hiệp hội, DN cũng đề xuất một số giải pháp tại Hội nghị.
Như với ngành gạo, cần chuyển từ lợi thế sản lượng sang chất lượng, thương hiệu; trong đó thương hiệu gạo quốc gia phải gắn với giống, vùng nguyên liệu, tiêu chuẩn, truy xuất nguồn gốc, khả năng cung ứng ổn định. Với cà phê, tăng tỷ trọng chế biến sâu của DN trong nước, xây dựng dữ liệu vùng nguyên liệu, quảng bá thương hiệu trên thị trường quốc tế. Với ngành thủy sản, phát triển vùng nuôi công nghệ cao gắn với quỹ đất đủ lớn để đầu tư hệ thống xử lý, tuần hoàn nước, hình thành các vùng nuôi tập trung, đầu tư dài hạn.
Cũng tại Hội nghị, đại diện nhiều Bộ, ngành đã có những giải đáp ngay tại chỗ. Với việc hoàn thuế giá trị gia tăng (VAT) bị phản ánh một số nơi còn có hồ sơ kéo dài hoặc cách áp dụng chính sách chưa thống nhất; lãnh đạo Bộ Tài chính khẳng định quy định về VAT phải được hiểu và áp dụng thống nhất trên toàn quốc. Bộ Tài chính sẽ chỉ đạo cơ quan thuế, hải quan phối hợp hướng dẫn khắc phục tình trạng cùng 1 loại sản phẩm nhưng cách áp dụng khác nhau giữa các địa phương.
Về phía Bộ Ngoại giao, cho biết xuất khẩu NLTS đã được đưa vào các hoạt động ngoại giao kinh tế và các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao. Cùng với củng cố những thị trường lớn, cần tiếp tục đa dạng hóa thị trường, giảm rủi ro phụ thuộc, xây dựng chương trình quảng bá thương hiệu nông sản Việt đồng bộ hơn. Bộ Ngoại giao đề nghị các hiệp hội, DN chủ động “đặt hàng” những yêu cầu cụ thể về thị trường, đối tác, rào cản cần tháo gỡ để cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài có cơ sở hỗ trợ.
Về phía Bộ Công Thương, cho biết chính hiệp hội và các DN xuất nhập khẩu lớn là những chủ thể hiểu rõ đặc điểm từng ngành hàng, từng thị trường. Do đó, các tổ chức này cần thực sự phát huy vai trò tập hợp DN, xác định rõ vấn đề và đưa ra những đề xuất cụ thể với các Bộ, ngành thay vì triển khai rời rạc. Bộ sẽ tiếp tục hỗ trợ xúc tiến thương mại, tháo gỡ rào cản, nâng cao năng lực phòng vệ thương mại, nhất là với DN vừa và nhỏ. DN cũng phải giữ chất lượng, nguồn gốc và uy tín hàng hóa, tăng liên kết, tránh cạnh tranh không lành mạnh vì có thể làm giảm giá trị của cả ngành hàng.
Cùng với việc định hướng tổ chức lại sản xuất từ gốc, trong đó vùng trồng, vùng nuôi, giống, chất lượng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc gắn chặt hơn với chế biến và thị trường xuất khẩu; cơ quan chức năng có những phản ứng nhanh đáp ứng các đề xuất hợp lý của các hiệp hội, DN; những định hướng, giải pháp, chỉ đạo tại Hội nghị có ý nghĩa rất quan trọng. Khi tất cả cùng chung tay phối hợp, giá trị nông sản Việt nhất định phải tăng lên đúng với tiềm năng, thực lực.