Cần nhận diện tình trạng "tham nhũng vặt", "lợi ích nhóm", "sân sau" để chống tham nhũng

(PLVN) - Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái cho biết, tình hình tham nhũng vẫn diễn biến phức tạp, có biểu hiện tinh vi hơn và khó phát hiện; vụ, việc tham nhũng được phát hiện, xử lý chưa tương xứng với tình hình tham nhũng đang diễn ra hiện nay.

Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Báo cáo về công tác phòng, chống tham nhũng năm 2020 trước Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa XIV sáng 26/10.

Theo Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái, toàn ngành thanh tra đã triển khai 6.875 cuộc thanh tra hành chính (giảm 9% so với năm 2019) và 210.199 cuộc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành (giảm 17% so với năm 2019). 

Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái.
Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái.

Qua thanh tra đã chấn chỉnh quản lý, kiến nghị hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật trên nhiều lĩnh vực; phát hiện nhiều vi phạm; kiến nghị thu hồi 44.582 tỷ đồng và trên 1.401ha đất; kiến nghị xử lý kỷ luật hành chính 2.656 tập thể và nhiều cá nhân, chuyển cơ quan điều tra xử lý hình sự 155 vụ, 135 đối tượng (so với cùng kỳ năm 2019, tăng 53 vụ).

Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị xử lý tài chính 54.770,44 tỷ đồng; chuyển hồ sơ 4 vụ việc có dấu hiệu tội phạm sang Cơ quan điều tra; 2 vụ việc kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công an điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật; cung cấp 101 báo cáo kiểm toán và các tài liệu có liên quan cho các cơ quan chức năng.

Các Cơ quan điều tra trong Công an Nhân dân đã thụ lý điều tra 531 vụ án, 1.245 bị can phạm tội về tham nhũng, trong đó khởi tố mới 290 vụ, 616 bị can (tăng 70 vụ, 101 bị can so với cùng kỳ năm 2019). 

Viện Kiểm sát nhân dân các cấp thụ lý giải quyết 350 vụ/962 bị can; đã giải quyết 246 vụ/692 bị can, đạt 75,4%.  Tòa án Nhân dân các cấp đã thụ lý theo thủ tục sơ thẩm 436 vụ với 1.175 bị cáo; đã xét xử sơ thẩm 269 vụ, 645 bị cáo phạm các tội tham nhũng.

Về thi hành án hình sự trong các vụ án kinh tế, tham nhũng, đã thi hành xong 3.605 việc (đạt tỉ lệ 84,13% số vụ việc có điều kiện thi hành), tăng 9,42% so với cùng kỳ năm 2019. 

Số tiền thu được là 15.017,9 tỷ đồng, đạt tỉ lệ 43,42% số có khả năng thi hành (tăng 14,01%) so với cùng kỳ năm 2019.

Tuy nhiên, theo ông Lê Minh Khái, tình hình tham nhũng vẫn diễn biến phức tạp, có biểu hiện tinh vi hơn và khó phát hiện; vụ, việc tham nhũng được phát hiện, xử lý chưa tương xứng với tình hình tham nhũng đang diễn ra hiện nay.

"Tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp trong giải quyết công việc để vụ lợi "tham nhũng vặt" ở một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức vẫn còn diễn ra ở một số bộ, ngành, địa phương. Quản lý và sử dụng đất đai, đầu tư xây dựng cơ bản, tín dụng - ngân hàng, quản lý sử dụng tài chính, ngân sách, vốn và tài sản công tiếp tục là những lĩnh vực dễ xảy ra tham nhũng, có thể gia tăng một số vụ việc với mức độ tinh vi hơn" - ông Khái nhấn mạnh.

Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga.
Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga.

Thẩm tra Báo cáo của Chính phủ về công tác phòng, chống tham nhũng năm 2020, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội Lê Thị Nga đánh giá, năm 2020, nhiều biện pháp phòng ngừa tham nhũng đã được Chính phủ triển khai tích cực, đồng bộ và có hiệu quả như: Thực hiện công khai, minh bạch, kiểm soát xung đột lợi ích; rà soát, sửa đổi, bổ sung và tổ chức thực hiện định mức, tiêu chuẩn, chế độ; cải cách thủ tục hành chính gắn với ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển Chính phủ điện tử; sắp xếp bộ máy, tinh giản biên chế…

Tuy nhiên, bà Nga thẳng thắn chỉ ra một thực tế, công tác phòng ngừa tham nhũng trong một số ngành, lĩnh vực, địa phương vẫn còn những hạn chế nhất định. 

Trong đó, việc công khai, minh bạch và công tác thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các quy định về công khai, minh bạch trong tổ chức và hoạt động ở một số bộ, ngành, địa phương vẫn còn hạn chế, số vi phạm phát hiện được còn chưa thể hiện đúng thực tế qua phản ánh của dư luận cử tri.

Cải cách, sắp xếp, tổ chức lại bộ máy hành chính để phòng ngừa tham nhũng ở một số nơi còn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu. Cải cách thủ tục hành chính trong một số trường hợp còn chậm. Việc bổ nhiệm cán bộ giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý trong một số trường hợp còn chưa thật sự phù hợp. 

Vẫn còn nhiều trường hợp vi phạm, lợi dụng sơ hở của cơ chế, chính sách để nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp, một số trường hợp có biểu hiện "nhóm lợi ích", "bảo kê", bao che cho các hành vi vi phạm pháp luật. Xuất hiện tình trạng lợi dụng chủ trương xã hội hóa trong lĩnh vực y tế, lợi dụng tình hình thiên tai, dịch bệnh để tham nhũng

Cũng theo bà Nga, số vụ án tham nhũng được phát hiện, điều tra, truy tố, xét xử còn chưa phản ánh đúng thực trạng tham nhũng. Việc phát hiện tham nhũng thông qua công tác tự kiểm tra nội bộ, kiểm tra của cấp trên đối với cấp dưới vẫn là khâu yếu tồn tại qua nhiều năm. 

Chất lượng, tiến độ giải quyết một số vụ việc, vụ án tham nhũng còn chưa đạt yêu cầu, một số vụ việc phải tạm đình chỉ điều tra do hết thời hạn điều tra chưa có kết quả giám định, định giá tài sản; còn có vụ án phải đình chỉ do không chứng minh được tội phạm. 

Vẫn còn tình trạng tham nhũng ngay trong chính các cơ quan bảo vệ pháp luật, cơ quan tư pháp, cơ quan có chức năng chống tham nhũng, làm giảm niềm tin của nhân dân đối với các cơ quan bảo vệ pháp luật.

Từ thực tế đó, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội kiến nghị đánh giá, nhận diện tình trạng "tham nhũng vặt", tham nhũng dưới hình thức "lợi ích nhóm", "sân sau", tham nhũng trong các cơ quan có chức năng chống tham nhũng và tổng kết, đánh giá hiệu quả của các đơn vị chuyên trách chống tham nhũng.

Đọc thêm

Hoạt động của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ tại Bình Định

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ tham quan Bảo tàng Quang Trung tại Khu Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Đền thờ Tây Sơn Tam Kiệt ở thị trấn Phú Phong, huyện Tây Sơn. Ảnh: Nhan Sáng/TTXVN.
(PLVN) - Trong chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Bình Định (3-4/3/2024), Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đến thăm, tặng quà hai gia đình chính sách tại TP Quy Nhơn; dâng hương tại Khu Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Đền thờ Tây Sơn Tam Kiệt ở thị trấn Phú Phong, huyện Tây Sơn. Cùng đi có Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà.

Thủ tướng Phạm Minh Chính lên đường dự Hội nghị Cấp cao Đặc biệt kỷ niệm 50 năm quan hệ ASEAN – Australia; thăm chính thức Australia và New Zealand

Thủ tướng Phạm Minh Chính lên đường dự Hội nghị Cấp cao Đặc biệt kỷ niệm 50 năm quan hệ ASEAN – Australia; thăm chính thức Australia và New Zealand
(PLVN) - Sáng 4/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và Phu nhân Lê Thị Bích Trân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời Thủ đô Hà Nội, lên đường tham dự Hội nghị Cấp cao Đặc biệt kỷ niệm 50 năm quan hệ ASEAN – Australia, thăm chính thức Australia và thăm chính thức New Zealand từ ngày 5-11/3/2024 theo lời mời của Thủ tướng Australia Anthony Albanese và Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon.

Thêm cơ hội, xung lực để Phú Yên phát triển mạnh mẽ

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chúc mừng tỉnh Phú Yên nhận Quyết định của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch tỉnh Phú Yên thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.
(PLVN) -  Sáng 3/3, tỉnh Phú Yên tổ chức Hội nghị công bố Quy hoạch và Xúc tiến Đầu tư năm 2024, sự kiện có ý nghĩa quan trọng đúng vào năm Phú Yên kỷ niệm 35 năm Ngày thành lập tỉnh (1989 - 2024) - mở ra những cơ hội, không gian phát triển, tạo thêm xung lực để tỉnh này phát triển mạnh mẽ... Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dự hội nghị.

Thông điệp Thủ tướng Phạm Minh Chính muốn truyền tải tới doanh nghiệp nhà nước

Thủ tướng phát biểu tại buổi gặp mặt. (Nguồn ảnh: VGP)
(PLVN) - “Điều tôi mong muốn nhất, thông điệp tôi muốn truyền tải là DNNN phải đóng vai trò tiên phong, dẫn dắt trong đổi mới sáng tạo, khoa học công nghệ, các ngành mới nổi; trên cơ sở đó đa dạng hóa thị trường, sản phẩm, chuỗi cung ứng và liên kết với các tập đoàn, tổng công ty nước ngoài, tập đoàn tư nhân để tạo ra chuỗi giá trị, không làm ăn riêng lẻ trong bối cảnh hội nhập hiện nay”, Thủ tướng nói.

Động lực để tân binh lên đường nhập ngũ

Thượng tướng Phùng Sĩ Tấn, Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam tặng hoa, động viên thanh niên huyện Đồng Văn (Hà Giang). (Ảnh: Cổng thông tin Bộ Quốc phòng)
(PLVN) - Khoác lên mình màu xanh áo lính, những thanh niên nhập ngũ khởi đầu một mùa Xuân bằng niềm tin sắt son và đầy tự hào trong cuộc đời: Thực hiện nghĩa vụ thiêng liêng bảo vệ Tổ quốc, phấn đấu xứng danh Bộ đội Cụ Hồ. Quân đội là trường học lớn của thanh niên Việt Nam, là nơi để các bạn trẻ đặt trọn niềm tin, ước vọng rèn luyện bản lĩnh cho tương lai.

Đảm bảo tiến độ xây dựng văn bản để triển khai chính sách cải cách tiền lương theo kế hoạch

Bà Nguyễn Bích Thu, Quyền Vụ trưởng Vụ Tiền lương, Bộ Nội vụ cung cấp thông tin tại họp báo.
(PLVN) - Tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 2/2024 diễn ra chiều 2/3, bà Nguyễn Bích Thu, Quyền Vụ trưởng Vụ Tiền lương, Bộ Nội vụ đã thông tin về tiến độ xây dựng các văn bản để triển khai chính sách cải cách tiền lương vào tháng 7/2024 và Đề án xây dựng vị trí việc làm để cải cách tiền lương.

Thủ tướng: Tăng tốc phát triển với động lực mới, khí thế mới, cảm hứng mới

Thủ tướng: Tăng tốc phát triển với động lực mới, khí thế mới, cảm hứng mới
Khẳng định chúng ta đã tạo được đà, động lực mới, khí thế mới, cảm hứng mới, sự cộng hưởng mới để tiếp tục thúc đẩy công việc trong tháng 3 và những tháng tiếp theo, Thủ tướng chỉ rõ các nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu nhằm tăng tốc, hoàn thành các mục tiêu của quý I cũng như nửa đầu năm, cả năm 2024 và nhiệm kỳ 5 năm.

Nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động Ngày Biên phòng toàn dân

Nhân dân xã Mẫu Sơn (huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn) tham gia tuần tra biên giới cùng BĐBP. (Ảnh: Đình Quang)
(PLVN) - Thời gian qua, những hy sinh, cống hiến của người lính “quân hàm xanh” trên mọi miền biên cương Tổ quốc đã làm sáng đẹp thêm hình ảnh “Bộ đội Cụ Hồ”; được Đảng, Nhà nước và Nhân dân ghi nhận. Nhân kỷ niệm 65 năm Ngày truyền thống Bộ đội Biên phòng (BĐBP) (3/3/1959 - 3/3/2024) và 35 năm “Ngày Biên phòng toàn dân (BPTD)” (3/3/1989 - 3/3/2024), PLVN đã có cuộc trao đổi với Trung tướng Nguyễn Anh Tuấn, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy BĐBP.