Chiến thắng trận đầu và bức ảnh chân dung tên phi công Mỹ đầu tiên bị bắt

QTV-   Năm nay đã ở tuổi 77, nhưng đối với nhà báo Công Vượng, nguyên phóng viên Báo Vùng Mỏ-Báo Quảng Ninh, cái ngày lịch sử hào hùng ấy- ngày 5/8/1964 quân và dân Quảng Ninh đã chiến thắng vang dội trong cuộc chiến đấu chống trả sự tấn công xâm lược Miền Bắc của Đế Quốc Mỹ là một ký ức không thể nào quên. Trong chiến công của trận đánh đầu tiên ấy, ta đã bắt sống tên giặc lái đầu tiên ở Miền Bắc. Bức ảnh tên giặc lái - Trung úy phi công Everett Alvarez thất bại cúi đầu nhục nhã mà nhà báo Công Vượng chụp được đã trở thành một bức ảnh nổi tiếng và truyền đi khắp nơi trong nước và trên thế giới.  

Chân dung tên phi công Mỹ Everett Alvarez cúi đầu

Chiến thắng trận đầu 5/8/1964 tại Miền Bắc Việt Nam đã đi vào trang sử oanh liệt trong chiến tranh chống Mỹ cứu nước của Dân tộc Việt Nam. Sau khi thua trận ở miền Nam, đế Quốc Mỹ tính bài đánh chặn miền Bắc nhằm bảo vệ chế độ Ngụy quyền - Sài Gòn và có chỗ đứng chân ở Đông Nam Á. Trong những ngày đầu tháng 8 lịch sử năm 1964, Mỹ tấn công Miền Bắc Việt Nam bằng cả đường thủy và đường không với những vũ khí tối tân, hiện đại. Trong vòng không đầy một giờ đồng hồ chiến đấu, quân và dân tỉnh Quảng Ninh đã bắn rơi 3 chiếc máy bay, bắt sống tên giặc lái đầu tiên ở miền Bắc. 

Nhà báo Công Vượng kể lại: Hôm  ấy tôi được phân công đi viết về chiếc máy bay rơi, cách Hà Tu khoảng 5 km, máy bay của Mỹ bị cắm đầu xuống biển, ta dùng cây gỗ để bẩy máy bay mà không được, tôi đã không chụp được hình ảnh ấy. Tôi trở về nhà đang ăn tối khoảng 8h30 thì nghe tin tòa soạn thông báo đã bắt sống tên phi công Mỹ, hiện đang ở Cảng Hải Quân Bãi Cháy (Công ty Xăng dầu B12 bây giờ). Bến phà ngày hôm đó không có một ai ngoài nhà báo và những người lái phà. Tôi đã chuẩn bị máy móc đầy đủ, lấy tốc độ, ống kính, làm thế nào đó để tôi đứng trước mặt thằng giặc Mỹ phải hết sức đàng hoàng, không để xảy ra sai sót. Lúc bấy giờ Everett Alvarez đang ngồi hút thuốc. Hắn nhìn thấy tôi cầm máy ảnh, nheo mắt, nghẹo cổ, méo mồm  trêu tôi một cách rất ngạo mạn, tôi đã nghiêm nét mặt, lúc đấy Everett  mới thay đổi thái độ, cúi đầu xuống và tôi chụp liền 3 kiểu, trong đó kiểu thứ 2 là kiểu Everett cúi đầu đúng ý đồ của mình - Mỹ phải thua. Ngay hôm sau  Báo Quảng Ninh đã đăng tên Everett cúi đầu và sau đó đồng chí Hồng Hà, Báo Nhân Dân đã xuống xin tôi bức ảnh đó rồi đăng trên Báo Nhân Dân và tiếp sau đó được đăng trên các báo trong cả nước.”

Bức ảnh đen trắng tên giặc lái lúc ấy còn rất trẻ giờ đây đã không chỉ là của riêng nhà báo Công Vượng  nữa, nó đã trở thành một hình ảnh đi vào lịch sử của Việt Nam, của thế giới. Xoay quanh câu chuyện về bức ảnh, nhà báo Công Vượng cho biết: nhờ bức ảnh này mà người vợ của tên giặc lái ở Mỹ biết chồng mình đang tham gia một cuộc chiến tranh phi nghĩa và từ bỏ hắn, còn người mẹ của tên này từ đó đã luôn xuống đường để cùng đoàn người biểu tình phản đối  chiến tranh của Mỹ tại Việt Nam. Sau này có dịp trở lại Việt Nam, tên phi công Mỹ Everett đã là một Trung tá về hưu của quân đội Mỹ đã phải rơi nước mắt khi đến thăm bảo tàng quân đội Việt Nam bên hình ảnh Bác Hồ.

Nhà báo Công Vượng với bức ảnh

Trong câu chuyện mà nhà báo Công Vượng kể lại cho chúng tôi về không khí của trận đầu đánh thắng Mỹ tại Miền Bắc có niềm tự hào vô bờ bến về quân và dân Quảng Ninh, tất cả đều hăng hái, sẵn sàng như truyền thống sẵn có trong lòng người sống trên đất Mỏ, thể hiện tinh thần quyết chiến, quyết thắng của quân và dân ta, đồng thời khẳng định sự chỉ đạo đúng đắn của Đảng và Bác Hồ. 

Nhà báo Công Vượng nói:  “Cái khí thế của quân dân ta cao quá, chính bản thân tôi cũng không ngờ là một cuộc chiến đấu đầu tiên với hàng chục máy bay của Mỹ mà không một ai sợ hãi cả, cái đó làm cho khí thế chiến đấu càng ngày càng hăng lên. Khi máy bay Mỹ đến, đạn của chúng ta tứ phía nổi lên coi như một cái lưới bao bọc rất kỹ. Ngay trong cuốn hồi ký sau này Everett chuyển cho chúng ta, có đoạn nói anh ta đã bị bao vây trong lưới đạn mà quân dân Hòn Gai, Quảng Ninh bắn lên, không thể hình dung được họ đã chuẩn bị rất sẵn sàng. Tôi là một phóng viên, tiếp xúc với mọi người tôi thấy được một tinh thần rất  lạc quan. Nhân dân ta vừa hăng hái chiến đấu mà vẫn đảm đảm bảo sản xuất. Điều này đã trở thành truyền thống của Vùng Mỏ nói riêng và Việt Nam nói chung.” 

Chiến thắng trận đầu 5/8/1964 đã ghi dấu chiến công của biết bao tấm gương kiên cường, dũng cảm, chiến đấu, hy sinh vì vùng biển, vùng trời của Tổ Quốc. Hình ảnh mà Nhà báo Công Vượng cất công ghi lại về tên phi công Mỹ bị bắt sống đầu tiên trên vùng biển Quảng Ninh đã biểu dương  chiến công to lớn của quân và dân Quảng Ninh và cũng là một dự báo cho sự thất bại của Đế Quốc Mỹ trong chiến tranh phi nghĩa và hung tàn trên đất Việt Nam. Sự kiện đó đã trở thành niềm tự hào của quân và dân ta và cũng là kỷ niệm đáng tự hào của nhà báo Công Vượng trong cuộc đời và sự nghiệp làm báo của mình.
                                                                                           
Thúy Trà