Chiếc nón lá tôn thêm nét đẹp “thi vị” người phụ nữ Việt

0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) -  Nón lá là vật dụng rất thân quen, gần gũi và bình dị với đời sống sinh hoạt thường ngày của bao thế hệ người Việt. Một công cụ che nắng, che mưa, làm quạt, có khi còn để che giấu gương mặt, nụ cười hay tạo thêm nét duyên thầm của người phụ nữ. Nón lá còn cùng mẹ ra đồng hay theo mẹ những buổi chợ trưa. Và còn gì đẹp hơn một người thiếu nữ mặc chiếc áo dài thướt tha, đội chiếc nón lá trong các dịp lễ hội.

Trải qua bao thăng trầm, chiếc nón lá vẫn có một vị trí quan trọng nhất định trong đời sống, văn hóa của dân tộc. Chiếc nón đã thực sự trở thành một biểu tượng sinh động của người phụ nữ Việt dịu dàng, nết na, duyên dáng, anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang.

Chiếc nón lá gợi nguồn cảm hứng bao tác giả

Chiếc nón lá ngoài vẻ đẹp hiện diện khắp những cánh đồng và khắp các chợ, trong các lễ hội, thì trong thơ ca, điệu hò, chiếc nón đã gợi nguồn cảm hứng biết bao tác giả. Còn trong âm nhạc với những bài hát trữ tình, lời hát ngọt ngào sâu lắng đã tô thêm vẻ đẹp người phụ nữ bao thế hệ với lòng thủy chung son sắt, với người mẹ tảo tần cực khổ ngoài đồng đã trở thành đời sống tinh thần của người Việt Nam.

Chiếc nón lá tôn thêm nét đẹp “thi vị” người phụ nữ Việt ảnh 1

Nét đẹp người phụ nữ Việt qua chiếc nón lá được tô đẹp lên trong từng câu thơ, lời hát - Ảnh minh họa.

Khi về miền Tây sông nước hữu tình, người phụ diễm kiều, chân chất, mộc mạc; đội nón lá cùng chiếc áo bà ba làm say đắm lòng người. Như lời bài hát, “Chiếc Áo Bà Ba”, của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh với ca từ sâu lắng, ngọt ngào đã tô lên nét đẹp đằm thắm của người phụ nữ miền Tây “Chiếc áo bà ba trên dòng sông thăm thẳm/ thấp thoáng con xuồng bé nhỏ mong manh/ nón lá đội nghiêng tóc dài con nước đổ/ Hậu Giang ơi em vẫn đẹp ngàn đời”. Chiếc nón còn gợi nhớ dáng mẹ tảo tần vì chồng vì con; không quảng thân mình dù cực nhọc nhưng nét đẹp của người mẹ vẫn toát lên vẻ đẹp đơn sơ giản dị, đảm đang với chiếc nón lá đậm tình quê. Ngoài tình yêu thương gia đình còn gợi lên tình yêu thương quê hương đất nước, thì chiếc nón lá cũng gắn liền trong từng mảnh đất, vườn rau đã thể hiện đậm nét qua bài thơ “Quê hương là cầu tre nhỏ/Mẹ về nón lá nghiêng che…”.

Còn khi ra xứ Huế mộng mơ là cái nôi của nón lá người phụ nữ Huế, với chiếc nón bài thơ cùng chiếc áo dài thướt tha mang vẻ đẹp đằm thắm, dịu dàng, thùy mị, đoan trang. Khi đã trao ai tình cảm thì lòng chung thủy đợi chờ son sắt đúng với lời bài hát “Huế Thương” của nhạc sĩ An Thuyên “Trở lại Huế thương bài thơ khắc trong chiếc nón/ Em cầm trên tay ra đứng bờ sông/ Sông Hương nước chảy thuyền trôi lững lờ/ Em trao nón đợi và em hẹn hò…”.

Chiếc nón lá tôn thêm nét đẹp “thi vị” người phụ nữ Việt ảnh 2

Nét đẹp mộc mạc chân quê của người phụ nữ Việt gắn liền với ruộng lúa vườn rau - Ảnh minh họa.

Và rồi, tất nhiên, chiếc nón lá cũng đi vào thơ ca nhẹ nhàng sâu lắng như Nhà thơ Bích Lan đã từng miêu tả chiếc nón bài thơ Huế rằng “Người xứ Huế yêu thơ và nhạc Huế/ Tà áo dài trong trắng nhẹ nhàng bay/ Nón bài thơ e lệ nép trong tay/ Thầm lặng bước những khi trời dịu nắng”. Và ngay cả trong ca dao “Nón này che nắng che mưa /Nón này để đội cho vừa đôi ta/ Còn duyên nón cụ quai tơ/ Hết duyên nón lá quai dừa cũng xong”.

Điều đó cho thấy, hình ảnh chiếc nón lá trong mắt tác giả là hình ảnh người thiếu nữ thơ ngây trong tà áo dài thanh khiết, của người phụ nữ mộc mạc chân tình gắn đời với mảnh ruộng quê hương, của những mối tình thầm kín gửi qua bài thơ, câu hát ngọt ngào sâu lắng. Trong những năm chiến tranh, tiễn người yêu ra chiến trường, các cô gái thường đội nón với cái quai màu tím thủy chung. Chỉ như vậy thôi đã hơn mọi lời thề non, hẹn biển, làm yên lòng người ra trận.

Yêu văn hóa truyền thống mà “giữ lửa nghề”

Chỉ là một chiếc nón lá đơn sơ và mộc mạc như chính tính cách con người Việt Nam nhưng lại vô cùng ý nghĩa. Chiếc nón lá là hình ảnh của Việt Nam, đã trải qua bao thế hệ nối tiếp, chiếc nón lá vẫn mang trong mình màu sắc của sự bình yên, dịu dàng và đầy tinh tế. Đã trở thành một món quà tinh thần, đi khắp bốn bể năm châu, tạo sự gắn kết giữa Việt Nam với nước bạn trên thế giới.

Chiếc nón lá tôn thêm nét đẹp “thi vị” người phụ nữ Việt ảnh 3

Làm nón lá ngoài sự tỉ mỉ thì đòi hỏi người làm phải có tính kiên trì, miệt mài - Ảnh Phi Thuyền.

Tại Việt Nam có nhiều địa phương làm nghề chằm nón lá nhưng khi đến miền Tây thì không thể không ghé qua làng nghề tại Huyện Long Hồ, Vĩnh Long có niên đại khoảng thập kỷ 70- 80 của thế kỷ XX. Theo người dân ở xóm thì nghề chằm nón lá do một người gôc ở Huế vào đây lập nghiệp, và dạy nghề này cho người dân trong làng để có nghề nuôi sống gia đình. Lúc đầu chỉ ít nhà làm nhưng sau đó công việc thuận lợi thì được nhiều hộ làm. Từ đó, nghề truyền nghề cho các thế hệ sau và cho tận đến ngày hôm nay.

Trao đổi với PLVN, cô Hồng (ở Huyện Long Hồ, Vĩnh Long) cho biết “Năm nay cô đã có tay nghề hơn 45 năm. Lúc cô còn nhỏ đi lại những nhà làm nón chơi nhìn thấy thích và học hỏi riết cũng theo nghề luôn. Sau này có chồng có con thì vẫn làm nghề tiếp tục. Cô cho biết cái nghề này nuôi sống cả gia đình, nuôi con cái ăn học ra trường có việc làm ổn định cũng từ nghề chằm nón lá. Ngày xưa, nón bán đắc lắm đi ruộng cũng đội nón, đi chợ cũng đội nón, đi làm vườn cũng đội nón… Nên làm ăn được lắm. Ngày nay, cái gì công nghiệp hết rồi; xịt thuốc cho lúa có máy bay phun thuốc, dặm lúa cũng có máy dăm, cắt lúa cũng có máy cắt luôn thì người dân họ đâu có mua nón làm gì. Với lại thời buổi này có nhiều sự lựa chọn thời trang nên người dân không còn mặn mà với chiếc nón lá nữa, chứ ngày xưa nón lá là vật không thể thiếu khi ra ngoài đường. Dù ngày nắng hay ngày mưa, đi lễ hội đình làng đều đội nón, còn bây giờ nón bán đắc nhất chỉ vào mùa mưa thôi. Do đó, nhu cầu sử dụng chiếc nón lá không còn nhiều như trước nên giá nón giảm, thu nhập từ nghề không nhiều. Một số gia đình cũng không theo nghề nhưng cũng còn nhiều hộ vẫn theo nghề không vì thu nhập mà muốn “giữ lửa nghề” chằm nón lá mà ông cha đã truyền dạy.

Chiếc nón lá tôn thêm nét đẹp “thi vị” người phụ nữ Việt ảnh 4

Nón lá để tới người sử dụng thì phải trải qua rất nhiều công đoạn tỉ mỉ và khéo léo - Ảnh Phi Thuyền

Cô Hồng cũng cho biết thêm, bây giờ đa phần người trẻ không còn tha thiết với nghề, chỉ còn những phụ nữ tuổi đã cao không làm việc nặng được hoặc nhàn rỗi không gì làm thì họ vẫn tiếp tục làm để “giữ lửa nghề”. Con cô ai cũng được cô truyền nghề lại nhưng không ai theo làm nghề với cô mà chọn đi làm công ty, con cô nói khi nào con làm công ty hết nổi về tiếp bước nghề mẹ”. Hiện làng nghề cũng là địa điểm du lịch thu hút những du khách trong nước và ngoài nước đến tham quan. Khi đến đây khách tham quan sẽ thấy được đôi tay khéo léo, tỉ mỉ từng đường kim mối chỉ của người thợ làng nghề.

Phi Thuyền
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Quyết tâm bảo đảm tốt an ninh, an toàn cho SEA Games 31

Quyết tâm bảo đảm tốt an ninh, an toàn cho SEA Games 31
(PLVN) -  SEA Games 31, Đại hội thể thao Đông Nam Á, có sự tham gia của khoảng 10.000 vận động viên, huấn luyện viên, quan khách đến từ 11 quốc gia Đông Nam Á đã chính thức diễn ra từ ngày 12/5/2022. Với vai trò là lực lượng nòng cốt trong công tác bảo đảm ANTT tại SEA Games 31, lực lượng Công an nói chung và Công an tỉnh Bạc Liêu nói riêng đã chủ động, quyết liệt trong công tác bảo đảm ANTT trong suốt thời gian diễn ra SEA Games 31.

Gặp gỡ, giao lưu Gia Lai – Nhật Bản năm 2022: Đẩy mạnh hợp tác nông nghiệp công nghệ cao

Gặp gỡ, giao lưu Gia Lai – Nhật Bản năm 2022: Đẩy mạnh hợp tác nông nghiệp công nghệ cao
(PLVN) - Ngày 22/5, tại hội trường Khách sạn Hoàng Anh Gia Lai, Diễn ra sự kiện " Gặp gỡ Gia Lai - Nhật Bản 2022" do Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai chủ trì và phối hợp cùng với Trung tâm Dịch vụ Đối ngoại và Hội nghị quốc tế (FSC) và Trung tâm giao lưu Nhật- Việt tổ chức, nằm trong chuỗi các sự kiện tiềm năng, cơ hội hợp tác đầu tư giữa Gia Lai với các địa phương của Nhật Bản.

Nguy hiểm rình rập khi công nhân nhà máy Pou Chen leo qua dải phân cách

Ngang nhiên leo qua dải phân cách mặc dù có sự xuất hiện của lực lượng CSGT
(PLVN) - Từ nhiều năm nay, vào các khung giờ giao ca, tan ca như 7h sáng hoặc 17h chiều, khu vực đường đường Nguyễn Ái Quốc, phường Hóa An, Thành phố Biên Hòa, đoạn Công ty TNHH Pou Chen VN lại xuất hiện cảnh tượng công nhân đi bộ băng qua đường không đúng nơi quy định, thậm chí vượt dải phân cách, leo rào chắn, luồn lách qua dòng xe,... Hành động này diễn ra khá thường xuyên, bất chấp các quy định về an toàn giao thông, làm tăng nguy cơ gây tai nạn giao thông.

Ngày đầu tiên đăng ký, nhận biển số ôtô, xe máy ở công an cấp huyện, xã ở Quảng Bình: Thuận tiện cho người dân

Lãnh đạo Phòng CSGT, Công an tỉnh kiểm tra công tác đăng ký, cấp biển số xe ô tô, mô tô của công an cấp huyện, cấp xã trên địa bàn.
(PLVN) - Ngày đầu tiên thực hiện Thông tư 15 của Bộ Công an, tại Quảng Bình có 31 đơn vị công an cấp xã và 7 huyện, thị xã đủ điều kiện đăng ký phương tiện xe mô tô, xe máy và xe ô tô. Việc phân cấp này đã tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và giảm áp lực cho lực lượng Công an cấp trên.

Bạc Liêu ghi nhận ngày đầu tiên đăng ký xe tại Công an cấp xã

Bạc Liêu ghi nhận ngày đầu tiên đăng ký xe tại Công an cấp xã
(PLVN) -  Sau hơn 01 tháng triển khai thực hiện Thông tư 15/2022/TT-BCA, ngày 06/4/2022 của Bộ trưởng Bộ Công an về việc “quy định về trình tự thực hiện các mặt công tác nghiệp vụ của lực lượng CAND” trong đó có điều chỉnh, bổ sung một số quy định về quy trình cấp, thu hồi đăng ký, biển số phương tiện giao thông cơ giới đường bộ. Ngày 21/5, toàn tỉnh Bạc Liêu chính thức áp dụng đăng ký xe ô tô tại Công an cấp huyện và xe mô tô tại Công an cấp xã.

Thứ trưởng Bộ Công an kiểm tra công tác phân cấp đăng ký, cấp biển số xe tại huyện Nam Trực (Nam Định)

Thứ trưởng Bộ Công an kiểm tra công tác phân cấp đăng ký, cấp biển số xe tại huyện Nam Trực (Nam Định)
(PLVN) - Sáng ngày 21/5, Thiếu tướng Nguyễn Văn Long,Thứ trưởng Bộ Công an, Phó Chủ tịch Ủy ban ATGT quốc gia cùng Đoàn công tác Bộ Công an đã về kiểm tra công tác triển khai thực hiện phân cấp đăng ký xe ô tô, mô tô tại Công an huyện Nam Trực, Công an xã Nam Thanh (huyện Nam Trực) và công tác giam giữ tại Trại tạm giam Công an tỉnh Nam Định.

Nâng cao chuỗi giá trị, khẳng định vị thế Sen Đồng Tháp

Nâng cao chuỗi giá trị, khẳng định vị thế Sen Đồng Tháp
(PLVN) -  Cây sen có giá trị quan trọng trong đời sống vật chất và tinh thần của người Đồng Tháp. Với sự quan tâm và phát triển đúng mức, tin rằng, chuỗi giá trị từ cây sen Đồng Tháp sẽ ngày càng nâng cao và góp phần không nhỏ vào sự phát triển kinh tế địa phương.