Cần một thương hiệu “Hội hoa Xuân”
Đến hẹn lại lên, 20 năm qua, vào dịp giáp Tết, người dân thành phố lại háo hức chờ đón Chợ hoa Xuân. Nhưng năm nào cũng vậy, vẫn một nỗi niềm: Hải Phòng bao giờ mới có một hội chợ hoa Tết thực sự hấp dẫn?
Người bán, người mua đều… không mặn mà
Số lượng đơn vị đăng ký vượt quá khả năng đáp ứng, phải…xếp đơn chờ xét duyệt tại Phòng thanh tra Công ty Môi trường đô thị- đơn vị tổ chức và quản lý Chợ hoa Xuân Tết Kỷ Sửu 2009, nhưng thực tế, các hộ đăng ký cũng không mấy mặn mà. Phần lớn chủ các quầy hàng chỉ xem đó là “thú vui” ngày Tết, hoặc một dịp mang sở thích của mình chia sẻ với khách hàng. Chị Hoàng Thị Hòa (chủ quầy hoa lan nhập khẩu từ Đài Loan) cho biết: “Nhập hoa từ nước ngoài với số vốn đầu tư lên tới hàng trăm triệu đồng, đăng ký gian hàng diện tích 24m2 chi phí khoảng 10 triệu đồng. Nhưng tôi cùng những người bạn bỏ vốn không mong có lãi, hoa bán không hết, thì mang về chơi Tết tại gia đình, nên không quan tâm nhiều đến số lượng người mua và giá cả mặt hàng.”
Để thu hút sự chú ý của khách hàng, các gian hàng phải có nhiều mẫu sản phẩm độc đáo với giá cả cạnh tranh. Nhưng đầu tư lớn vào các mặt hàng chỉ bán trong 2 tuần giáp Tết là sự mạo hiểm, bởi số lượng hàng tồn đọng sẽ không có đầu ra. Vì vậy, Chợ hoa Xuân Kỷ Sửu vẫn vắng bóng những thương hiệu lớn. Phần lớn là các hộ kinh doanh có trụ sở trên địa bàn thành phố, đầu tư một khoản không lớn, từ 1 đến 10 triệu đồng, thuê một gian hàng để quảng bá sản phẩm nhân dịp đầu xuân, hàng tồn lại sau dịp Tết đem về bán tại cơ sở.
Những đơn vị ngoại tỉnh lần đầu đến với Hải Phòng kinh doanh cũng không mấy khả quan. Công ty gốm Hồng Phát của tập thể kỹ sư Trường đại học Mỹ thuật Hà Nội mang đến hội hoa xuân một gian hàng với những sản phẩm thủ công mỹ nghệ độc đáo làm từ chất liệu dân gian như: đất nung, tre, nứa…khá mới lạ, độc đáo, thu hút khách. Bán được hàng, nhưng đại diện công ty không khỏi băn khoăn: Nếu các ban, ngành thành phố vào cuộc nâng cấp cơ sở vật chất, đặc biệt, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp ngoài thành phố thì sẽ thu hút được nhiều đơn vị hơn và tạo ra sự cạnh tranh về chất lượng có lợi cho người tiêu dùng".
Những người có điều kiện kinh tế không “màng” đến những tấm biển “đại hạ giá” tại Chợ hoa Xuân, không tìm được một sản phẩm có thương hiệu đáng tin cậy. Khách hàng có thu nhập thấp thì không chọn khu vực trung tâm để mua sắm, mà tìm đến những khu chợ bình dân. Phần đông khách hàng chỉ xem Chợ hoa Xuân là nơi để đi dạo, thưởng thức không khí chợ Tết.
Thiếu chế tài quản lý
Đến nay, Công ty Môi trường đô thị cấp phép kinh doanh hơn 220 đơn vị đăng ký tham gia Chợ hoa Xuân Kỷ Sửu 2009. 106 gian hàng chung quanh khu vực vườn hoa Lê Chân nhanh chóng được bày kín hàng. Được biết, số hộ kinh doanh đăng ký lên tới 180 đơn vị, nhưng do diện tích có hạn, nên các đơn vị đăng ký sớm và đã có nhiều năm kinh doanh tại khu vực này được ưu tiên xét duyệt.
Tuy có cam kết giữa các đơn vị đăng ký kinh doanh với ban tổ chức chợ hoa về việc bảo đảm vệ sinh môi trường, mỹ quan đô thị, phòng, chống cháy nổ…nhưng nhiều năm qua, lực lượng quản lý khu vực diễn ra chợ hoa gồm Thanh tra môi trường đô thị, giao thông, xây dựng, Trạm cảnh sát nhân dân số 1 và lực lượng an ninh địa bàn vẫn chịu cảnh… “thả gà ra đuổi”. Thanh tra 24/24 giờ trong ngày về việc lấn chiếm lòng đường làm nơi kinh doanh, giữ gìn vệ sinh đô thị, nhưng chỉ ngay sau khi lực lượng thanh tra “khuất bóng” là các hộ kinh doanh lại mạnh ai nấy…lấn, gây mất mỹ quan khu vực trung tâm thành phố. Biện pháp xử lý cũng chỉ dừng ở…nhắc nhở, đôn đốc. Ngày 30 Tết hằng năm, toàn bộ lực lượng của Công ty Môi trường đô thị phải ra quân 24/24 giờ để có được một thành phố sạch trước 6 giờ sáng mồng 1 Tết.
5 năm sau khi khắc phục được tình trạng tự dựng lều, căng bạt tùy tiện của các hộ kinh doanh, cơ quan chủ quản lại phải đối mặt với việc thiếu chế tài quản lý về mặt hàng được phép kinh doanh tại chợ hoa. Công ty Môi trường đô thị- đơn vị tổ chức và quản lý chợ hoa- không có chức năng kiểm duyệt, thanh lọc mặt hàng được phép kinh doanh, chỉ ràng buộc các hộ bằng thủ tục đăng ký. Như vậy, chỉ cần không kinh doanh các mặt hàng cấm, các đơn vị có thể tự do kinh doanh các sản phẩm cũ, đại hạ giá, không phục vụ nhu cầu thiết yếu của người dân trong dịp Tết. Bài toán về hiệu quả kinh doanh thấp, dẫn đến không đầu tư làm đa dạng sản phẩm, người tiêu dùng không mặn mà, không giữ được mỹ quan đô thị khu vực trung tâm, trở thành nỗi băn khoăn cho cả đơn vị kinh doanh, người dân thành phố và các cơ quan quản lý.
20 năm không phải là quãng thời gian ngắn để xây dựng một thương hiệu “Hội hoa Xuân”. Thế nhưng, nhiều năm nay, hội chợ Tết quy mô lớn, lâu năm và chiếm trọn các tuyến đường trung tâm thành phố chưa thu hút được các thương hiệu lớn, nghèo nàn về sản phẩm. Trong khi đó, hội chợ Tết tại các thành phố như Đà Nẵng, Hà Nội, TP Hồ Chí Minh không chỉ thu hút hàng trăm thương hiệu nổi tiếng trong nước, mà còn “kéo” được hàng chục doanh nghiệp từ các quốc gia có hàng tiêu dùng được ưa chuộng như: Thái Lan, Trung Quốc, Nhật Bản…Có lẽ, để có một hội chợ hoa Xuân xứng tầm, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các doanh nghiệp đẩy mạnh công tác quảng bá thu hút các thương hiệu lớn và thanh lọc các mặt hàng sản phẩm để xây dựng một hội chợ hoa Xuân Hải Phòng xứng tầm, đáp ứng mong đợi của người dân thành phố.
Huệ Vũ