Chiến dịch “đả hổ diệt ruồi” và mục tiêu mới: Tài phiệt tham nhũng?

(PLO) - Sau các quan chức, chính trị gia, nay chiến dịch chống tham nhũng "đả hổ diệt ruồi" của Trung Quốc được cho là bắt đầu sờ gáy những ông trùm tài chính, kinh doanh khu vực tư nhân.
Doanh nhân Quách Quảng Xương (thứ hai từ phải sang), xuất hiện trở lại trong cuộc họp tại Thượng Hải ngày 14/12/2015. Doanh nhân Quách Quảng Xương (thứ hai từ phải sang), xuất hiện trở lại trong cuộc họp tại Thượng Hải ngày 14/12/2015.

Vụ “mất tích” 3 ngày gây chấn động

Quách Quảng Xương, tỷ phú được ví như Warren Buffett của Trung Quốc, hôm 14/12 bất ngờ xuất hiện trở lại trong cuộc họp thường niên của công ty Fosun International tại Thượng Hải, ba ngày sau khi có tin ông bị bắt giữ để hỗ trợ cuộc điều tra của cảnh sát. Không đề cập bất cứ điều gì liên quan tới cuộc điều tra, ông Quách chỉ tập trung vào những vấn đề chuyên môn của công ty.

Quách, 48 tuổi, là người giàu thứ 17 Trung Quốc, với tài sản ròng khoảng 5,6 tỷ USD. Ông là thành viên của Hội nghị Hiệp thương Chính trị Nhân dân Trung Quốc. Tập đoàn Fosun mà ông đứng đầu tham gia vào nhiều lĩnh vực, trong đó có dược phẩm, bất động sản, khai mỏ và cả giải trí. 

Hồi tháng 8/2015, Quách trở thành tâm điểm chú ý của dư luận sau khi bị nêu tên trong một vụ án tham nhũng ở Thượng Hải. Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, Quách bị nghi ngờ "giúp đỡ" giám đốc một công ty nhà nước để đổi lấy lợi ích.

Chưa rõ số phận của tỷ phú này sẽ ra sao song việc ông biến mất vài ngày mà không có lý do rõ ràng đã kịp khuấy đảo một làn sóng hoài nghi ở Trung Quốc. Giới đầu tư, kinh doanh cùng các nhà phân tích suy đoán, dường như chiến dịch chống tham nhũng "đả hổ diệt ruồi" do Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình khởi xướng đang bắt đầu tìm kiếm các mục tiêu mới - những tài phiệt có máu mặt trong khối tư nhân và ngành tài chính, đặc biệt là trước bối cảnh thị trường chứng khoán Trung Quốc vừa có bước tụt dốc thê thảm.

Citic Securities, công ty môi giới chứng khoán lớn nhất Trung Quốc, hồi đầu tháng thông báo không thể liên lạc với hai giám đốc điều hành của họ sau khi có các báo cáo rằng nhà chức trách yêu cầu những người này hỗ trợ điều tra.

Một số quản lý cấp cao của công ty trên cũng bị bắt giữ từ hồi tháng 8. Đây là một phần trong kế hoạch mà theo một tờ báo Trung Quốc là nhằm tập trung làm rõ "các cáo buộc về giao dịch nội gián và cố tình rò rỉ thông tin".

Guotai Junan International, một công ty môi giới chứng khoán của nhà nước, tháng trước cho hay họ cũng không thể liên lạc được với ông Yim Fung, giám đốc điều hành công ty.

Theo Ronald Wan, giám đốc điều hành công ty Partners Capital International ở Hong Kong, vụ việc của ông Quách rõ ràng là dấu hiệu cho thấy nhà chức trách đang mở rộng phạm vi xem xét ra ngoài khu vực doanh nghiệp nhà nước. Động thái này khiến các nhà đầu tư thêm phần hoang mang. "Rất nhiều công ty sẽ nằm trong danh sách bị điều tra và điều này như một hồi chuông cảnh báo đối với nhà đầu tư", Wan đánh giá.

Nhà nước hay tư nhân cũng đều phải trong sạch

Theo Steve Tsang, chuyên gia về chính trị Trung Quốc tại Đại học Nottingham, Anh, các tài phiệt kinh doanh ở Trung Quốc thường ít khi nhận được thiện cảm. "Các tài phiệt bản thân họ không phải là mục tiêu của chiến dịch chống tham nhũng. 

Nhưng họ có thể trở thành mục tiêu của chính quyền nếu họ có những hành động phương hại đến lợi ích cốt lõi của Nhà nước, điển hình như việc gây mất ổn định nền kinh tế", ông Tsang nói.

Tuy nhiên, bà Anne Stevenson-Yang, đồng sáng lập công ty tư vấn đầu tư J Capital Research ở Bắc Kinh, cho rằng khu vực tài chính và kinh doanh từ lâu đã nằm trong tầm ngắm và những biến động trên thị trường chứng khoán Trung Quốc năm qua là thời cơ tốt để chính quyền phát động điều tra tham nhũng đối với ngành này.

Ở một nền kinh tế mà các doanh nghiệp nhà nước chiếm ưu thế như Trung Quốc, không ít doanh nhân phải thực hiện các giao dịch ngầm với quan chức nhà nước để đổi lại những giấy phép quan trọng hay các hợp đồng béo bở, ông Zhang Tianyu, chuyên gia về quản trị doanh nghiệp tại Đại học Trung Quốc của Hong Kong, cho hay. "Chính vì thế, các doanh nghiệp mới gặp rắc rối với chiến dịch chống tham nhũng", Zhang nói.

Minh chứng điển hình cho thực tế này là trường hợp của tỷ phú ngành khai khoáng Lưu Hán. Ông từng là người giàu thứ 230 ở Trung Quốc nhưng hồi tháng 2 phải chịu án tử hình với cáo buộc giết người và điều hành một băng đảng "kiểu mafia", theo cách gọi của truyền thông Trung Quốc.

Lưu cũng làm giàu chủ yếu dựa vào việc cấu kết với tham quan, trong đó có cựu ủy viên thường vụ Bộ Chính trị Chu Vĩnh Khang, người lĩnh án chung thân hồi tháng 6 vì tham nhũng và làm lộ bí mật quốc gia. Nhờ mối quan hệ rộng lớn trong giới quan chức tỉnh và trung ương, tập đoàn Hán Long của Lưu giành được nhiều hợp đồng và các dự án lớn. Ước tính đến năm 2013, tổng tài sản của Lưu lên đến 40 tỷ nhân dân tệ (6,6 tỷ USD).

Tỷ phú Từ Minh, người chết trong tù hôm 4/12, cũng là một trong những doanh nhân giàu lên nhờ cấu kết với quan chức chính phủ. Từ Minh có mối quan hệ gần gũi với gia đình Bạc Hy Lai, cựu ủy viên Bộ Chính trị và bí thư thành ủy Trùng Khánh. Mối liên kết này được cho là đã giúp Từ mở rộng đế chế kinh doanh và tăng khối tài sản cá nhân lên đến hơn một tỷ USD. Có thời gian Từ còn trở thành người giàu có thứ 8 Trung Quốc.

Dù vậy, nhà phân tích Ma Jingren từ Đại học Thâm Quyến lưu ý các cuộc điều tra gần đây không nên được nhìn nhận như một mũi dùi chĩa vào các mục tiêu thuộc ngành tài chính, kinh doanh hay khu vực tư nhân bởi tỷ lệ tham nhũng trong giới này được cho là vẫn còn tương đối thấp.

Chỉ có hơn 1% số tỷ phú góp mặt trong danh sách những người giàu nhất Trung Quốc của tạp chí Hurun Report trong 17 năm qua phải đi tù vì cáo buộc hối lộ, rửa tiền hay tội phạm kinh tế.

Trên trang web của mình, Hurun Report cho biết mới có 35 trong số hơn 3.000 tỷ phú mà tạp chí này giới thiệu trong Danh sách Người giàu Hurun gặp vướng mắc với pháp luật. Con số vi phạm lớn nhất, 11 người, thuộc về các tài phiệt ngành bất động sản, tiếp sau đó là các quản lý ngành tài chính với 9 người.

Theo Rupert Hoogewerf, người sáng lập Hurun, số lượng các tỷ phú bị điều tra hoặc có hành vi tham nhũng thấp hơn rất nhiều so với số lượng quan chức chính phủ hay lãnh đạo các tập đoàn nhà nước.

"Những thương vụ mua lại hay sáp nhập doanh nghiệp là nơi tiềm ẩn nhiều cơ hội cho các hành vi tham nhũng. Vì thế, cũng là lẽ tự nhiên khi chiến dịch chống tham nhũng điều tra cả các doanh nhân", nhà phân tích Ma Jingren nhấn mạnh, "Cơ quan nhà nước và doanh nghiệp tư nhân nên được áp dụng cùng một tiêu chuẩn trong sạch".

Quan tham phẫu thuật thẩm mỹ vẫn không thoát

Theo một tờ báo Trung Quốc ngày 18/12/2015, hiện có một số quan chức nhà nước giả vờ sống thanh đạm và gương mẫu, trong khi thực tế lại là những con người sống phóng đãng, với một khối tài sản khổng lồ. Tuy nhiên, tờ báo cảnh cáo, sự vờ vĩnh không che giấu được luật pháp và chính quyền sẽ thẳng tay nhổ tận gốc rễ.

Trong vòng ba năm, hàng ngàn quan chức đã bị điều tra. Các cơ quan an ninh nhanh chóng phát hiện các hành vi gian dối của những nghi phạm tham nhũng nhằm trốn tránh sự trừng phạt của luật pháp. Tờ báo nêu một số hành vi gian lận, như từ giả mạo chứng từ, cho đến vờ ủng hộ chống tham nhũng trong khi thực tế cho thấy điều ngược lại. 

Một cựu đại diện pháp lý một công ty quản lý đầu tư, được biết dưới tên “He”, đã bị cảnh sát tỉnh Giang Tây bắt giữ tại Pattaya, miền nam Thái Lan vào cuối tháng 10 vừa qua. Để lẩn trốn pháp luật, nghi can này đã trải qua nhiều cuộc phẫu thuật thẩm mỹ để thay đổi khuôn mặt. Một nhân viên cảnh sát cho biết: “Ông ta đã hoàn toàn thay đổi hình dạng. Ông phẫu thuật cắt mắt hai mí và bớt mỡ ở má, mặc dù vẫn giữ nguyên hình dáng”. 

“He” bị cáo buộc gây quỹ bất hợp pháp và tham ô 160 triệu nhân dân tệ (24,7 triệu đô la) khi giữ chức đại diện pháp lý của một công ty quản lý đầu tư từ tháng 1/2013 - 6/2015.

Vũ Hoàng
Cùng chuyên mục
Vận hành hai cơ sở dữ liệu quốc gia là bước tiến trong tiến trình đổi mới quản trị quốc gia

Vận hành hai cơ sở dữ liệu quốc gia là bước tiến trong tiến trình đổi mới quản trị quốc gia

(PLVN) - Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, phát huy hiệu quả thật tốt Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân để người dân và doanh nghiệp được thụ hưởng thật mới là điều mong mỏi của Đảng, Nhà nước, sự trông đợi và kỳ vọng của xã hội và toàn thể nhân dân. 

Đọc thêm

Kiên quyết thay thế người đứng đầu đơn vị, địa phương nếu để tội phạm lộng hành

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc: Kiên quyết thay thế người đứng đầu đơn vị, địa phương nếu để tội phạm lộng hành - Ảnh: TTXVN
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu, thủ trưởng đơn vị đề cao trách nhiệm, nêu gương, tinh thần chủ động, năng động, quyết liệt của người đứng đầu. Kiên quyết thay thế người đứng đầu đơn vị, địa phương nếu để tội phạm lộng hành, để tình hình phức tạp xảy ra những hành vi vi phạm nghiêm trọng của cấp dưới. 

Song Khê - làng Tiến sỹ bên sông Thương

Song Khê - làng Tiến sỹ bên sông Thương
(PLVN) - Ngày 18/6/2021, Bộ trưởng Bộ VH-TT&DL Nguyễn Văn Hùng đã ký Quyết định số 1901/QĐ-BVHTTDL công nhận xếp hạng Di tích quốc gia đối với di tích lịch sử mộ và đền thờ Tiến sĩ Đào Toàn Bân ở xã Song Khê, thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang. Song Khê - miền quê được bao bọc bởi sông Cầu, Sông Thương, sông Lục Nam có tới 13 vị Tiến sỹ được ghi danh tại Văn Miếu Quốc Tử Giám, làm nên miền đất học nức tiếng.

Hưởng ứng bài viết của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng: Định hướng rõ ràng, thể hiện cụ thể khát vọng Việt Nam

PGS.TS. Lê Quốc Lý - Nguyên Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
(PLVN) - Bài viết “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam” ngày 16/5/2021 của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã gợi mở nhiều nội dung mới về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội và truyền đến toàn Đảng, toàn dân một niềm tin sắt đá, một sự kiên định vào con đường đi lên chủ nghĩa xã hội và một tương lai tươi đẹp của đất nước ta trong tương lai.

Đa dạng hóa, đa phương hóa trong quan hệ đối ngoại

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại buổi làm việc.
(PLVN) - Đó là nhấn mạnh của Thủ tướng Phạm Minh Chính tại buổi làm việc với Bộ Ngoại giao về việc triển khai đường lối đối ngoại theo tinh thần Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng cuối tuần qua.

Làm báo thời tự lực, tự cường

Làm báo thời tự lực, tự cường
(PLVN) - Ngay trước thềm dịp kỷ niệm 96 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2021), ngày 12/6/2021, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có bài phát biểu quan trọng tại Hội nghị toàn quốc sơ kết 5 năm thực hiện Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”.

Báo chí và câu chuyện 'không có ai bị bỏ lại phía sau'

Với sự phản ảnh chân thật của báo chí, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam trở thành một trong những biểu tượng mạnh mẽ để người dân dựa vào trong thời điểm dịch bùng phát.
(PLVN) - Không thể phủ nhận rằng, trong những biến cố của cuộc sống như thiên tai, dịch bệnh, vai trò truyền tải thông tin của báo chí càng được phát huy mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Có thể nói, báo chí chính là lực lượng quan trọng không thể thiếu, góp phần không nhỏ vào công tác phòng chống dịch của đất nước thời gian qua.

Trách nhiệm xã hội là điều không thể thiếu trong hoạt động báo chí

Báo PLVN tiếp sức Bắc Giang chống dịch COVID-19.
(PLVN) - Bất cứ ngành nghề nào trong xã hội đều có vị trí và vai trò riêng, song hành theo đó là trách nhiệm mà những người hành nghề phải gánh vác. Nghề báo cũng vậy. Báo chí với vai trò và vị trí đặc biệt, có trách nhiệm vô cùng lớn lao trong việc thông tin tuyên truyền phổ biến chính sách pháp luật đi sâu vào tư tưởng, đời sống, thực hiện giám sát, phản biện xã hội.

Hồ Chí Minh - Nhà báo vĩ đại

Nguyễn Ái Quốc - nhà báo kiệt xuất của báo chí cách mạng Việt Nam. (Ảnh tư liệu)
(PLVN) - Không chỉ là một lãnh tụ chính trị kiệt xuất, một danh nhân văn hóa của nhân loại, Chủ tịch Hồ Chí Minh còn là một nhà báo vĩ đại. Người coi báo chí là phương tiện để vận động, tập hợp lực lượng cách mạng, tổ chức, thực hiện mục tiêu cách mạng một cách nhanh chóng, sâu rộng và hiệu quả nhất. Do đó, trong suốt 60 năm vừa hoạt động cách mạng vừa cầm bút, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết hàng ngàn bài báo các loại…

Tăng cường phối hợp giữa 3 trụ cột của nền ngoại giao Việt Nam

Tăng cường phối hợp giữa 3 trụ cột của nền ngoại giao Việt Nam
(PLVN) - Đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân luôn kết hợp chặt chẽ, nhuần nhuyễn, bổ sung cho nhau, làm nên sức mạnh tổng hợp cho nền ngoại giao Việt Nam hiện đại - Nhận định được đưa ra tại Tọa đàm “Đối ngoại nhân dân trong tình hình mới: Cơ hội, thách thức và yêu cầu” do Liên hiệp Các tổ chức hữu nghị Việt Nam (Liên hiệp Hữu nghị) tổ chức ngày 18/6.

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương: "Phải tạo đột phá để an dân"

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương: "Phải tạo đột phá để an dân"
(PLVN) - Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương đề nghị Điện Biên tiếp tục xây dựng chương trình hành động để đưa Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII vào sát với thực tế, khơi dậy tinh thần yêu nước, lòng tự hào, ý chí của tỉnh trong thời kỳ mới...

Thủ tướng khen 10 tập thể, cá nhân xuất sắc trong phòng chống dịch

Trường Đại học Y Hà Nội, Bộ Y tế được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen vì có thành tích xuất sắc trong công tác phòng, chống dịch COVID-19.
(PLVN) – Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định 969/QĐ-TTg tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ cho 3 tập thể và 7 cá nhân thuộc Bộ Y tế đã có thành tích xuất sắc trong công tác phòng, chống dịch COVID-19, góp phần vào sự nghiệp bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân.