Cho phép chuyển đổi giới tính: Bước mở đầu cho những niềm vui

(PLO) - Ngày 24/11/2015 được những người đồng tính, người chuyển giới ở Việt Nam xem là một thời khắc quan trọng, có ý nghĩa “lịch sử” khi Quốc hội thông qua Bộ luật Dân sự (sửa đổi) trong đó dành hẳn một điều quy định về chuyển đổi giới tính. 

Người chuyển giới xuống đường ăn mừng và bày tỏ sự cảm kích trước quyết định của Quốc hội. Người chuyển giới xuống đường ăn mừng và bày tỏ sự cảm kích trước quyết định của Quốc hội.

Thay đổi tư duy

Thông qua quy định cho phép chuyển đổi giới tính không phải là một quyết định dễ  dàng hay vội vàng của Quốc hội Việt Nam. Trong suốt quá trình thảo luận về Dự thảo Bộ luật Dân sự (sửa đổi), bên cạnh các ý kiến đồng tình thì cũng có nhiều đại biểu đề nghị chưa nên công nhận việc chuyển đổi giới tính. 

Báo cáo giải trình, tiếp thu về vấn đề này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khẳng định: “Việc chuyển đổi giới tính kèm theo nhiều vấn đề xã hội phát sinh liên quan đến y tế, bảo hiểm, hôn nhân và gia đình, các chính sách an sinh xã hội...”. Do đó, để bảo đảm tính thận trọng, hợp lý, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đề nghị Quốc hội cho tách việc chuyển đổi giới tính thành một điều riêng (Điều 37 mới) và chỉnh lý nội dung này theo hướng xác định: “Việc chuyển đổi giới tính được thực hiện theo quy định của luật. Cá nhân đã chuyển đổi giới tính có quyền, nghĩa vụ đăng ký thay đổi hộ tịch theo quy định của pháp luật về hộ tịch; có các quyền nhân thân phù hợp với giới tính theo quy định của Bộ luật này và luật khác có liên quan”.

Trả lời báo chí bên hàng lang Quốc hội về quy định mới này, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường cho biết: “Tôi ủng hộ việc chuyển đổi giới tính. Nếu không thì làm sao có điều luật đó trong Bộ luật Dân sự (sửa đổi). Xin nói thêm, ở châu Á rất ít nước thừa nhận quyền chuyển giới. Bộ luật Dân sự Việt Nam thừa nhận như vậy tôi cho là hết sức tiến bộ. Đó là bước tiến quan trọng vì thay đổi tư duy công nhận quyền của một nhóm người chiếm số lượng không lớn trong xã hội. Quy định đó cũng là thể hiện tinh thần của Hiến pháp 2013 tôn trọng quyền con người. Cái gì của con người cũng gần gũi với mình, dù người ta là thiểu số”.

 Tuy  nhiên, Bộ trưởng Hà Hùng Cường cũng cho biết: “Bộ luật Dân sự (sửa đổi) thừa nhận quyền chuyển đổi giới tính nhưng để thực thi quyền thì phải chờ luật, tức là việc chuyển đổi giới tính hiện nay vẫn chưa được phép. Đây là bước mở ra để đạo luật riêng về vấn đề chuyển giới được xây dựng, ban hành. Khi nào luật có hiệu lực thì việc chuyển giới mới được thực hiện”. 

 Chắc chắn để thực hiện quyền này, trong Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội khóa 14 tới, một luật quy định cụ thể về quyền chuyển đổi giới tính sẽ được bộ chuyên ngành đề xuất. 

Nhiều vấn đề phát sinh

Đúng như nhận định của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, việc chuyển đổi giới tính sẽ kéo theo nhiều vấn đề xã hội phát sinh liên quan đến y tế, bảo hiểm, hôn nhân và gia đình cũng như các chính sách an sinh xã hội. Đơn cử như việc thay đổi tên gọi, xác định lại giới tính trong giấy tờ hộ tịch. Với người chuyển giới, giới tính mong muốn của họ không trùng với giới tính khi sinh ra. Điều này dẫn đến hệ quả là trong đa số trường hợp, tên gọi từ khi khai sinh sẽ không phản ánh đúng nhận dạng giới tính của họ. Việc phải sử dụng một tên gọi nam tính trong khi thể hiện giới hoàn toàn là nữ tính hoặc ngược lại là điều mà họ không mong muốn. Bởi vậy, chắc chắn việc thay đổi tên gọi theo giới tính mong muốn sẽ là một nhu cầu cấp thiết và chính đáng của người chuyển giới. 

Một vấn đề khác, pháp luật về hôn nhân và gia đình hiện hành của Việt Nam không cho phép kết hôn đồng giới. Khi Bộ luật Dân sự chưa cho phép chuyển đổi giới tính thì vì không thể thay đổi giới tính trên giấy tờ mà người chuyển giới và người yêu của họ được pháp luật coi là hai người cùng giới tính nên không thể kết hôn với nhau. Với quy định mới của Bộ luật Dân sự sửa đổi, cá nhân đã chuyển đổi giới tính  có các quyền nhân thân phù hợp với giới tính đã được chuyển đổi, nghĩa là họ sẽ có các quyền, nghĩa vụ theo đúng như giới tính mới, bao gồm quyền kết hôn với người khác giới. Đây cũng chắc chắn sẽ là một vấn đề rất phức tạp và nhạy cảm. 

Theo một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Môi trường, trong các trở ngại ngăn cản người chuyển giới thực hiện phẫu thuật chuyển giới thì câu trả lời là điều kiện về kinh tế chưa đủ chiếm tới 79,6%; pháp luật chưa cho phép chiếm 51,9%; các trở ngại khác như sợ bị ảnh hưởng sức khỏe chỉ chiếm 38,4%, còn sợ bị kỳ thị chỉ chiếm 17%.  Với quy định mới của Bộ luật Dân sự sửa đổi, nhiều người đồng giới đang kỳ vọng vào việc được phẫu thuật chuyển giới ngay tại Việt Nam, được tiến hành các thủ tục chuyển đổi giới tính ngay tại Việt Nam. Điều đó đồng nghĩa với việc chi phí để chi trả cho các ca phẫu thuật chuyển giới sẽ bớt tốn kém hơn và cơ hội tìm lại giới tính thực sẽ nhiều hơn đối với nhiều người./.

Quang minh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Nhiều bất cập trong thực hiện quy định về chứng thực

Nhiều bất cập trong thực hiện quy định về chứng thực
(PLVN) -Hiện các địa phương trong cả nước đang tổng kết 6 năm thực hiện Nghị định số 23/2015/NĐ-CP của Chính phủ, thông qua đó đánh giá những kết quả đạt được, những khó khăn vướng mắc để xem xét đề xuất sửa đổi, bổ sung Nghị định này.

Lấy tuyên truyền để "phòng" phát sinh trách nhiệm bồi thường

Lấy tuyên truyền để "phòng" phát sinh trách nhiệm bồi thường
(PLVN) -Thời gian qua, công tác tuyên truyền pháp luật về BTNN luôn được Cục Bồi thường nhà nước (BTNN) và Sở Tư pháp các địa phương quan tâm thực hiện nhằm phổ biến các quy định trong lĩnh vực này đến cán bộ, nhân dân, góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm công vụ.

Điều tâm huyết của nữ Giám đốc Sở Tư pháp

Thành công của ngành Tư pháp Bắc Giang còn là sự cộng hưởng của tập thể đoàn kết, chung sức, chung lòng.
(PLVN) - Gắn bó với ngành Tư pháp Bắc Giang đến nay vừa tròn 20 năm, được đánh giá có cách lãnh đạo dân chủ; điều hành mềm dẻo, linh hoạt; chủ động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, Giám đốc Sở Tư pháp Đỗ Thị Việt Hà đã để lại nhiều dấu ấn, cùng tập thể Sở đạt được nhiều thành tích đóng góp tích cực vào sự phát triển của Bộ, ngành Tư pháp và sự phát triển của địa phương.

Cục THADS Lào Cai có tân Phó Cục trưởng

Cục THADS Lào Cai có tân Phó Cục trưởng
(PLVN) -Mới đây, Cục THADS tỉnh Lào Cai đã tổ chức lễ trao Quyết định của Tổng cục trưởng Tổng cục THADS về việc điều động, bổ nhiệm cán bộ lãnh đạo Cục THADS.

Thiếu tướng, PGS.TS Hoàng Hữu Chiến: Đời binh nghiệp gắn liền sự nghiệp bảo vệ biên giới quốc gia

Thiếu tướng Hoàng Hữu Chiến khảo sát thực tế phục vụ xây dựng các thông tư hướng dẫn các nghị định của Luật BPVN tại Hải Phòng.
(PLVN) - Phát huy tốt vai trò tham mưu, giúp việc cho Thường vụ, Đảng ủy Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng về công tác biên phòng và xây dựng lực lượng, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới, vùng biển, đảo; xây dựng hoàn thiện hệ thống pháp luật về quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia, Thiếu tướng, PGS.TS Hoàng Hữu Chiến, Phó Tham mưu trưởng, Đại biểu Quốc hội khóa XV đã góp công trong việc soạn thảo Chiến lược bảo vệ biên giới quốc gia và Dự án Luật Biên phòng Việt Nam.

Thi hành án dân sự Bà Rịa – Vũng Tàu vượt khó lập thành tích chào mừng 75 năm Ngày truyền thống ngành Tư pháp

Cục THADS tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu lập thành thích thi đua chào mừng kỷ niệm 75 năm Ngày Truyền thống Thi hành án dân sự.
(PLVN) - Mặc dù tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn biến rất phức tạp trên địa bàn, nhưng ngay từ đầu năm, Cục Thi hành án dân sự (THADS) tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu luôn tìm ra giải pháp phù hợp để hoàn thành tốt nhiệm vụ, lập thành thích thi đua chào mừng kỷ niệm 75 năm Ngày truyền thống ngành Tư pháp.

Kết quả rõ nét nhờ vận động tự nguyện thi hành án

Kết quả rõ nét nhờ vận động tự nguyện thi hành án
(PLVN) -Để giải quyết dứt điểm các vụ, việc phức tạp, từng bước hạn chế tình trạng án tồn đọng, các cơ quan THADS đã triển khai quyết liệt các giải pháp, trong đó công tác vận động, thuyết phục đương sự tự nguyện thi hành án.

Nở rộ các cuộc thi tuyên truyền pháp luật

Đồng chí Trần Chí Tiến, Giám đốc Sở Tư pháp Quảng Bình, Trưởng Ban Tổ chức Hội thi trao giải Nhất cho thí sinh Đặng Lê Thuỳ Trang, Chi bộ TT Đấu giá Tài sản nhà nước.
(PLVN) -Trong bối cảnh dịch bệnh phức tạp, nhằm không để công tác tuyên truyền pháp luật bị gián đoạn, ngành Tư pháp các địa phương đã đẩy mạnh tổ chức các cuộc thi tìm hiểu pháp luật trực tuyến.