Chờ ngày con đường mở lối vào thôn Cù Bai
Nằm trên dãy Trường Sơn, nơi biên giới Việt Nam - Lào, thôn Cù Bai từ lâu được biết đến là một trong những bản làng còn nhiều khó khăn của xã Hướng Lập (tỉnh Quảng Trị). Bao năm nay, người dân nơi đây vẫn canh cánh một niềm mong mỏi rất đỗi bình dị, đó là có một con đường để đi lại, giao thương, phát triển sản xuất và mở ra cơ hội thoát nghèo.
Gian nan con đường độc đạo
Thôn Cù Bai hiện có 143 hộ với khoảng 667 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào Bru - Vân Kiều sinh sống. Cuộc sống của người dân phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp, trồng lúa nước, bời lời, tràm và chăn nuôi nhỏ lẻ. Tuy nhiên, điều kiện tự nhiên khắc nghiệt cùng hạ tầng giao thông còn nhiều hạn chế đã khiến việc phát triển kinh tế gặp không ít trở ngại.
Trưởng thôn Cù Bai Hồ Văn Đươn cho hay, Cù Bai là địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn; địa bàn rộng, đường sá đi lại vất vả, trình độ sản xuất còn hạn chế, điều kiện tự nhiên khắc nghiệt đã ảnh hưởng lớn đến mọi mặt đời sống của người dân. Hiện, tỷ lệ hộ nghèo của thôn vẫn ở mức 39,86%.
“Muốn vào thôn, chỉ có con đường đất duy nhất, nối từ ngã ba thôn A Xóc – Cha Lỳ vào đến cuối thônvới chiều dài khoảng 8km. Vào mùa nắng, việc đi lại đã vất vả; đến mùa mưa, đoạn đường này trơn trượt, lầy lội, việc vận chuyển nông sản, tiếp cận các dịch vụ y tế, giáo dục càng thêm gian nan. Những chuyến xe chở vật tư sản xuất, hàng hóa hay nông sản của bà con nhiều khi phải chật vật vượt từng đoạn đường xuống cấp”, anh Đươn nói.
Không chỉ cản trở giao thương, giao thông khó khăn còn làm tăng chi phí sản xuất, giảm khả năng tiếp cận thị trường, khiến những tiềm năng về đất đai, lâm nghiệp và phát triển kinh tế của địa phương chưa được khai thác hiệu quả.
Trong định hướng phát triển nhiệm kỳ mới, thôn Cù Bai cũng xác định một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tranh thủ các nguồn lực để đầu tư hạ tầng, nhất là đường giao thông nông thôn, coi đây là điều kiện quan trọng để giảm nghèo và xây dựng nông thôn mới.
Con đường của niềm hy vọng
Đại diện Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Quảng Trị cho biết, dự án Nâng cấp, cải tạo đường liên thôn Cha Lỳ - Cù Bai, xã Hướng Lập đã được cấp có thẩm quyền phân bổ vốn. Hiện nay, đơn vị đang triển khai các thủ tục lựa chọn nhà thầu xây lắp theo đúng quy định của pháp luật. Nếu thuận lợi, dự án sẽ được khởi công trong quý III năm 2026.
Đây là công trình nằm trong Dự án "Xây dựng cơ sở hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu cho đồng bào dân tộc thiểu số (CRIEM) - Dự án thành phần tỉnh Quảng Trị" do UBND tỉnh Quảng Trị phê duyệt. Theo quyết định phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi, dự án có tổng mức đầu tư hơn 54,3 tỷ đồng, sử dụng nguồn vốn vay ưu đãi (OCR) của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và vốn đối ứng trong nước. Trong đó, chi phí xây dựng chiếm hơn 42,86 tỷ đồng, còn lại là kinh phí giải phóng mặt bằng, tư vấn, quản lý dự án, dự phòng và các chi phí liên quan.
Theo hồ sơ dự án, tuyến đường sẽ được đầu tư theo quy chuẩn kỹ thuật hiện hành, góp phần từng bước hoàn thiện hạ tầng giao thông khu vực miền núi, nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm việc đi lại an toàn hơn cho người dân, nhất là trong mùa mưa lũ.
Đối với người dân vùng biên Cù Bai, đây không đơn thuần là một công trình giao thông. Đó là con đường mở ra cơ hội phát triển mới sau nhiều năm bị chia cắt bởi địa hình hiểm trở. Khi tuyến đường hoàn thành, việc vận chuyển nông sản, vật tư sản xuất sẽ thuận lợi hơn, chi phí logistics giảm xuống, tạo điều kiện để người dân mở rộng diện tích sản xuất, phát triển kinh tế rừng, chăn nuôi đại gia súc và từng bước hình thành các mô hình sản xuất hàng hóa.
Chủ tịch UBND xã Hướng Lập Nguyễn Minh Tâm cho biết, giao thông luôn được xác định là "điểm nghẽn" lớn nhất trong phát triển kinh tế - xã hội của các thôn vùng sâu, vùng biên, trong đó có Cù Bai. Vì vậy, việc đầu tư tuyến đường không chỉ giúp người dân đi lại thuận lợi mà còn tạo động lực thu hút các nguồn lực đầu tư, thúc đẩy thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Theo ông Tâm, khi hạ tầng được hoàn thiện, chính quyền địa phương sẽ có thêm điều kiện để phát huy các lợi thế về kinh tế rừng, phát triển chăn nuôi, đồng thời bảo tồn và khai thác các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Bru - Vân Kiều gắn với phát triển du lịch cộng đồng trong tương lai.
Ở nơi biên cương còn nhiều gian khó ấy, điều người dân chờ đợi bấy lâu không phải là một công trình đồ sộ hay hiện đại, mà đơn giản là một con đường đủ rộng, đủ bằng phẳng để trẻ em đến trường không còn lấm lem bùn đất mỗi mùa mưa, người bệnh được đưa đến cơ sở y tế nhanh hơn, nông sản làm ra không còn bị "mắc kẹt" giữa núi rừng vì đường xấu.
Con đường ấy cũng sẽ rút ngắn khoảng cách giữa Cù Bai với trung tâm xã, với thị trường, với những cơ hội phát triển mà người dân nơi đây đã chờ đợi suốt nhiều năm qua. Sau bao ngày chỉ hiện hữu trong niềm mong mỏi của đồng bào vùng biên, con đường ấy giờ đã ở rất gần.