Cát Bà-Khu du lịch quốc tế

Quần đảo đẹp nhất trong quần thể đảo Vịnh Hạ Long

Trước đây, nhiều người thường nhắc đến Vịnh Hạ Long, coi đó như một di sản thiên nhiên tuyệt đẹp mà thiên nhiên ban tặng cho tỉnh Quảng Ninh. Chỉ khi đến Cát Bà, người ta mới thật sự ngỡ ngàng khi được biết, Cát Bà chính là quần đảo đẹp nhất trong quần thể đảo Vịnh Hạ Long.

Quần đảo Cát Bà gồm 366 hòn đảo lớn nhỏ, riêng đảo Cát Bà rộng khoảng 200 km2, cách nội thành Hải Phòng 45 km về phía Đông, cách thành phố Hạ Long 25 km về phía Nam. Nhờ cấu tạo địa hình đa dạng, Cát Bà hiện vẫn còn giữ được vẻ hoang sơ. Nằm xen giữa các vách núi có khoảng 100 bãi tắm lớn nhỏ, trong đó có những bãi tắm lớn nổi tiếng như các bãi tắm Cát Tiên, Cát Cò 2, Cát Cò 3, Cát Dứa hệ thống hang động kỳ thú như các động Trung Trang, Thiên Long, Hoa Cương, Quân Y...Những tùng, vụng đẹp như tùng Vụng, tùng Dinh, bến Cái Bèo. Rừng nguyên sinh với những thảm thực vật phong phú, rừng cây Kim Giao, Ao ếc...rừng nguyên sinh với những thảm động thực vật phong phú, rừng Kim giao, Ao ếch

Quần đảo Cát Bà có tiềm năng phong phú về hệ sinh thái, tiềm năng sinh vật...Các kết quả nghiên cứu khoa học cho thấy, khu vực Cát Bà có 2320 loài động vật và thực vật đang sinh sống gồm 741 loài thực vật trên cạn, 282 loại động vật sống trong rừng, 23 loài thực vật ngập mặn, 75 loài rong biển, 199 loài thực vật phù du, 89 loài động vật phù du, 538 loài động vật đáy, 196 loài cá biển và 177 loài san hô trong đó có nhiều loài động thực vật qúy hiếm đã được đưa vào Sách đỏ với 30 loài động vật trên cạn: đồi mồi, quản đồng, rùa da, ác là, voọc đầu trắng, tê tê vàng, sóc bụng đỏ...và nhiều loài thực vật trên cạn, dưới nước như các loại chi đài, kim giao, rong đai bò, ốc đụn.... KDTSQCB có đầy đủ các loại hệ sinh thái tiêu biểu của Việt Nam như rừng ngập mặn, rừng mưa nhiệt đới trên núi đá vôi, rạn san hô, bãi cát, các kiểu hệ sinh thái đặc hữu như hệ sinh thái hang động, tùng, áng...Theo đánh giá của các nhà khoa học, biển đảo Cát Bà phong phú và đa dạng vào bậc nhất ở các vùng đảo miền Bắc nước ta. Đây là nơi lưu giữ và phát tán nguồn gen quý, có nhiều loài động thực vật có giá trị kinh tế cao như 8 loài rong biển rong guột, rong đá cong...7 loài động vật đáy: trai ngọc, ốc đụn...hơn 30 loài tôm cá quý như song, thu, chim... nhiều loài nhuyễn thể: tu hài, phi phi, sò huyết...hệ thống các rạn san hô dày đặc: vùng biển Cát Bà có khoảng 193 loài thuộc lớp san hô, tập trung tại vùng biển Đông Nam đảo Cát Bà. Trên tổng số 2320 loài động thực vật tại Cát Bà, có tới gần 60 loài được coi là đặc hữu và qúy hiếm nằm trong sách đỏ Việt Nam và sách đỏ thế giới, đặc biệt là loài voọc đầu trắng.

Trên cơ sở những tiềm năng và lợi thế đó, từ năm 2002 thành phố Hải Phòng xây dựng Đề án đề nghị UNESCO thế giới công nhận quần đảo Cát Bà là KDTSQTG. Đến ngày 2-12-2004, quần đảo Cát Bà chính thức trở thành KDTSQTG.

...KDTSQ Cát Bà có tổng diện tích 26. 240 ha, trong đó có 17 nghìn ha đảo, 9200 ha mặt nước biển. KDTSQ Cát Bà chia thành 3 khu vực chính: Vùng lõi: vùng không có tác động của con người, trừ một số hoạt động nghiên cứu giám sát mang tính khoa học. Vùng đệm: Đây là vùng có chức năng phát triển điều hòa, tôn trọng hiện trạng, phù hợp với các tiêu chí nhằm phục vụ công tác bảo tồn vùng lõi. Vùng chuyển tiếp: vùng ngoài cùng, các hoạt động kinh tế ở đây vẫn duy trì bình thường, trên cơ sở khai thác, quản lý và phát triển bền vững nguồn lợi tài nguyên thiên nhiên mà KDTSQ đem lại.

Điểm nhấn quan trọng của hành lang du lịch Đông Tây

Có hai lĩnh vực có tiềm năng lớn tại KDTSQ Cát Bà: phát triển thủy sản và du lịch trong đó công tác phát triển du lịch mang ý nghĩa xã hội cao, có tác động trực tiếp tới KDTSQ. Để thực hiện nhiệm vụ này, đề án KDTSQ Cát Bà đã đề xuất một ý tưởng được giới chuyên môn trong nước và quốc tế đánh giá cao, đó là mô hình: dùng các hoạt động du lịch như những động thái tích cực trong khai thác và bảo vệ KDTSQ. Do đó, các hoạt động du lịch cần được tính toán kỹ và thực hiện bài bản trên cơ sở đáp ứng những quy định nghiêm ngặt trong công tác bảo vệ và khai thác những tiềm năng mà KDTSQ mang lại. Hiện tại, có một số mô hình hoạt động du lịch được giới chuyên môn xây dựng, gồm: tổ chức du lịch ở vườn Quốc gia Cát Bà; nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí, hoạt động thể thao ở các khu đệm của Vườn quốc gia; tổ chức du lịch sinh thái như tham quan các khu rừng nguyên sinh, các loại động thực vật quý hiếm, các loại hình du lịch kết hợp nghiên cứu khoa học chuyên đề như nghiên cứu rừng nguyên sinh, các hệ sinh thái nhiệt đới tiêu biểu; du lịch thể thao mạo hiểm, thám hiểm hang động đá vôi; nuôi trồng thủy sản với quy mô và vị trí phù hợp tại vùng chuyển tiếp để khách tham quan và cung cấp thực phẩm tại chỗ; dịch vụ nghề cá, giao thông vận tải vận chuyển khách du lịch....

Đón nhận danh hiệu KDTSQ thế giới trong năm 2005, thành phố Hải Phòng chuẩn bị xây dựng đề án đê nghị UNESCO công nhận Cát Bà trở thành Di sản thiên nhiên thế giới. Cát Bà ngày càng nâng tầm vị thế trên bản đồ du lịch thế giới, mở ra tiềm năng to lớn trong việc thu hút khách du lịch, nhất là khách du lịch phương Tây.

Sự kiện Cát Bà được công nhận là KDTSQ thế giới có ý nghĩa rất quan trọng đối với việc phát triển hành lang du lịch Đông Tây đang từng bước được củng cố và hoàn thiện: Hải Phòng-Hà Nội-Phú Thọ-Yên Bái-Lào Cai. Trong thực tế, hành lang du lịch nay sẽ phát triển theo hành lang kinh tế Côn Minh ( Vân Nam-Trung Quốc)-Hải Phòng. ở góc độ phát triển du lịch, Cát Bà ( Hải Phòng) và Sa Pa ( Lào Cai ) được xác định là hai điểm nhấn quan trọng để tạo nên sức hấp dẫn của hành lang du lịch này. Những tua, tuyến du lịch trên hành lang Đông Tây sẽ thu hút ngày càng nhiều du khách từ miển biển lên miền núi, từ vùng cao xuống đồng bằng. Điều quan trọng nhất là hành lang Đông Tây sẽ tạo ra môi trường du lịch, cơ sở hạ tầng ngày càng hoàn để thu hút khách du lịch nước ngoài, trong đó có thị trường khách du lịch giàu tiềm năng hơn 300 triệu dân tỉnh Vân Nam.( Trung Quốc). Thời gian qua, các địa phương nằm trong hành lang Đông Tây đã có sự hợp tác nhất định để có thể phối hợp khai thác hiệu quả tiềm năng to lớn của từng vùng kinh tế. Riêng các cơ quan thông tin như Báo Hải Phòng, Báo Yên Bái, Báo Phú Thọ, Báo Lào Cai.. tăng cường sự hợp tác để tuyên truyền, quảng bá, góp phần trong việc xây dựng và khai thác ngày càng hiệu quả tiềm năng kinh tế, du lịch từ hành lang này. Với hai điểm nhấn tầm cỡ quốc tế là Sa Pa và Cát Bà, hành lang du lịch Đông Tây ngày càng khẳng định tiềm năng to lớn trong tương lai.

Nhật Anh