Chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội: Đề xuất áp dụng chế tài mạnh mẽ, kiên quyết hơn

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung trả lời chất vấn tại phiên họp.
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung trả lời chất vấn tại phiên họp.
0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) - Trả lời chất vấn của đại biểu về vấn đề chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), Bộ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung cho biết, trong sửa Luật BHXH sẽ trình QH áp dụng một số chế tài mạnh mẽ, kiên quyết, hiệu quả hơn đối với hành vi này.

Đánh giá tác động thấu đáo về đề xuất quỹ hỗ trợ lao động mất việc làm

Chất vấn Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung tại phiên họp, sáng nay, 6/6, QH tiến hành chất vấn đối với nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực lao động, thương binh và xã hội.

Đại biểu Tráng A Dương (đoàn Hà Giang) phản ánh, trong những năm qua, dịch COVID-19 lan rộng, diễn biến phức tạp đã khiến nhiều người lao động mất việc làm, không có thu nhập. Trong bối cảnh đó, nhiều người đã lựa chọn hưởng BHXH một lần vì cần tiền chi tiêu, trang trải cuộc sống. Theo đại biểu, tình trạng này không những tạo sức ép đến an sinh xã hội mà còn ảnh hưởng tới mục tiêu BHXH toàn dân. Đại biểu đề nghị Bộ trưởng nêu quan điểm về đề xuất thành lập quỹ hỗ trợ tương tự như hỗ trợ dịch Covid-19 đảm bảo hỗ trợ khó khăn trong cuộc sống.

Đại biểu Ma Thị Thuý (đoàn Tuyên Quang) nêu vấn đề chậm đóng BHXH gây hệ lụy lớn, ảnh hưởng tới hàng trăm nghìn người lao động và đề nghị Bộ trưởng cho biết nguyên nhân, giải pháp khắc phục?. Thời gian qua dư luận bức xúc trước tình trạng thu sai BHXH chủ hộ kinh doanh cá thể, quan điểm của Bộ trưởng và hướng giải quyết như thế nào?

Đại biểu Ma Thị Thúy đặt câu hỏi chất vấn tại phiên họp. ảnh 1

Đại biểu Ma Thị Thúy đặt câu hỏi chất vấn tại phiên họp.

Trước câu hỏi chất vấn của đại biểu Tráng A Dương, Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung cho biết, thời gian qua, tình hình rút BHXH một lần có chiều hướng gia tăng, đặc biệt tăng nhiều sau đại dịch Covid-19, nhất là năm 2022 và những tháng đầu năm 2023.

Về đề xuất thành lập quỹ hỗ trợ người lao động, Bộ trưởng ghi nhận ý kiến của đại biểu nhưng cho rằng đây chỉ là một trong những giải pháp. Vì để giảm và tiến tới không tình trạng rút BHXH một lần cần nhiều giải pháp liên quan, đặc biệt là tạo công ăn việc làm, thu nhập, đời sống của người lao động tốt lên.

Đồng thời, cần phải điều chỉnh chính sách cho phù hợp. “Việc lập quỹ, nếu có, cũng là một căn cứ, chúng tôi sẽ suy nghĩ thấu đáo vấn đề này. Bởi, việc thành lập một quỹ nào đó, nhất là quỹ liên quan đến vấn đề lớn thế này phải có đánh giá tác động một cách thấu đáo, căn cơ, hiệu quả ra sao và báo cáo cấp có thẩm quyền”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Đặt quyền lợi của người lao động lên hàng đầu

Về vấn đề chậm đóng, trốn đóng BHXH như đại biểu Ma Thị Thuý nêu, Bộ trưởng cho biết, tính đến hết năm 2022, số tiền chậm đóng, trốn đóng phải tính lãi là 8.560 tỷ đồng, tăng 121 tỷ đồng so với năm 2021, trong đó, có khoảng 26.670 doanh nghiệp chậm đóng hoặc trốn đóng, phần nhiều là trốn đóng, làm ảnh hưởng đến quyền lợi của 206.468 người lao động.

Bộ đã điều chỉnh, thực hiện các giải pháp để đảm bảo quyền lợi cho khoảng 206.468 người lao động bị ảnh hưởng nêu trên. Đến nay, các đối tượng tham gia bảo hiểm bị ảnh hưởng về chế độ, chính sách đã được giải quyết một cách căn bản.

Phân tích nguyên nhân của tình trạng này, Bộ trưởng cho biết, thời gian qua, các doanh nghiệp gặp khó khăn, thiếu đơn hàng. Cá biệt, có đơn vị cố tình chậm, trốn đóng.

Bên cạnh đó, cơ quan quản lý bảo hiểm chưa quản lý hết đối tượng; quản lý, sử dụng thiếu hiệu quả; ứng dụng công nghệ thông tin, kết nối cơ sở dữ liệu chưa tốt.

“Chúng tôi đã triển khai các biện pháp cụ thể, chỉ đạo BHXH thực hiện nguyên tắc người lao động thu đến đâu thì thực hiện chế độ chính sách tới đó. Các trường hợp chưa đủ điều kiện hưởng các chế độ BHXH thì xác nhận thời gian đã đóng BHXH để người lao động tiếp tục tham gia tại đơn vị mới”, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung nêu rõ.

Về lâu dài, Bộ trưởng cho rằng, cần sửa Luật BHXH. Hiện nay, các nội dung nêu trên đã được đưa vào trong dự thảo Luật BHXH (sửa đổi) trình QH tại Kỳ họp tháng 10.

Đồng thời, theo Bộ trưởng, cần quy định rõ hành vi chậm đóng và trốn đóng BHXH. “Hành vi trốn đóng hiện nay đã được quy định bằng pháp luật, thậm chí xử lý hình sự nhưng khái niệm và phạm vi không xác định rõ được nên hiện chưa xử lý được trường hợp nào”, Bộ trưởng thông tin.

Vẫn theo Bộ trưởng, trong sửa Luật BHXH, sẽ trình QH áp dụng một số chế tài mạnh mẽ, kiên quyết, hiệu quả hơn đối với hành vi nêu trên như thông lệ quốc tế cho phép.

“Ví dụ, có nước dừng hóa đơn trong một thời gian, thậm chí có những nước hoãn xuất cảnh với những người sử dụng lao động mà không chấp hành nguyên tắc này. Đồng thời, quy định lại đối tượng được khởi kiện về BHXH vì hiện nay thực hiện không hiệu quả”, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung nêu rõ.

Liên quan đến việc thu sai BHXH chủ hộ kinh doanh cá thể, Bộ trưởng cho biết, trong báo cáo của Ban Dân nguyện tại phiên khai mạc QH đã nêu rõ, thời gian vừa qua, cơ quan BHXH có thu sai tỷ lệ không nhỏ.

“Đây không phải đối tượng quy định đóng bảo hiểm bắt buộc. Việc thu sai diễn ra từ năm 2003 đến năm 2016. Chúng tôi đã phát hiện việc này và đã chấn chỉnh cơ quan BHXH. Về cơ bản đã được giải quyết. Chúng tôi kết thúc 8 đoàn kiểm tra của Ban Kinh tế Trung ương và Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội xung quanh vấn đề này, và chuẩn bị sửa Luật BHXH.

Theo Bộ trưởng, đây nội dung chưa quy định trong quy định luật hiện hành nên cần đánh giá cụ thể. Tuy nhiên, Bộ trưởng nêu quan điểm, chúng ta đặt lợi ích người lao động, chủ hộ kinh doanh lên hàng đầu, cơ quan công quyền làm sai xin lỗi và xử lý theo quy định.

Về hướng giải quyết, có 3 hướng. "Thứ nhất, chúng tôi đề xuất và nếu được QH cho phép thì chuyển toàn bộ hộ kinh doanh này sang chế độ BHXH bắt buộc đảm bảo quyền lợi cho người lao động. Những trường hợp không muốn hoặc không có nhu cầu thì chuyển sang BHXH tự nguyện.

Trường hợp xấu nhất là cả người lao động và cơ quan không đồng ý thì trả lại quyền lợi, chí ít phải tính lãi bằng quỹ tăng trưởng hiện nay. Quan điểm cá nhân tôi là phải đặt quyền lợi của người lao động lên hàng đầu, khuyến khích và điều chỉnh chính sách chuyển sang bảo hiểm bắt buộc để đảm bảo về già người lao động có lương hưu, cuộc sống ổn định”, Bộ trưởng trả lời đại biểu.

Báo cáo một số nội dung liên quan đến nhóm vấn đề chất vấn tại Kỳ họp thứ 5, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung thông tin, tính đến hết tháng 5/2023, số người tham gia BHXH khoảng 17,47 triệu người, chiếm 37,48% lực lượng lao động (LLLĐ) trong độ tuổi, tăng 2,7% so với cùng kỳ năm 2022. Trong đó, số người tham gia BHXH bắt buộc khoảng 15,99 triệu người, chiếm 34,28% LLLĐ trong độ tuổi tăng 3,02% so với cùng kỳ năm 2022, số người tham gia BHXH tự nguyện khoảng 1,48 triệu người, chiếm 3,15% LLLĐ trong độ tuổi giảm 0,47% so với cùng kỳ năm 2022.

Trong năm 2022, cơ quan BHXH đã tiếp nhận và giải quyết 108.534 hồ sơ đề nghị hưởng lương hưu tăng 1,37% so với năm 2021; 997.470 hồ sơ đề nghị hưởng BHXH một lần, tăng 3,55% so với năm 2021; 11,73 triệu hồ sơ đề nghị hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khỏe.

Tin cùng chuyên mục

Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng tiếp Chủ tịch Quốc hội Cuba Esteban Lazo Hernandez. Ảnh: TTXVN

Gìn giữ vun đắp cho tình hữu nghị anh em và hợp tác đặc biệt Việt Nam – Cuba

(PLVN) - Theo tin từ Bộ Ngoại giao, sáng 25/9, tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng đã tiếp Chủ tịch Quốc hội Chính quyền Nhân dân và Hội đồng Nhà nước Cuba Esteban Lazo Hernández và đoàn Đại biểu Cấp cao Đảng, Nhà nước Cuba nhân dịp thăm Việt Nam và dự Lễ kỷ niệm 50 năm chuyến thăm của Lãnh tụ Cuba Fidel Castro tới vùng Giải phóng miền Nam Việt Nam (9/1973 – 9/2023).

Đọc thêm

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ bắt đầu thăm chính thức Bulgaria

Lễ đón Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ tại Sân bay quốc tế Sofia. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN
(PLVN) -  Theo đặc phái viên TTXVN, đúng 17 giờ 45 phút ngày 23/9 (giờ thủ đô Sofia - tức 21h45 giờ Việt Nam), Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam đã đến sân bay quốc tế Sofia, thủ đô Sofia, bắt đầu thăm chính thức Cộng hòa Bulgaria theo lời mời của Chủ tịch Quốc hội Rosen Zhelyazkov.

Nghị quyết số 24-NQ/TW về biến đổi khí hậu: Một thập kỷ hoàn thiện hành lang pháp lý

 Là một quốc gia nông nghiệp, chủ động ứng phó với BĐKH là một trong những quyết sách lớn của đất nước. (Nguồn: Laurent Weyl/The Conversation)
(PLVN) -Nghị quyết số 24-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương được ban hành ngày 03/6/2013 tại Hội nghị lần thứ 7 khóa XI trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Nghị quyết đã đề ra những quyết sách lớn trong ứng phó với biến đổi khí hậu, phòng, chống thiên tai, quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường ở nước ta.

Phát triển du lịch Sa Pa văn minh, thân thiện và bền vững.

Phát triển du lịch Sa Pa văn minh, thân thiện và bền vững.
(PLVN) - Tối 23/9, tỉnh Lào Cai tổ chức lễ kỷ niệm 120 năm du lịch Sa Pa. Tham dự buổi lễ có Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà; đại diện lãnh đạo nhiều bộ, ban, ngành của Trung ương và địa phương cùng đông đảo nhân dân và du khách đến từ mọi miền tổ quốc.

Hoàng Thái tử Nhật Bản và Công nương thăm Đà Nẵng, Hội An

Hoàng Thái tử và Công nương tham quan phố cổ Hội An (Quảng Nam).
(PLVN) -  Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Việt Nam nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập mối quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Nhật Bản (21/09/1973 - 21/09/2023), Hoàng Thái tử Nhật Bản Fumihito Akishino cùng Công nương Kawashima Kiko đã đến thăm TP Đà Nẵng và phố cổ Hội An (Quảng Nam).

ASEAN thông qua các tuyên bố chung về thông tin truyền thông

Các Bộ trưởng Thông tin ASEAN đã cùng thống nhất đưa ra những tuyên bố chung tại Hội nghị.
(PLVN) -  Hội nghị Bộ trưởng Thông tin ASEAN lần thứ 16 thông qua nhiều văn kiện quan trọng, trong đó định vị vai trò của ngành truyền thông trong giai đoạn mới là từ "thông tin" tới "tri thức", cũng như chung tay ứng phó tin giả để xây dựng cộng đồng ASEAN tự cường và thích ứng.

Thủ tướng Phạm Minh Chính kết thúc chuyến công tác tại Hoa Kỳ, lên đường thăm chính thức Brazil

Thủ tướng Phạm Minh Chính kết thúc chuyến công tác tại Hoa Kỳ, lên đường thăm chính thức Brazil
(PLVN) - Rạng sáng ngày 23/9 (giờ địa phương), Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và đoàn đại biểu Việt Nam rời sân bay Quốc tế John F. Kennedy, thành phố New York, Hoa Kỳ, kết thúc tốt đẹp chuyến công tác dự Tuần lễ Cấp cao Khóa 78 Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (ĐHĐ LHQ) và hoạt động song phương tại Hoa Kỳ, lên đường thăm chính thức Cộng hòa Liên bang Brazil theo lời mời của Tổng thống Brazil Lula da Silva từ ngày 23-26/9/2023.

Củng cố lòng tin, thúc đẩy hợp tác, ứng phó hiệu quả với các thách thức

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính phát biểu tại Phiên thảo luận chung Cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 78. Ảnh: VGP
(PLVN) - Thủ tướng nhấn mạnh nhiệm vụ và trách nhiệm của những nhà lãnh đạo trên thế giới là phải cùng nhau nỗ lực củng cố lòng tin, sự chân thành, tăng cường đoàn kết, thúc đẩy hợp tác đa phương, song phương; ứng phó hiệu quả với các thách thức mang tính toàn cầu, toàn dân, thúc đẩy phát triển bền vững, lấy người dân làm trung tâm, là chủ thể, là mục tiêu, là động lực và là nguồn lực của sự phát triển.