Cần xử lý dứt điểm tình trạng rác thải tồn đọng tại Đà Nẵng

Cần xử lý dứt điểm tình trạng rác thải tồn đọng tại Đà Nẵng
Đoàn công tác UBND TP Đà Nẵng kiểm tra thực tế tại một NMXLR. (Ảnh trong bài: A.Huy)

Trước thực trạng hàng nghìn tấn rác sinh hoạt ùn ứ, tập kết tạm trong khu dân cư và các bãi rác lộ thiên gây ô nhiễm môi trường, lãnh đạo TP Đà Nẵng yêu cầu khẩn trương tháo gỡ vướng mắc, sớm đưa các nhà máy xử lý rác (NMXLR) vào vận hành, xử lý dứt điểm lượng rác tồn đọng.

Hàng nghìn tấn rác tồn đọng, bãi tập kết quá tải

Thời gian qua, nhiều NMXLR trên địa bàn Đà Nẵng tạm dừng tiếp nhận rác khiến khối lượng rác thải sinh hoạt (RTSH) phát sinh không còn nơi xử lý, buộc phải tập kết tạm thời, gây ô nhiễm môi trường.

Tại các xã Duy Nghĩa, Nam Phước, Duy Xuyên, Thu Bồn (thuộc huyện Duy Xuyên, Quảng Nam cũ), RTSH do HTX Dịch vụ môi trường Duy Xuyên Xanh thu gom, trước đây được vận chuyển đến Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam của Cty CP Môi trường Huy Hoàng Eco (xã Đại Lộc). Tuy nhiên, từ ngày 26/9/2025, Nhà máy dừng hoạt động để phục vụ công tác điều tra sau khi phát hiện hành vi chôn lấp trái phép hàng chục nghìn tấn rác.

UBND TP Đà Nẵng chỉ đạo chuyển hướng vận chuyển rác về Khu xử lý rác Tam Nghĩa từ ngày 11/10/2025. Tuy nhiên, bãi rác này chỉ tiếp nhận tối đa 7 chuyến xe/ngày (tương đương 42 tấn), trong khi lượng rác phát sinh tại 4 xã khoảng 55 - 60 tấn/ngày. Vì vậy rác ngày càng tồn đọng. Tính đến đầu tháng 3/2026, tổng lượng rác tồn đọng các điểm tập kết tạm ở 4 xã lên gần 2.200 tấn (Nam Phước 702 tấn, Thu Bồn 650 tấn, Duy Nghĩa 425 tấn, Duy Xuyên 360 tấn). Nhiều điểm tập kết rác tạm đã quá tải, không còn khả năng lưu chứa. Riêng bãi rác tạm tại đội 13, thôn Mỹ Phước (xã Nam Phước) tồn khoảng 200 tấn.

Tình trạng quá tải rác thải còn xảy ra tại nhiều địa phương khác. Tại bãi rác Cẩm Hà (phường Hội An Tây), RTSH bị đổ tràn sang cả khu vực nghĩa trang cạnh bên. Rác chất cao hàng chục mét; hôi nồng nặc, nước rỉ rác chảy tràn, ruồi nhặng bu đầy, gây ô nhiễm môi trường.

Rác tập kết tạm ở một khu dân cư.
Rác tập kết tạm ở một khu dân cư.

“Ai đến thăm mộ người thân cũng đều ám ảnh mùi hôi nồng nặc, đứng một lúc đã thấy khó chịu, chóng mặt, nhìn cảnh rác bao quanh các phần mộ mà xót xa. Mong chính quyền sớm xử lý dứt điểm tình trạng này”, bà Nguyễn Anh (ngụ phường Hội An Tây) nói.

Theo UBND phường Hội An Tây, bãi rác Cẩm Hà diện tích khoảng 1,34ha hiện đã chứa hơn 70.000m³ rác và mỗi ngày tiếp nhận khoảng 120 tấn rác từ 3 địa phương gồm Hội An Tây, Hội An Đông, Hội An. Đây là bãi rác lộ thiên, chưa được đầu tư hệ thống xử lý nước rỉ rác, khí thải hay phân loại rác, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm đất và nguồn nước.

Từ cuối năm 2025, khi NMXLR Hội An tạm dừng hoạt động, toàn bộ RTSH trên địa bàn đều dồn về đây, khiến áp lực xử lý vượt xa khả năng tiếp nhận. Địa phương đã nhiều lần kiến nghị cấp trên sớm có giải pháp xử lý căn cơ, đồng thời đề xuất cho chuyển rác đến các khu xử lý đủ điều kiện như Tam Nghĩa hoặc các địa điểm phù hợp khác.

Quyết liệt xử lý vướng mắc trong thu gom, tập kết rác

Trước tình trạng RTSH ùn ứ kéo dài, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Trần Nam Hưng vừa trực tiếp kiểm tra một số dự án, công trình xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn nhằm tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn, sớm đưa các NMXLR hoạt động trở lại.

Tại Cty CP Môi trường Huy Hoàng Eco, đại diện Cty trình bày dự án được triển khai trong điều kiện đặc biệt khó khăn về mặt bằng. Khu vực xây dựng chủ yếu đồi đá, địa hình phức tạp, khiến không gian bố trí dây chuyền sản xuất bị hạn chế. Trong quá trình triển khai, DN vừa thi công, vừa lắp đặt hệ thống tiếp nhận, phân loại rác; đồng thời tiếp nhận rác từ sớm để giảm áp lực cho địa phương, dẫn đến lượng tồn lưu lớn.

Từ tháng 7/2022 đến tháng 8/2025, Nhà máy đã tiếp nhận xử lý hơn 200.000 tấn rác thải. Hiện còn khoảng 100.000 tấn tồn lưu, gồm 90.000 tấn nhiên liệu RDS và 10.000 tấn nguyên liệu sản xuất phân bón hữu cơ. DN đề xuất sử dụng khoảng 3,2ha làm khu lưu trữ tạm, đồng thời mong muốn cơ quan chức năng sớm hướng dẫn các thủ tục cần thiết để Nhà máy có thể hoạt động ổn định trở lại, tạo điều kiện tiêu thụ sản phẩm, góp phần xử lý ô nhiễm môi trường.

Ông Hưng nhận định, công tác xử lý rác thải trên địa bàn đang đối mặt nhiều khó khăn, đặc biệt là thiếu bãi chôn lấp phù hợp. Việc xử lý hiện nay chủ yếu mang tính tạm thời, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm. Trước tình hình cấp bách, ông Hưng yêu cầu các đơn vị bảo đảm hoạt động thu gom và xử lý rác không bị gián đoạn; xem xét mở lại bãi rác Đại Hiệp (cũ) để tiếp nhận rác tạm thời (chỉ hoạt động tối đa đến hết tháng 12/2026). “Việc vận hành bãi rác phải kiểm soát chặt chẽ ô nhiễm, xử lý mùi, nước rỉ rác và các tác động môi trường khác nhằm tránh phát sinh thêm hệ lụy cho khu vực xung quanh”, ông Hưng nói.

Cùng với đó, toàn bộ khối lượng rác tồn đọng tại Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam cần được xử lý dứt điểm, không để kéo dài gây ô nhiễm. Các thủ tục pháp lý liên quan cần khẩn trương hoàn tất, trong đó điều chỉnh quy hoạch 1/500 phải hoàn thành trước ngày 30/4 và cấp phép môi trường hoàn tất trong tháng 5 để Nhà máy có thể vận hành trở lại từ đầu tháng 6.

Với dự án NMXLR do Cty CP Đầu tư và Xây dựng 579 làm chủ đầu tư, ông Hưng nhấn mạnh “không để xảy ra sự cố môi trường tại điểm tập trung rác thải”; chỉ đạo các đơn vị liên quan, đẩy nhanh tiến độ, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, thủ tục và phối hợp Sở KH&CN tổ chức thẩm định các điều kiện cần thiết. Mục tiêu đưa Nhà máy vào vận hành hoàn chỉnh trong tháng 7/2026 nhằm tăng năng lực xử lý rác cho TP.

Ông Hưng cũng yêu cầu các địa phương rà soát, không để xảy ra tình trạng tập kết rác sai quy định. Các bãi tập kết rác tạm phải được xử lý dứt điểm trước ngày 20/4; riêng bãi rác tại đội 13, thôn Mỹ Phước (xã Nam Phước) phải giải quyết trong đầu tháng 4.

Anh Huy