Cần quan tâm hàng đầu đến nguồn nhân lực

Trong mọi giai đoạn phát triển, nguồn lực con người phải được quan tâm hàng đầu và quan tâm đúng đắn. Trước hết phải đổi mới triệt để giáo dục để cung cấp những công dân và người lao động phù hợp với xu thế phát triển kinh tế trí thức, không thể tình trạng ở vùng sâu, vùng xa trường không ra trường, lớp không ra lớp, còn ở thành phố, học sinh bắt buộc phải học thêm và chất lượng đào tạo ngày càng đi xuống.

Một dân tộc ham học, cha mẹ hy sinh đời mình, bán đất bán nhà cho con đi học nhưng học xong không thành nghề, xuất khẩu toàn lao động thủ công không tương xứng với đầu tư của xã hội về giáo dục. Đó là lỗi tại định hướng giáo dục kém.

Chiến lược phát triển nguồn nhân lực phải gắn với chiến lược phát triển của từng ngành ở mỗi thời kỳ cụ thể. Giai cấp công nhân phát triển được hay không phải phụ thuộc vào phát triển kinh tế vì DN có tuyển được lao động thì mới có công nhân, nên DN phát triển thì lực lượng công nhân mới phát triển.

Do vậy, Nhà nước phải kiểm soát được sự phát triển của các ngành đúng lộ trình, không để các địa phương phá vỡ qui hoạch phát triển của từng ngành chỉ để phục vụ cho lợi ích cục bộ của các địa phương. Việc phá vỡ qui hoạch ngành khiến các DN mới thành lập lôi kéo lao động của DN khác. Nếu cứ để phát triển như vậy thì nguồn nhân lực không thể đáp ứng được nhu cầu phát triển của nền kinh tế, lúc nào cũng thiếu nên cần quan tâm.

Cần khẩn trương cải tiến chế độ tiền lương vì hiện nay tiền lương không đảm bảo tái sản xuất sức lao động, gây ra hậu quả tai hại là “chảy máu chất xám” từ khu vực công sang khu vực tư nhân. Công nhân sau một thời gian lao động giảm sút sức khỏe, không đáp ứng yêu cầu sản xuất, đương nhiên bị sa thải, thất nghiệp thành gánh nặng của xã hội mà xuất phát từ tiền lương.

Bên cạnh việc phát triển nhân lực, nếu biết trọng dụng nhân tài thì mới tạo đột phá trong phát triển xã hội. Hiện nhân tài Việt Nam không thiếu nhưng phải xây dựng chế độ chính sách đãi ngộ, điều kiện phát huy tài năng và đặc biệt phải lắng nghe ý kiến tham gia. Đồng thời có chế tài đối với những người có trách nhiệm nhưng không chịu lắng nghe, tiếp thu ý kiến gây ra hậu quả đã được cảnh báo trước. Vấn đề này phải được đưa vào nghị quyết TƯ.

Đặc biệt, phải thay đổi cơ chế tuyển chọn cán bộ để tuyển được những người có tài, có đức, xứng đáng bố trí vào những vị trí quan trọng ở các cấp. Tình hình tuyển chọn lâu nay không hẳn dựa vào tài đức của người được bố trí nên thi tuyển là quan trọng.

Bên cạnh đó, cần khắc phục tình trạng lao động nước ngoài không đủ điều kiện vào làm việc ở Việt Nam để đảm bảo việc làm cho lao động trong nước. Đây là vấn đề mà ngành xây dựng rất bức xúc. Lao động công nghiệp mất việc, nông dân mất đất, thất nghiệp thì xã hội không thể ổn định, chưa nói đến phát triển.

Đặng Thịnh Hoàn - Phó Chủ tịch Công đoàn Xây dựng Việt Nam